Coronacrisis

Egypte pakt kritische dokters op tijdens coronacrisis

Medisch personeel in beschermde kleding in een ziekenhuis in Caïro, dat speciaal is ingericht voor de behandeling van coronapatiënten. Beeld EPA

Terwijl overal ter wereld artsen het door de coronapandemie zwaar hebben, zijn die in Egypte extra de klos. Medisch personeel dat kritiek heeft op het coronabeleid van de overheid wordt zonder pardon opgepakt.

Zeker tien dokters in Egypte zijn gearresteerd, nadat ze op sociale media kritiek hadden geplaatst op de aanpak van Covid-19 en vooral op het nijpende tekort aan beschermend materiaal. Leidinggevenden in ziekenhuizen jagen het personeel angst aan om vooral geen kritiek te uiten op de werksituatie. Afwezigheid op de werkvloer wordt doorgegeven aan de veiligheidsdienst.

“De overheid zegt dat goed gaat en alles onder controle is, maar in de ziekenhuizen vind je precies het tegenovergestelde”, schreef ic-arts Ahmed Safwat op zijn Facebook. Vlak daarna werd hij opgepakt op verdenking van ‘terroristische activiteiten’. “Elke dag dat ik naar mijn werk ga, offer ik mijzelf en mijn gezin op”, vertelde een anonieme dokter in Caïro aan persbureau AP. “Ze arresteren mijn collega’s om ons een signaal te geven, ik zie geen licht aan de horizon.” 

Het tekort aan persoonlijke beschermingsmiddelen en de arrestaties van zorgpersoneel noemt mensenrechtenorganisatie Amnesty International ‘een keuze tussen de dood of gevangenis’. Tal van dokters uit publieke ziekenhuizen die benaderd zijn voor dit artikel, durfden uit angst geen interview te geven aan een journalist, ook niet anoniem.

Kwakkelende Egyptische gezondheidszorg

De repressie komt bovenop het gevaar dat medisch personeel loopt door het virus zelf: volgens de medische vakbond zijn 134 dokters, 32 apothekers en 39 verplegers overleden aan Covid-19. Nog eens duizenden andere zorgverleners raakten besmet, waardoor de druk op het medisch personeel in de toch al kwakkelende Egyptische gezondheidszorg verder opliep. 

De Egyptische minister-president Mustafa Madbouly gooide nog eens extra olie op het vuur door in een speech te zeggen dat het “gebrek aan vaardigheid van de medische staf heeft bijgedragen aan het grote aantal coronadoden”. En dat hij aan provinciehoofden heeft gevraagd om actie te ondernemen tegen “nalatig ziekenhuispersoneel”. De vakbond van medici reageerde direct met een verklaring waarin die een publiekelijk excuus eiste van Madbouly en erkenning vroeg voor de in hun ogen daadwerkelijke oorzaak van het aantal coronadoden: een gebrek aan medische uitrusting en ic-bedden.

Daarmee bracht de vakbond de situatie binnen de ziekenhuizen onder de aandacht van de bevolking. Het ’witte leger’ zoals het zorgpersoneel eerder werd genoemd door de overheid, kreeg nu op sociale media complimenten en steunbetuigingen van bekende Egyptenaren. Zelfs president Abdel Fatah al-Sisi roemde later in een speech het “loyale en hardwerkende zorgpersoneel op wie Egypte heel trots kan zijn”. Toen voorlieden van de vakbond van medici hun verklaring kracht wilden bijzetten met een persconferentie, werd hen de mond gesnoerd. De politie blokkeerde de toegang tot het gebouw van de vakbond waardoor de persconferentie niet doorging.

Apolitieke vakbond als voorvechter van de rechten en vrijheid van de zorgsector

Sinds president Sisi in 2013 de macht overman, is de repressie tegen dissidenten enorm toegenomen. Tal van journalisten, activisten en advocaten werden opgepakt en de vrije pers verdween. Deze maand nog overleed prominent journalist Mohamed Mounir in de gevangenis aan de gevolgen van het coronavirus, nadat hij eerder in een interview de cijfers van de overheid in twijfel had getrokken. Dat nu ook zorgpersoneel er ongenadig hard mee te maken krijgt, is nieuw en duwt de gewoonlijk apolitieke vakbond van medici naar voren als voorvechter van de rechten en vrijheid van de zorgsector.

Koren op de molen van de critici zijn de beelden op de staatstelevisie hoe Egypte vliegtuigen vol laadde met 1,5 miljoen mondkapjes en ander beschermend materiaal om te sturen naar coronabrandhaarden in onder meer Italië en de Verenigde Staten. Dat terwijl veel dokters op eigen kosten maar gezichtsmaskers aanschaften om toch een vorm van bescherming te hebben tijdens hun werk.

Positief nieuws is dat het aantal vastgestelde coronabesmettingen in Egypte (nu een kleine 100.000 gevallen) de afgelopen tijd afneemt. Tot het virus volledig is verdwenen, heeft het medisch personeel de handen nog vol aan coronapatiënten, en hebben veiligheidsdiensten er extra werk aan om alle dokters in de gaten te houden.

Lees ook:

In Egypte staat een celstraf op het beledigen van de Nijl

Kunstenaars ontsnappen niet aan de repressie door president Sisi. Tal van acteurs, dichters en buikdanseressen zitten vast.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden