Indonesië

De bommenmaker achter de aanslagen in Bali van 2002 komt vervroegd vrij

De terrorist Umar Patek in de rechtbank in 2012, nadat hij het vonnis van 20 jaar gevangenisstraf heeft gehoord voor zijn aandeel in de aanslagen op Bali in 2002.  Beeld REUTERS
De terrorist Umar Patek in de rechtbank in 2012, nadat hij het vonnis van 20 jaar gevangenisstraf heeft gehoord voor zijn aandeel in de aanslagen op Bali in 2002.Beeld REUTERS

De straf van de man die destijds de bommen maakte voor de zware aanslag op Bali in 2002 wordt gehalveerd vanwege goed gedrag. Australië is woedend.

Erik van Zwam

De bommenmaker van de aanslag op het Indonesische toeristeneiland komt waarschijnlijk vervroegd vrij. Bij de terreurdaad kwamen 202 mensen om het leven en raakten 209 gewond. Hisyam bin Alizein (55) alias Umar Patek heeft pas de helft van zijn twintigjarige gevangenisstraf uitgezeten.

De Indonesische minister van justitie en mensenrechten, Yasonna Laoly maakte dit deze week bekend. Patek heeft, volgens hem aan alle voorwaarden voldaan om vervroegd in vrijheid te worden gesteld. Hij zou naar tevredenheid een deradicaliseringsprogramma hebben doorlopen en zich de afgelopen tien jaar goed hebben gedragen in de gevangenis.

Patek zou, na aftrek van een aantal jaar cel, eigenlijk pas in 2029 in aanmerking komen om de maatschappij in te gaan. De nieuwe datum van zijn vrijlating moet nog worden bekend gemaakt en is mede afhankelijk van eventuele bezwaren. De Australische premier Anthony Albanese noemde de halvering van de gevangenisstraf ‘weerzinwekkend’. Hij kondigde aan via diplomatieke weg actie ertegen te gaan ondernemen. In totaal kwamen 88 Australische toeristen om bij de bomaanslag in Kuta op Bali.

Bin Laden

Overlevenden spraken hun woede en ongeloof uit in talkshows op de Australische televisie. Jan Laczynski zei bij Channel 9 dat hij helemaal in de vernieling zat door de mogelijke vervroegde vrijlating van Patek. “Zo’n gast moet nooit zonder permanent toezicht de straat op gaan.” In Australië is er weinig vertrouwen dat Patek is gederadicaliseerd.

Patek, die in zijn terroristenjaren in contact stond met Osama bin Laden, de leider van Al-Qaida, werd na negen jaar op de vlucht in 2011 opgepakt door de Pakistaanse veiligheidsdienst in de stad Abbottabad. In datzelfde jaar werd Bin Laden, woonachtig in diezelfde stad, doodgeschoten door Amerikaanse elitetroepen. Een jaar later werd Patek tot 20 jaar gevangenisstraf veroordeeld. Hij mengde de chemicaliën voor de drie bommen die afgingen in Bali. Maar hij was ook bij eerdere aanslagen betrokken als bommenmaker, zoals bij de aanslagen in 2000 op kerken in Indonesië.

Tijdens zijn rechtszaak bood hij excuses aan de slachtoffers en nabestaanden aan. Hij zei dat zijn bommen voor Israëliërs bestemd zouden zijn geweest en niet voor Westerse toeristen.

Deradicaliseren

De aanslag in 2002 op Bali was de grootste en meest dodelijke die het land meemaakte. Sindsdien zijn er nog meer geweest. In 2003 op het Marriott Hotel in Jakarta waarbij 14 mensen omkwamen en wederom op Bali in 2005 met veel minder slachtoffers dan bij de aanslag in 2002. In de periode 2002 tot nu heeft Indonesië bijna duizend vermoedelijke terroristen gearresteerd en meestal veroordeeld. Nog steeds worden er door jihadisten in het grootste islamitische land ter wereld aanslagen gepleegd, maar nu vooral op overheidsgebouwen en politiekantoren.

Patek zou nu bereid zijn de regering te helpen om via het deradicaliseringsprogramma van terroristen fatsoenlijke burgers te maken. Indonesië probeert actief met zulke trainingen jihadisten tot inkeer te laten komen.

Anderhalf jaar geleden werd het brein achter de aanslagen in Bali en veel andere terreurdaden Abu Bakar Bashir (83) vrijgelaten. De extremistische prediker, de baas van Patek, werd uiteindelijk niet veroordeeld voor de aanslagen op Bali, maar ging de afgelopen decennia wel voor tal van andere terroristische misdrijven de cel in en uit. Hij richtte twee terreurbewegingen op: de een gelieerd aan IS en de ander aan Al-Qaida. Ook Bashir zou met goed gevolg het deradicaliseringsprogramma hebben doorlopen.

Lees ook:

Indonesische jihadleider komt vervroegd vrij.

In Indonesië is de beruchte extremistische prediker Abu Bakar Bashir vrijgelaten uit de gevangenis. Hij stond lange tijd bekend als de belangrijkste jihadleider van Zuidoost-Azië.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden