Onrust

Dodental loopt op bij protesten in Iran: leger zegt dat het ‘de vijanden zal confronteren’

Demonstranten in de Iraanse hoofdstad Teheran gaan de straat op na de dood van de 22-jarige Mahsa Amini.  Beeld Reuters
Demonstranten in de Iraanse hoofdstad Teheran gaan de straat op na de dood van de 22-jarige Mahsa Amini.Beeld Reuters

Terwijl demonstranten in Iran elke dag de straat op gaan, waarschuwt het leger dat het nog harder zal optreden. Gevreesd wordt dat de regering met nog meer geweld zal terugslaan.

Isabel Bolle

Een week na de dood van de 22-jarige Mahsa Amini houden de demonstraties in Iran nog altijd aan. In tientallen steden door heel het land gaan duizenden demonstranten de straat op, waar ze niet alleen roepen om gerechtigheid voor de dood van Amini, maar ook om een einde aan het politieke en religieuze establishment dat nu hard terugslaat.

Hoeveel doden er zijn gevallen is moeilijk te verifiëren. Volgens een Iraanse mensenrechtenorganisatie zijn er inmiddels 31 mensen gedood, Iraanse staatsmedia houden het op 17 doden. Het zijn de grootste demonstraties sinds de gigantische protestgolf die eind 2019 uitbrak nadat de brandstofprijzen werden verhoogd: toen werden er honderden demonstranten gedood.

‘Ik wilde mijn dochter zien’

De onrust begon nadat vorige week vrijdag bekend werd dat Mahsa Amini – die ook bekend is onder haar Koerdische naam Djina – was gestorven na te zijn aangehouden door de religieuze politie, omdat ze zich niet goed aan de kledingvoorschriften zou hebben gehouden. Volgens de politie kreeg ze na haar aanhouding een hartaanval, waardoor ze in coma raakte en enkele dagen later stierf. Haar familie verwerpt die lezing, en zegt dat Amini gestorven is na te zijn mishandeld door de politie.

De religieuze politie heeft het mandaat om vrouwen op straat te confronteren als zij, naar de mening van de dienst, niet ‘correct’ gekleed zijn. Vrouwen worden hier niet alleen op aangesproken, ze kunnen ook een boete krijgen of worden gearresteerd, wat regelmatig hardhandig gebeurt. In een interview met BBC Persian vertelt Amini’s vader dat omstanders hem vertelden dat zijn dochter ook met geweld werd aangehouden en dat ze in het politiebusje geslagen werd.

Na haar dood kreeg haar familie haar lichaam niet te zien, vertelt haar vader: “Ik wilde mijn dochter zien, maar ze lieten me niet naar binnen”. Alleen toen Amini begraven werd, in linnen gewikkeld, zag hij haar gezicht en voeten, die volgens hem onder de blauwe plekken zaten. Hoewel hij de autoriteiten gevraagd heeft om opheldering over de verwondingen heeft hij nog niks teruggehoord. “Ze negeren me.”

Geen of amper internet

De Iraanse president Ebrahim Raisi, die deze week in New York was voor het bijwonen van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, zei vrijdag dat de dood van Amini ‘grondig’ onderzocht zal worden. Tegelijkertijd beklaagde hij zich over de ‘dubbele standaard van het Westen’, waar volgens hem door politie-ingrijpen ook doden vallen.

Ondertussen probeert de regering de protesten de kop in te drukken; veiligheidstroepen schieten met scherp, ook worden er waterkanonnen en traangasgranaten ingezet. De regering organiseerde vrijdag pro-regeringsprotesten waar demonstranten opriepen tot de executie van ‘relschoppers’. Om de coördinatie tussen demonstranten te bemoeilijken en ervoor te zorgen dat beelden van de protesten zo min mogelijk verspreid worden is het internet sinds woensdag in grote delen van het land platgelegd of aanzienlijk vertraagd.

Gevreesd wordt dat hoe langer de demonstraties aanhouden, hoe harder het veiligheidsapparaat zal optreden. Het Iraanse leger kondigde vrijdag aan dat het ‘de vijanden zal confronteren’, refererend aan de demonstranten. Het ministerie van inlichtingen waarschuwt dat wie protesteert, het risico loopt vervolgd te worden. Inmiddels zijn door heel Iran honderden demonstranten opgepakt.

Lees ook:

Woede en angst bij protesterende Iraanse vrouwen

In verschillende steden in Iran wordt er, een week na de dood van Mahsa Amini, nog altijd geprotesteerd. De 30-jarige Pari ging in Rasht de straat op.

Na de dood van Mahsa Amini willen protesterende Iraniërs van religieuze politie af

De dood van de 22-jarige Mahsa Amini, die haar hoofddoek niet ‘correct’ zou hebben gedragen, maakt veel los in Iran.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden