Oost-Afrika

Ethiopië vult Nijlstuwmeer weer, tot grote woede van Egypte en Soedan

Deze satellietfoto van 21 juli vorig jaar toont de Renaissancedam in aanbouw, met rechts het stuwmeer dat weer gevuld wordt en links de Blauwe Nijl die verder stroomt richting Soedan en Egypte. Beeld AFP
Deze satellietfoto van 21 juli vorig jaar toont de Renaissancedam in aanbouw, met rechts het stuwmeer dat weer gevuld wordt en links de Blauwe Nijl die verder stroomt richting Soedan en Egypte.Beeld AFP

De VN-veiligheidsraad komt donderdag bijeen over een conflict tussen Ethiopië, Soedan en Egypte over de bouw van een dam.

Met de aankondiging van Ethiopië dat het weer is begonnen met het vullen van een gigantisch stuwmeer achter een dam in de Blauwe Nijl, staat het conflict met Egypte en Soedan hierover meteen weer op scherp. Het gaat om de Renaissancedam, sinds 2011 in aanbouw.

De twee landen stroomafwaarts vrezen voor ernstige watertekorten als het Nijlwater deels achterblijft in het Ethiopische stuwmeer. Sinds het begin van het bouwen aan de dam wordt er onderhandeld tussen de drie partijen over een verdrag om het stuwmeer zo te vullen dat er geen tekorten ontstaan. Ook afgelopen jaar zijn er intensieve besprekingen geweest onder auspiciën van de Afrikaanse Unie, maar zonder resultaat.

Egypte en Soedan willen dat het meer langzaam in minimaal twaalf jaar wordt gevuld met 74 miljard kubieke meter water. Ethiopië wil dat in drie tot hooguit zeven jaar doen om de waterkrachtcentrale van 6,4 gigawatt zo snel mogelijk vol in bedrijf te hebben. Dit jaar zou er met de start van het regenseizoen 13,4 miljard kubieke meter in het meer moeten bijkomen.

VN-Veiligheidsraad komt bijeen

Vorig jaar zette Addis Abeba voor het eerst het sein op groen om het stuwmeer te vullen. Door de excessieve regenval waren er toen stroomafwaarts nauwelijks grote problemen, hoewel Soedan zegt dat het waterniveau in de Blauwe Nijl daalde en dat het land economische schade leed.

Donderdag komt de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties bijeen over deze voortslepende kwestie, waarbij het woord ‘oorlog’ met regelmaat valt. Eind maart nog hielden Egypte en Soedan gemeenschappelijke militaire oefeningen onder de veelzeggende namen: The Nile Eagles 1 en 2. De eerste operatie was een gezamenlijke oefening van de luchtmacht van beide landen. Het moest een waarschuwing zijn voor Ethiopië dat een luchtaanval op de Renaissancedam, die nu voor tachtig procent af is, tot de mogelijkheden behoort. De andere oefening bestond uit aanvallen van gezamenlijke commando-eenheden die grote infrastructurele projecten bestormden.

Troepenopbouw in de grensregio

De Egyptische president Abdel Fattah al-Sisi waarschuwde dit jaar nog dat Ethiopië een oorlog riskeert over de dam als het niet tot een overeenkomst komt over het vullen van het stuwmeer en het doorlaten van minimale hoeveelheden Nijlwater in droge periodes.

Intussen vindt in de grensregio Al-Fashqa tussen Soedan en Ethiopië al maanden een stevige troepenopbouw aan beide zijden plaats. Formeel gaat het om het door beide partijen geclaimde gebied Al-Fashqa, maar het conflict over het te vullen stuwmeer achter de Renaissancedam speelt ook een rol. Ethiopië verklaarde vorige week zijn leger uit de opstandige provincie Tigray terug te trekken omdat het elders nodig is.

Lees ook:

Komst waterkrachtcentrale zorgt voor spanningen: wie is de baas van de Nijl?

Het water uit de Blauwe Nijl is voor Ethiopiërs, Egyptenaren en Soedanezen van levensbelang. Maar de komst van een waterkrachtcentrale zorgt voor nieuwe spanningen tussen de buurlanden. Een oorlog over water is niet uitgesloten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden