Energieprijzen

Europese ministers steggelen over prijsplafond voor gas

Minister Rob Jetten (energie) bij aankomst in Brussel.  Beeld AFP
Minister Rob Jetten (energie) bij aankomst in Brussel.Beeld AFP

Hoe Europa de volgende winter het gas betaalbaar houdt, blijft de vraag. Europese ministers van energie vliegen elkaar voorlopig vooral in de haren.

Romana Abels

Voor energieminister Rob Jetten was het donderdag de tiende keer dat hij voor een extra vergadering met zijn collega’s naar Brussel moest komen. Het was niet de laatste keer. Want nu het steeds vaker gaat over de strategie voor de winter van het jaar 2023, is er ook tijd om ruzie te maken.

Dat deden ze ook, en hoe. Als kemphanen stonden donderdag de landen die een maximumprijs willen afdwingen – Frankrijk, Spanje, Italië, België en elf andere landen – tegenover Nederland, Duitsland en Denemarken. De eerste groep wil een zogenaamd ‘prijsplafond’ vaststellen en tegen gasleveranciers zeggen dat Europa niet meer dan 200 euro per megawattuur betaalt. De tweede groep wil het liefst helemaal geen prijsplafond.

Een lachertje

Jetten heeft zijn collega’s nogmaals verteld wat zijn bezwaren zijn: hij vreest dat schepen vol vloeibaar gas naar Azië zullen varen zodra Europa een maximumprijs bekendmaakt. Voor Jetten is zelfs een voorstel dat de Europese Commissie eerder deze week inbracht, van een maximumprijs van 275 euro per megawattuur, behoorlijk riskant.

Zo’n prijsplafond zou betekenen dat de gasprijzen nog hoger zouden moeten stijgen dan het record dat ze dit jaar bereikten. De voorstanders van een prijsplafond vinden het plan van de Commissie een lachertje. Zij willen de getallen verlagen tot een niveau dat sneller effect zal hebben.

Waar precies het midden ligt en of de ministers dat ooit zullen vinden, is onduidelijk. Op 13 december komen ze weer bij elkaar en misschien daarna nog wel een keer. “We hebben al tegen elkaar gegrapt dat we misschien de kerstdagen samen zullen doorbrengen”, zei Jetten.

Samen gas inkopen

De energieministers spraken wel af dat ze volgend jaar gezamenlijk gas gaan inkopen en dat het eenvoudiger moet worden om een vergunning te krijgen om duurzame energie op te wekken, maar ook met die plannen kunnen ze nog niet beginnen. Pas als ze ook overeenstemming hebben over een prijsplafond, zal dat ingaan. “Nederland is van plan om na 13 december meteen een begin te maken met het samen inkopen van gas, want er is geen tijd te verliezen”, zei Jetten.

De energieministers hadden ook via een videoverbinding contact met hun collega in Oekraïne, die liet zien hoe de energievoorziening in zijn land erbij ligt. Die ligt kort gezegd compleet aan diggelen. Oekraïne heeft een lijst met benodigde materialen naar de Europese Commissie gestuurd. Alsof het om een bruidslijst gaat, kijken alle Europese landen momenteel welke onderdelen ze daarvan naar Kiev kunnen sturen.

Oekraïne helpen

“Het gaat om alles, van transformatoren, via tankwagens tot generatoren”, zei Rob Jetten, die met netbeheerder Tennet aan het inventariseren is welke onderdelen Nederland op voorraad heeft en snel naar Oekraïne kan sturen. “Er is zoveel kapot, je moet het hele netwerk opnieuw opbouwen.”

Jetten zegt dat Europa het niet pikt dat Rusland energie als wapen gebruikt. “Dat zag je al toen het de gascontracten met de EU ging manipuleren en nu weer. Het is in Oekraïne al winter.” Na zware Russische beschietingen zitten veel Oekraïners zonder stroom, ook in de hoofdstad Kiev. Drie kerncentrales die onder Oekraïense controle staan, zijn donderdag wel weer aan het elektriciteitsnet gekoppeld.

Lees ook: Commissie bereidt landen voor op nóg hogere gasprijzen

Als de gasprijzen nog langer ultrahoog blijven, dan wil de Europese Commissie ingrijpen. Dat zou volgend jaar kunnen gebeuren.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden