Turkije

Erdogan breidt zijn invloed uit en stuurt na wapens nu ook troepen naar Libië

De Turkse president Tayyip Erdogan ontmoet de minister-president van Libië Fayez al-Sarraj in Istanbul eind november dit jaar. Beeld REUTERS

Turkije stuurt troepen naar het door burgeroorlog geteisterde Libië. Daarmee breidt Ankara opnieuw zijn invloedssfeer uit.

Met zijn besluit, deze Kerst, om troepen naar Libië te sturen breidt de Turkse president Recep Tayyip Erdogan zijn invloed in het buitenland verder uit. Met het sturen van manschappen gaat hij een stap verder dan met zijn eerdere wapenleveranties aan de GNA, de internationaal erkende regering van Libië.

De GNA strijdt tegen het opstandelingenleger onder leiding van ‘veldmaarschalk’ Khalifa Haftar. Die rukt inmiddels met zijn Libische Nationale Leger (LNA) op tot in de buitenwijken van de hoofdstad Tripoli. De GNA vroeg officieel om militaire steun aan Turkije op de grond, in de lucht en op zee, iets waarmee Erdogan donderdag instemde.

Mede dankzij de Turkse wapenleveranties heeft de GNA nog steeds grote delen van Tripoli en enkele omliggende gebieden in handen. Haftar wordt gesteund door de Russen, met hun huurlingenlegioen dat onder de naam Wagner opereert. De opstandelingen hebben door de Russische steun overwicht in de lucht met gevechtsvliegtuigen en drones.

Olie- en gasvoorraden

Libië wordt in toenemende mate speelbal van buitenlandse mogendheden die hun invloedssfeer uitbreiden. Olie- en gasvoorraden op land, maar ook in de zee, spelen hierbij een grote rol.

Voor de militaire steun aan de GNA krijgt Turkije ook wat terug. Het sloot deze maand ook al een overeenkomst met Libië waardoor stukken Libische wateren in Turks beheer komen en beide landen opeens maritieme buren zouden zijn. De niet door internationaal zeerecht ondersteunde uitbreiding van Turkse zeggenschap over delen van de Middellandse Zee is tegen het zere been van Griekenland. Want volgens het akkoord komen ook kustwateren van de Griekse eilanden Kreta, Rhodos en Kastelorizo onder Turks gezag.

De Grieken lieten in niet mis te verstane woorden weten dat het Grieks territorium was en is. De Griekse marine rukte meteen uit om eventuele Turkse onderzoeksschepen, die zoeken naar olie en gas, te kunnen onderscheppen in het gebied.

Exclusieve economische zone

Hetzelfde probleem doet zich voor rond Cyprus waar Turkse schepen bodemonderzoek doen in de Cypriotische exclusieve economische zone. Turkije onderschepte recent nog een Israëlisch schip dat toestemming van Cyprus had gekregen voor exploratie.

Turkije, in een ver verleden de machtsbasis van het Ottomaanse Rijk, breidt zijn invloedssfeer steeds nadrukkelijker uit. Het land laat zich al gelden in buurland Syrië, waar ook olievoorraden zijn.

Afgelopen herfst viel het land Noord-Syrië binnen, om daar een permanente veiligheidszone voor vluchtelingen te creëren. Internationaal is de vrees dat de zone als doel heeft de Koerden te verdrijven. Ook in het noorden van Irak is Turkije actief tegen de Koerden.

Grootste gasleveranciers 

Verder heeft Turkije sinds 2017 een grote permanente marinebasis in de Golf voor zijn troepen in Qatar, dat een van de grootste gasleveranciers is ter wereld. De Golfstaat steunt Turkije in de Libische kwestie. Erdogan heeft sinds twee jaar ook een militaire basis in Somalië tot zijn beschikking.

De Turkse president hoopt van zijn land weer een regionale grootmacht te maken en zo olie- en gasbelangen veilig te stellen om de tanende Turkse economie de komende jaren van energie te voorzien. Bovendien kan Erdogans strategie ook de Turkse nationale trots aanwakkeren en zijn populariteit onder de bevolking opvijzelen. De Turkse president zag bij de gemeenteraadsverkiezingen eerder dit jaar de steun voor zijn AKP-partij dalen. Vooral het verlies van de burgemeestersverkiezingen in Istanbul en Ankara is hard bij hem aangekomen. Door een groter en sterker Turkije op de kaart te zetten, hoopt Erdogan zijn populariteit in eigen land te vergroten.

Lees ook:

Turkse president Erdogan claimt stukken Middellandse zee tot woede van Cyprus

De wankele Libische regering geeft Turken stukken zee in ruil voor wapens. Ankara wil er naar olie en gas gaan zoeken.

Burgeroorlog in Libië draait op buitenlandse wapensteun.

Terwijl de oorlog in Libië verder oplaait, schroeven Egypte en Turkije de militaire hulp aan strijdende partijen op.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden