Amerikaanse verkiezingen

Democratische kaarten opnieuw geschud

Bernie Sanders dinsdag in New Hampshire.Beeld AFP

Bernie Sanders heeft de voorverkiezingen in New Hampshire gewonnen. De 78-jarige Sanders wisselde in deze staat van plek met Pete Buttigieg, die in Iowa met een nipte voorsprong van hem won.

Twee Democratische presidentskandidaten, Andrew Yang en Michael Bennet, gaven er na het sluiten van de stembussen in New Hampshire meteen de brui aan. Twee anderen, voormalige favorieten Elizabeth Warren en Joe Biden, benadrukten in arren moede dat New Hampshire maar één van de vijftig staten is, en een kleintje bovendien. Twee kandidaten die een paar maanden geleden nog voor kansloos werden versleten, Pete Buttigieg en Amy Klobuchar, glorieerden in de top 3. 

De voorverkiezing in New Hampshire heeft daarmee de kaarten voor de Democratische nominatie voor het presidentschap opnieuw geschud. Of een gematigde kandidaat Donald Trump in november zal uitdagen, of een vertegenwoordiger van de linkervleugel, ligt nog helemaal open.

Eigenlijk was alleen de overwinning van Bernie Sanders, de socialistische senator uit Vermont, compleet volgens verwachting. Hij kreeg eerder in Iowa al de meeste stemmen. Maar een overtuigende overwinning was het niet. Terwijl Sanders in 2016 Hillary Clinton in New Hampshire verpletterde, bleef hij er dinsdagavond met 26 procent van de stemmen maar twee procent voor op een nieuweling in de landelijke politiek, Pete Buttigieg, de ex-burgemeester van South Bend in Indiana. Die op zijn beurt had vier procent meer stemmen dan Amy Klobuchar, de senator uit Minnesota.

Klobuchar bouwde met haar aanhangers een feestje over haar derde plaats. Stralend sprak ze niet alleen hen, maar ook de kijkers op de nieuwszenders toe: “Hallo Amerika, ik ben Amy Klobuchar en ik ga Donald Trump verslaan.”

Die blijdschap was niet gespeeld en niet onterecht. Een paar maanden geleden leek ze er nog niet aan te pas te komen. De algemene opinie onder commentatoren in de media en volgens veel kiezers was, dat ex-vicepresident Joe Biden de aangewezen persoon was om Trump van een tweede termijn af te houden. Met een beetje geluk zou hij de nominatie al snel zeker kunnen stellen, omdat de meeste gematigde kiezers naar hem toe zouden komen.

Maar dat liep anders. Aan Biden was regelmatig te merken dat de jaren bij hem tellen (hij is 77). Inmiddels moet hij, net als Elizabeth Warren, vechten om nog serieus genomen te worden. Warren haalde dinsdag maar 9 procent van de stemmen, een erg slechte uitslag voor de senator van een staat die aan New Hampshire grenst. Biden bleef daar zelfs nog een procent onder.

Biden zag de afgang aankomen en zegde zijn uitslagenavond in New Hampshire af om naar South Carolina te gaan. Daar maakte hij in een toespraak duidelijk dat hij zijn hoop vestigt op de Afro-Amerikaanse bevolkingsgroep, die sterk is in die staat, en de latino’s, talrijk in Nevada. In die twee staten worden later deze maand voorverkiezingen gehouden. 

Of de kiezers in Nevada Biden nog serieus nemen, zal op 22 februari blijken, en die in South Carolina vellen het oordeel op 29 februari. Kort daarna, op 3 maart is het Super Tuesday, wanneer er voorverkiezingen in een groot aantal staten zijn.

De kans is klein dat er voor Super Tuesday belangrijke kandidaten afvallen. Daarmee kan de Democratische partij afstevenen op een situatie die enigszins lijkt op die van de Republikeinse partij in 2016. Toen haalde Donald Trump lang niet altijd een meerderheid, maar verdeelden zijn vele tegenstanders de anti-Trumpstemmen onder elkaar. Daardoor won Trump zo veel voorverkiezingen, en zo veel afgevaardigden naar de Republikeinse partijconventie, dat de nominatie hem niet kon ontgaan.  

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden