ReportageZhejiang

Correspondent Eefje Rammeloo op een roadtrip langs de virusbarricades. ‘Niet van hier? Omdraaien en wegwezen!’

De toegang tot Shan Xia Cao.Beeld Eefje Rammeloo

Reizen door Zhejiang is als een trip door een flipperkast. Dorpje na dorpje stuurt bezoekers terug naar waar ze vandaan komen, over een snelweg zonder afritten. Zhejiang is een van de rijkste provincies in China, en na Hubei het zwaarst getroffen door het wuhanvirus. ‘Als je geld moet verdienen, moet je toch naar buiten.’

Jinhua

Mistroostig hangen regenwolken tussen de beboste heuvels, het platteland ertussen ligt vol met moestuinen. Frisgroene kroppen sla en wit-paarse kolen met enorme bladeren staan te verpieteren. Niemand gaat naar buiten om ze van het veld te halen.

Beeld Louman & Friso

Verder naar het oosten is Wenzhou onder quarantaine en is Taizhou afgesloten. Overal in de provincie stellen overheden hun eigen regels op. In sommige steden moeten huishoudens één persoon aanwijzen die eens in de drie of zelfs vijf dagen boodschappen doet. 

Jinhua telt, met alle omliggende dorpen erbij, 4,5 miljoen mensen, van wie er volgens de laatste tellingen 48 besmet zijn met het nieuwe coronavirus. De inwoners mogen naar buiten, maar ze komen niet verder dan de supermarkt. Straat na straat is afgezet. Onder luifels houden mensen in witte of blauwe pakken met een thermometer de wacht. Wie niet als bewoner geregistreerd staat, komt er niet in. Taxichauffeur Wang laat het geïmproviseerde briefje zien waarmee hij met zijn auto zijn buurtje in mag.

Wangs toegangsbriefjeBeeld Eefje Rammeloo

Suichang

“Je mag er wel uit, maar ik weet niet of je terug kunt komen”, zegt een politieagente aan de stadsgrens van Jinhua. Het plaatsje Suichang ligt twee uur verderop. Een paar weken geleden zijn daar alle straathonden afgemaakt, als maatregel tegen de epidemie. Het kwam de overheid op veel kritiek te staan. Komen we Suichang straks in?

Het miezert als we over de snelweg langs pittoreske dorpjes rijden. Dichterbij gaan kijken kan niet, alle afritten zijn afgesloten. Bij Suichang is er wel één open. Achter de tolhuisjes is een extra grens gemaakt. Onder de luifels lopen militairen rond, er zijn mensen in witte pakken en politie in gele reflecterende jassen. Is je hukou, het Chinese registratiebewijs voor huishoudens, niet van hier? Dan moet je meteen omdraaien en wegwezen.

Een zwarte terreinwagen staat midden op de weg. De bestuurder is een man uit het rijke Hangzhou, een paar uur rijden naar het noorden. Hij wil zijn naam niet geven. Zijn ouders wonen hier en zijn kinderen vierden er de jaarwisseling. Zijn achterbak is tot het dak gevuld met groenten, dozen koekjes en mondkapjes. “Ik mag er niet in”, zegt hij gehaast. “Ik heb een Hangzhou-hukou, geen van Suichang.”

Auto van de man uit Hangzhou.Beeld Eefje Rammeloo

Hij perst een paar lichtroze koffertjes tussen voor- en achterbank. Twee tieners komen gelaten aanlopen vanachter de wegafzetting. De voorraden voor opa en oma krijgt hij niet de stad in, maar hij krijgt wel zijn kinderen en hun bagage mee terug. “Opschieten!”, schreeuwt een agent. Hij zwaait driftig met zijn armen. De man draait snel zijn auto terug de snelweg op.

Shan Xia Cao

Op één na zijn alle wegrestaurants gesloten. Wie nu, tegen alle noodmaatregelen in, op de weg is, doet dat niet voor zijn lol. Een 24-jarige jongen met een zwart petje draait geroutineerd kippenboutjes om. Ze sissen op de grill. “Als je geld moet verdienen, moet je toch naar buiten”, merkt hij op. Bang besmet te raken, is hij niet. “Alleen oudere mensen gaan dood. Ik ben jong.”

Kippenrestaurant langs de weg.Beeld Eefje Rammeloo

Met de belofte dat we rechtstreeks naar het treinstation gaan, komen we het district Jinhua weer in. Chauffeur Wang neemt ons nog even mee de bergen in. Hij kan de strenge aanpak van de autoriteiten wel waarderen. “Chinezen zijn heel gehoorzaam. Daarom is het zo rustig, en is er geen geweld uitgebroken.”

Xi Dada, de bijnaam voor president Xi Jinping, weet waar hij het over heeft, meent dorpshoofd Wen Ye Ming van het dorpje Shan Xia Cao.

Met het volste vertrouwen droeg hij op de eerste dag van het nieuwe jaar de toegang tot zijn dorp met achthonderd inwoners over aan de politie en de partij. Een aantal vrijwilligers van de Communistische Partij plantte hun vlag naast de afzetting, aan de rand van de weg.

In het veld naast de hoofdweg staan tientallen boompjes. Voornaamste bron van dorpsinkomsten is de boomkwekerij, maar klanten zijn er deze maand niet. “Het is maar geld”, zegt Wen. “Gezondheid is belangrijker.”

De toegang tot Ma Che.Beeld Eefje Rammeloo

Ma Che

Hoe dieper in de bergen, hoe meer geïmproviseerd de barricades. De takken en rotsblokken die het modderige pad naar het piepkleine Ma Che versperren, worden niet bewaakt. Een enkele vrouw haalt een paar manden kool van de uitgestrekte, volle velden. Ze wast ze in de visvijver.

Een inwoonster van Ma Che.Beeld Eefje Rammeloo

Voor de tempel liggen oude wierookstokjes en gesmolten kaarsvet van kaarsen die alweer weken geleden brandden. Alle luiken zijn gesloten, maar Fan Hanying scharrelt voor haar deur rond, terwijl binnen op televisie de apenkoning, een populair Chinees sprookjesfiguur, vrolijk op en neer springt.

“De dorpsleiding heeft gezegd dat we allemaal binnen moeten blijven. Dit is geen goede tijd om vrienden op te zoeken. Mijn kinderen blijven ook thuis, ze gaan niet werken.” Toch is Fan wel een beetje ongehoorzaam, geeft ze toe. “Nee, ik heb geen mondkapje. Dan krijg ik geen lucht.”

Fan Hanying en haar vriendin He Baoxian.Beeld Eefje Rammeloo

Uit een thermosfles schenkt Fans zoon Xiao Yun heet water over theeblaadjes. Volgens de Chinese volkswijsheid werkt dat tegen iedere kwaal. Er was één zieke in het dorp, vertelt hij dan. “De politie kwam in speciale kleding en haalde hem uit zijn huis.” Vreemdelingen zijn nu niet meer welkom, vertellen Fan en haar zoon.

Terug bij de weg, blijkt de politie al op de hoogte van onze komst. Het gebied mag moeilijk te bereizen zijn, het is wel toegestaan zolang het niet officieel in quarantaine is. Agenten brengen ons vriendelijk, doch dwingend terug naar het treinstation. We zijn van harte welkom om terug te komen, in betere tijden.

Lees ook:

Het wuhanvirus stort China in een mensenrechtencrisis, waarschuwt onderzoeker

In China wijkt nu alles voor de bestrijding van het wuhanvirus. Zoals de mensenrechten, zegt een onderzoeker.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden