Diplomatie

Einde aan geweld in Gaza lijkt nog niet in zicht

Een Palestijn trekt op zondag een rode teddybeer uit het puin na luchtaanvallen van het Israëlische leger op de Gazastrook. Beeld EPA
Een Palestijn trekt op zondag een rode teddybeer uit het puin na luchtaanvallen van het Israëlische leger op de Gazastrook.Beeld EPA

Voor de zesde nacht op rij kwam het tot gewelddadigheden tussen het Israëlische leger en Hamas. Diplomatieke inspanningen lijken vooralsnog weinig uit te halen.

Bij Israëlische luchtaanvallen op de Gazastrook zijn zondagochtend vroeg zeker 42 mensen om het leven gekomen, nadat talloze bommen waren neergedaald op woningen in de enclave. Onder de slachtoffers waren volgens de gezondheidsdiensten van Gaza in ieder geval zestien vrouwen en tien kinderen. Daarmee was het de dodelijkste nacht sinds de beschietingen tussen het Israëlische leger en Hamas vorige week maandag begonnen.

Volgens het Israëlische leger waren de beschietingen in de nacht van zaterdag op zondag gericht op de leiders en het tunnelnetwerk van de militante Palestijnse beweging. Bij de luchtaanvallen kwam onder meer het huis van Hamas-leider Yahya Sinwar onder vuur te liggen. Voor zover bekend kwam Sinwar daarbij niet om het leven, omdat hij vanwege de gewelddadigheden vermoedelijk elders verblijft.

Op hun beurt vuurden strijders van Hamas zondagmiddag weer een spervuur aan raketten af op steden in Zuid-Israël. Voor zover bekend vielen daarbij geen slachtoffers. Sinds het geweld vorige week maandag losbarstte, kwamen er in Gaza ten minste 192 mensen om het leven, onder wie 58 kinderen en 33 vrouwen. Daarnaast vielen er ruim 1200 gewonden, zo meldde het ministerie van volksgezondheid in Gaza zondagavond. Aan de andere kant van de grens kwamen tot nog toe tien Israëliërs om het leven, onder wie twee kinderen.

‘Legitiem doelwit’

Het einde van de gewelddadigheden lijkt nog niet in zicht. Tijdens een toespraak op televisie liet de Israëlische premier Benjamin Netanyahu zondag weten dat de “aanvallen tegen terroristische organisaties op volle kracht doorgaan” en dat het leger “zolang doorgaat als nodig is, om voor u, de burgers van Israël, de kalmte en rust te herstellen. Dat zal tijd kosten”.

Tijdens zijn toespraak verdedigde de 71-jarige premier tevens een luchtaanval van afgelopen zaterdag op een flatgebouw in Gaza, waar het internationale persbureau AP en tv-netwerk Al Jazeera kantoor houden. Volgens Netanyahu opereerde de inlichtingendienst van een militante groepering eveneens vanuit het gebouw en ging het dus om een legitiem doelwit.

Terwijl reddingsoperaties in volle gang waren om overlevenden in Gaza na de bombardementen van zondagochtend onder het puin vandaan te halen, erkende Netanyahu dat er achter de schermen inmiddels sprake is van de nodige druk om de luchtaanvallen te stoppen.

Die druk zou dan moeten komen van de Verenigde Staten. Afgelopen vrijdag landde de Amerikaanse bemiddelaar Hady Amr namens de regering van president Joe Biden om de situatie in het Midden-Oosten te de-escaleren. Biden zelf sprak zaterdagavond telefonisch met zowel Netanyahu als Mahmoud Abbas, de president van de Palestijnse autoriteit. Aangezien de VS Hamas als terroristische organisatie beschouwen, onderhandelt Washington niet rechtstreeks met afgevaardigden uit Gaza. Berichten die aan Hamas zijn gericht, gaan daardoor doorgaans via andere gesprekspartners, zoals Egypte en Qatar.

‘Zinloze cyclus’

Vooralsnog levert de diplomatie achter de schermen hoe dan ook weinig tastbare resultaten op en blijft het vooral bij woorden. Zo noemde de secretaris-generaal van de VN, António Guterres, de vijandigheden in de regio voorafgaand aan een virtuele VN-veiligheidsraad op zondag ‘ronduit weerzinwekkend’. Hij riep de strijdende partijen met klem op de wapens neer te leggen en een wapenstilstand te sluiten. “Deze zinloze cyclus van bloedvergieten, terreur en vernietiging moet onmiddellijk stoppen”, stelde de Portugees.

In de voorbije week kwam de Veiligheidsraad al twee keer eerder achter gesloten deuren bijeen om te praten over de situatie in het Midden-Oosten. Het lukte de leden echter niet om het eens te worden en tot een gezamenlijke verklaring te komen. Ook zondag kwam het bij de derde ontmoeting in een week tijd niet tot een resolutie, doordat de Amerikaanse delegatie die tegenhoudt. De regering in Washington zegt achter de schermen te werken aan een oplossing. Een verklaring van de Veiligheidsraad zou die inspanningen volgens de Amerikanen kunnen schaden.

De afgelopen dagen legde de regering van president Biden de nadruk vooral op het recht van Israël om zichzelf te verdedigen, al riep ze ook op de bombardementen op burgers in Gaza te stoppen. Tegenover persbureau Reuters verklaarde een diplomaat die betrokken is bij de ontmoetingen tussen de Amerikaanse en Israëlische delegaties, dat de Amerikaanse hoofdonderhandelaar Hady Amr de Israëli’s heeft laten weten dat “niemand verwacht dat Israël anders handelt en dat dit duidelijk niet iets is wat binnen 24 uur kan worden opgelost”.

Lees ook:

Een grondoffensief zou voor Netanyahu politiek gezien bijzonder riskant zijn

Sinds donderdag hangt er al een mogelijk grondoffensief van het Israëlische leger in de Gazastrook boven de markt. Maar waarom zou premier Netanyahu daartoe overgaan?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden