Beiroet

De ramp heeft niets en niemand gespaard, ook de ziekenhuizen niet

Libanese jongeren ruimen puin in het Saint George-ziekenhuis, na de verwoestende explosie van afgelopen dinsdag. Beeld EPA

De explosie in Beiroet trof ook ziekenhuizen en medicijnvoorraden. Tot overmaat van ramp zal nu ook het coronavirus weer welig tieren.

Het Clemenceau Medical Center in Beiroet ziet er van binnen uit als ‘een abattoir’, zegt verpleegster Sara tegen persbureau Reuters. “De gangen en de liften zitten onder het bloed.”

De ramp van dinsdag in de Libanese hoofdstad heeft niets en niemand gespaard, ook niet de ziekenhuizen, die op dit moment het hardste nodig zijn. De twee ziekenhuizen die het dichtst bij de explosie lagen, werden zo zwaar beschadigd dat ze vanaf dinsdag niets meer kunnen betekenen voor zowel bestaande als nieuwe patiënten. In het Saint George-ziekenhuis werden vier verpleegkundigen en zeker dertien patiënten gedood door de ontploffing.

Joseph Haddad, directeur van de intensive care-afdeling van het Saint George, had op dat moment geen dienst en spoedde zich naar zijn werk, zich voorbereidend op een lange avond en nacht in de ziekenhuiszalen. In plaats daarvan trof hij een bouwval aan. Ook het nierdialysecentrum, het belangrijkste van het land, werd volledig verwoest.

Patiënten op het parkeerterrein

Doordat de stroom in veel ziekenhuizen uitviel, functioneerden ook medische apparatuur en liften niet meer. Zowel patiënten als verplegend personeel baanden zich in duistere trappenhuizen een weg naar de uitgang, waar ze stuitten op een toestroom van bloedende gewonden die juist het ziekenhuis in wilden. Veel patiënten moesten die eerste uren worden behandeld op parkeerterreinen of in het open veld.

Inmiddels is de ergste chaos voorbij, aldus de Frans-Libanese directeur Mego Terzian van de Franse afdeling van Artsen zonder Grenzen (AzG). “De situatie lijkt sinds woensdag veel stabieler”, zegt Terzian tegen het Franse persbureau AFP. “Libanese gezondheidswerkers, vooral degenen die de burgeroorlog hebben meegemaakt, slaagden erin om patiënten snel te selecteren en prioriteit te geven aan patiënten die naar operatiekamers moesten gaan.”

De taferelen van deze week roepen bij Terzian herinneringen op aan de Libanese burgeroorlog (1975-1992). “Toen hebben we al moeilijke tijden meegemaakt, met bombardementen op olieopslagplaatsen die niet ver van de haven liggen. Het waren dezelfde scènes: de stad was volledig verwoest, mensen liepen door de straten, gewond, wanhopig, niet wetend waar ze heen moesten.”

Opslagplaatsen voor medicijnen verwoest

Het Rode Kruis heeft samen met het Libanese gezondheidsministerie in allerijl noodmortuaria ingericht. Qatar en Jordanië leveren veldhospitalen. Ook andere landen sturen materieel en medisch personeel naar Libanon.

Terzian onderstreept dat onder meer AzG de levering van bepaalde medicijnen zal garanderen, waaronder antibiotica, pijnstillers en vooral bloedzakken. “Onze prioriteit in de komende dagen is het in kaart brengen van de gezondheid van de naar schatting 300.000 mensen die geen dak meer boven hun hoofd hebben. De andere prioriteit zijn chronisch zieken, mensen met kanker, hiv of aandoeningen van de luchtwegen, zoals astma.”

Om het medische drama nog groter te maken, zijn ook de opslagplaatsen voor medicijnen en vaccins in de haven van Beiroet geheel of gedeeltelijk verwoest.

Afweersysteem

Het Libanese zorgsysteem stond al behoorlijk onder druk door de Covid-19-pandemie. De beelden van chaos en opeengepakte gewonden in ziekenhuizen voorspellen ook wat dat betreft weinig goeds. Net als veel Europese landen ging ook Libanon in maart en april in lockdown, en ook nu zijn de trends dezelfde als in veel Europese landen: een nieuwe stijging van het aantal besmettingen. Juist deze week zouden nieuwe beperkende maatregelen van kracht worden, maar die zijn er door de ramp niet gekomen.

Volgens de officiële cijfers zijn er in het land sinds februari 5417 besmettingen geregistreerd en 68 patiënten bezweken aan het coronavirus. Firas Abiad, directeur van het academische Rafik Hariri-ziekenhuis dat leidend is in de strijd tegen het virus, verwacht de komende tien tot vijftien dagen een flinke stijging van het aantal besmettingen.

“Het lijdt geen twijfel dat ons afweersysteem zwakker is dan voor de explosie”, zegt Abiad tegen het Amerikaanse persbureau Associated Press. “We hebben dringend hulp nodig, niet alleen wij, maar alle ziekenhuizen in Libanon.”

Lees ook:
‘Waar is de regering?’ Na de explosie in Beiroet ruimen vrijwilligers zelf maar de stad op

In Mar Mikhaël, de uitgaanswijk van Beiroet, hebben honderden Libanezen hun glazen bier ingeruild voor bezems. Op hulp van de regering rekenen ze niet meer

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden