Franse verkiezingen

Een doorbraak voor radicaal-rechts in Frankrijk: Marine Le Pen krijgt meer subsidie én meer invloed

Marine Le Pen arriveert dinsdag voor een bijeenkomst met de top van haar partij in Parijs. Beeld AFP
Marine Le Pen arriveert dinsdag voor een bijeenkomst met de top van haar partij in Parijs.Beeld AFP

Marine Le Pens Rassemblement National wordt de grootste oppositiepartij van Frankrijk. Met meer subsidie, meer spreektijd en meer invloed.

Arjen van der Ziel

Glunderend eiste Marine Le Pen de zege op in de tweede ronde van de Franse parlementsverkiezingen afgelopen zondag. Haar radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) kwam uit de bus als de grote winnaar. De partij veroverde 89 zetels in de Assemblée Nationale, de Franse Tweede Kamer, ruim elf keer zo veel als in de vorige verkiezingen in 2017, toen de partij slechts acht zetels verwierf. Als de partijen van het linkse blok Nupes geen gezamenlijke fractie vormen, zoals alom verwacht, dan wordt de RN de grootste oppositiepartij.

Le Pen was zelf ook verrast door de doorbraak in het parlement, die alle peilingen overtrof. Ze sprak van een ‘historische zege’ en een ‘aardschok’ en kondigde alvast aan dat de RN het voorzitterschap opeist van de belangrijke parlementscommissie voor financiën, een functie die sinds 2007 steeds is toebedeeld aan de grootste fractie. “We gaan het parlement in als een heel sterke groep”, aldus Le Pen. “Macron is nu een minderheidspresident.”

De radicaal-linkse partij La France Insoumise van Jean-Luc Mélenchon boekte eveneens forse winst met een verviervoudiging van het aantal parlementariërs, maar die partij bleef met 72 zetels achter bij de RN.

Fel verzet tegen immigratie

Nog maar twee maanden geleden trok Le Pen aan het kortste eind in de tweede ronde van de presidentsverkiezingen, toen ze 42 procent van de stemmen kreeg, tegen 59 procent voor zittend president Macron. En haar RN heeft ook nu bij lange na geen meerderheid verworven in de Assemblée, die 577 parlementariërs telt.

De partij verwerft door de grote zetelwinst wel meer subsidie, meer spreektijd en meer invloed. Zo kunnen haar radicaal-rechtse parlementariërs straks het initiatief nemen voor een vertrouwensstemming over de regering. “Dit wordt de grootste fractie in de geschiedenis van onze politieke familie”, jubelde Le Pen op verkiezingsavond.

Antiracismegroepen reageren geschrokken op de doorbraak van de RN. Zij wijzen onder meer op het felle verzet van de partij tegen immigratie, vooral die uit niet-westerse landen. Zo eist de RN deportatie van alle illegale, criminele en werkloze immigranten. Ook uit de partij sinds jaar en dag kritiek op de volgens haar te grote invloed van de islam.

Volgens Franse politiek experts is de grote verkiezingswinst deels het resultaat van Le Pens inspanningen om de partij een gematigder imago te geven. Sinds zij in 2011 de leiding overnam van haar omstreden vader Jean-Marie, drukte ze de racistische en antisemitische neigingen de kop in en wijzigde ze de naam van de partij, oorspronkelijk Front National, om zo het afscheid van het duistere verleden te benadrukken.

Lokale campagne

Bovendien voerde ze in de aanloop naar de verkiezingen van zondag een kalme, tamelijk lokale campagne. Daarbij toonde ze vooral medeleven met Fransen die bezorgd zijn over hun koopkracht en beloofde ze zich in te zetten voor verbetering.

Ook instorting van het zogenoemde ‘republikeinse front’ zou een rol hebben gespeeld. In vorige Franse verkiezingen schaarden kiezers zich in de tweede ronde achter kandidaten die radicaal-rechts konden verslaan, om een doorbraak daarvan te voorkomen. In de presidentsverkiezingen in april gebeurde dat ook nog, toen linkse kiezers uiteindelijk op Macron stemden om te voorkomen dat Le Pen zou winnen.

Afgelopen zondag waren er evenwel veel kiezers die, gedreven door een afkeer van Macron, weigerden zijn kandidaten te steunen tegen de RN. Een deel onthield zich daarom van stemming. Ook weigerden veel Macron-aanhangers op radicaal-linkse kandidaten te stemmen in districten waar die tegenover de RN stonden.

Lees ook:

De Franse kiezer heeft een later moment gekozen om Macron af te straffen

Frankrijk bevindt zich op onbekend terrein nu president Emmanuel Macron geen meerderheid heeft. Opeens draait alles om de Tweede Kamer, die altijd een bijrol had.

IJskoude douche voor Emmanuel Macron

Frankrijk wordt een nog moeilijker regeerbaar land dan het al was. President Emmanuel Macron krijgt niet de absolute meerderheid die nodig is voor een stabiele regering.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden