InterviewLhbt+ in Hongarije

Dragqueen Elona Musk vindt de solidariteit van de voetbalwereld fantastisch

Elona Musk bereidt zich voor op een optreden.  Beeld Reuters
Elona Musk bereidt zich voor op een optreden.Beeld Reuters

Dragqueen Elona Musk ziet de ruimte voor seksuele minderheden slinken in Hongarije. Hij is blij met de steun uit de voetbalwereld. ‘Maar van de Europese Unie verwacht ik meer.’

“Elona Musk? Hij komt nét binnen,” zegt de barman van de Why Not-bar in Boedapest. Hij wijst naar de ingang. Daar staat een jongensachtige man van begin dertig: een heel andere verschijning dan de intimiderende Elona Musk, zijn drag queen persona – een geliefd figuur in de lhbt+-scene in Boedapest. Doordeweeks is hij Csaba en werkt hij voor een multinational, ‘s weekends transformeert hij zich in Elona: pruiken, glitters, stiletto’s en theatrale make-up.

Nadat hij zich heeft voorgesteld, laat hij zien waar hij tijdens shows zijn entree maakt. Hij wijst naar een extra donkere hoek in de toch al donkere bar. Aan de muur hangen neonletters, op een groot scherm zingt Christina Aguilera in korset. Voulez-vous coucher avec moi?

De Why Not-bar is één van de weinige gaybars in Boedapest. Het is een kleine vrijhaven in een land waarin lhbt+’ers lang niet door iedereen geaccepteerd worden. “Waar in veel andere landen de tolerantie door de tijd heen is toegenomen, is het hier juist de andere kant op gegaan”, zegt Csaba – zijn achternaam laat hij om privacyredenen achterwege. Zelf groeide hij op in Transsylvanië: het deel van Roemenië dat ooit bij Hongarije hoorde, waar nog altijd etnische Hongaren wonen.

Elona Musk bereidt zich voor. Beeld REUTERS
Elona Musk bereidt zich voor.Beeld REUTERS

Gekleurd potloodje op een klein stukje papier

In de omgeving waarin hij opgroeide werd homoseksualiteit niet besproken. Hij kan zich nog goed herinneren dat hij voor het eerst hoorde dat zoiets bestond. “Ik was zestien en kwam in een tijdschrift voor pubers een test tegen: ben jij homoseksueel? Ik deed de test, met een gekleurd potloodje op een klein stukje papier – en ja: ik was homoseksueel. Dat was zo’n opluchting: ik was dus niet de enige van mijn soort, ik was ‘iets’.”

Elona Musk in de metro onderweg naar een protest in Boedapest.  Beeld REUTERS
Elona Musk in de metro onderweg naar een protest in Boedapest.Beeld REUTERS

Toch zou het nog tien jaar duren voordat Csaba uit de kast kwam. Het papiertje verscheurde hij in duizend stukjes, vertelt hij. Jaren later, tijdens een Erasmus-semester in Boedapest zag hij twee mannen elkaars hand vasthouden terwijl ze een tram instapten. “Oké”, dacht hij. “Dat kan hier dus.” Een paar jaar later verhuisde hij. “Maar nu houden mannen elkaars hand hier niet meer vast op straat.”

Onder de nieuwe wet die vorige week in Hongarije werd aangenomen, waarin onder andere het ‘promoten’ van ‘lhbt+-waarden’ onder minderjarigen strafbaar wordt gemaakt, zou het illegaal zijn voor een tijdschrift voor pubers om nog zo’n test te publiceren. Ook kan Csaba geen voorlichting op scholen meer geven, wat hij de laatste jaren deed. “Dat is een klap. Maar deze wet staat niet op zich: er ging een serie anti-lhbt+-wetten aan vooraf. Het is duidelijk dat wij de nieuwe vijand van de regering zijn. Na Brussel, Soros, de immigranten. Ik denk niet eens dat het echt persoonlijk is: volgens mij heeft Orbán niets tegen ons. Ik denk dat het puur strategie is, met het oog op de verkiezingen van volgend jaar. In Polen werkte die lhbt+-haat immers ook.”

null Beeld REUTERS
Beeld REUTERS

Het blijft altijd bij verontwaardigde reacties

Toch is dit de eerste wet waar zo fel op gereageerd wordt vanuit Europa, mede doordat de timing samenvalt met het Europees kampioenschap voetbal. “Dat is fantastisch om te zien: dat we zo gesteund worden. Ik kon haast niet geloven dat ze het stadion in München in regenboogkleuren wilden oplichten – dat er binnen een sport als het voetbal, van oudsher toch niet echt tolerant, mensen voor ons opkomen. Zelfs toen de Uefa er uiteindelijk een stokje voor stak: het idee alleen al vond ik geweldig.”

Maar van de Europese Unie verwacht hij juist meer, ondanks de felle woorden van leiders als Rutte. “Woorden zijn niet genoeg. Het blijft altijd bij verontwaardigde reacties. Ze moeten veel harder gaan optreden tegen Orbán, met echte sancties komen. De EU-fondsen zijn nu toch gekoppeld aan de rechtsstaat? Dit gaat namelijk niet over politiek, zoals de Uefa stelt, maar over mensenrechten. De EU zou geen cent moeten meebetalen aan een regime dat zo weinig respect heeft voor mensenrechten.”

Hoe kijkt hij naar de toekomst? “De situatie staat er nu heel slecht voor in Hongarije. Maar: zo gauw er een nieuwe wind waait, kan het snel gaan. Kijk naar Duitsland, waar men nu zo voor ons in de bres springt. Daar werd het homohuwelijk pas in 2017 gelegaliseerd.

Dan moet hij gaan: zijn vriend en hij zijn druk bezig met de voorbereidingen voor Budapest Pride. Hij laat een foto zien van een gigantisch ei – door henzelf gemaakt. Csaba als Elona Musk zal uit het ei komen aan het begin van een bekend nummer van Lady Gaga. “I’m on the right track, baby”, zal hij zingen. “I was born this way.”

Lees ook:

Wat betekent de Hongaarse homopropagandawet voor scholen? ‘Er is hoop, maar het ziet er niet positief uit’

Tot afschuw van veel Hongaarse docenten maakt een nieuwe wet voorlichting over homo- en transseksualiteit op scholen illegaal. ‘Onder Orbán is voorlichting belangrijker dan ooit.’

Hongaarse wet dwingt Ivett elke keer opnieuw uit de kast te komen als transgender

Leven als transgender in Hongarije wordt schier onmogelijk. De regering-Orbán diende vorige week een wetsvoorstel in dat het onmogelijk maakt voor transgenders om nog formeel hun geslacht en dus ook hun naam te veranderen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden