Nertsenfarm

Coronamutatie in Denemarken kan leiden tot ‘een nieuwe pandemie’

Een nertsenfokkerij in Denemarken. De bedrijven worden allemaal geruimd vanwege het gevaar op mutaties van het coronavirus.Beeld EPA

Via nertsen is in Denemarken een mutatie van het coronavirus ontstaan die ook overspringt op mensen. Deskundigen zijn bezorgd, alle nertsen worden geruimd.

“In het donkerste scenario is er sprake van een nieuwe pandemie, dit keer met als startpunt Denemarken”, waarschuwde Kåre Mølbak woensdag. Hij is directeur van het SSI, het instituut voor paraatheid tegen infectieziekten. Premier Mette Frederiksen ging hem al voor: “Met de mutatie van het coronavirus die we nu in Noord-Jutland zien, riskeren we dat de effectiviteit van het aanstaande vaccin verzwakt is. Óf in het slechtste geval, helemaal afwezig.” 

Het draait allemaal om de nertsen. In 216 Deense nertsenfokkerijen zijn variaties van het coronavirus aangetroffen, bij 240 inwoners is een nertsenvariant van het coronavirus aangetroffen. Twaalf daarvan betreffen het zogenoemde ‘cluster 5-type’, een type waarbij antilichamen van Covid-19 geen of verminderde immuniteit lijken te geven. De werkelijke besmettingsgetallen worden aanzienlijk hoger geschat. Reden voor het Verenigd Koninkrijk om vrijdag een inreisverbod in te stellen voor iedereen uit Denemarken, met uitzondering van terugkerende Britse burgers.

De angst is dat het binnenkort te verwachten vaccin geen bescherming biedt tegen deze coronamutatie — en dus in feite nutteloos is. Dat is niet irreëel, maar doemscenario’s worden ongetwijfeld ook geopperd om een moeilijke boodschap te verkopen. Zo stellen regering en volksgezondheidsinstanties dat er “een aanmerkelijk risico voor de volksgezondheid kleeft aan de voortzetting van het fokken van nertsen gedurende een pandemie”. 

Ook besloot de regering dat de volledige Deense nertsenpopulatie à 15 tot 17 miljoen dieren — de grootste in de wereld — moet worden geruimd om de mutatie ‘in de kiem te smoren’. Daarmee gaat een streep door een miljoenenindustrie.

Buitengewone maatregelen

Daarnaast zijn er buitengewone maatregelen voor de regio Noord-Jutland ingevoerd. De inwoners van zeven gebieden moeten in de eigen omgeving blijven, vrijwel alle inwoners (zo'n 280.000 mensen) worden getest. Ook is het bus- en treinverkeer van en naar de regio gestaakt en scholen, restaurants, sportscholen, zwembaden, bibliotheken en andere publieke ontmoetingsplaatsen zijn de komende vier weken dicht. Premier Frederiksen sprak donderdag van een ‘daadwerkelijke sluiting’ van Noord-Jutland. “De situatie”, sprak ze, “vraagt om een uitzonderlijke aanpak. De ogen van de wereld zijn op ons gericht.”

Dat het mogelijk is om het gemuteerde virus in te dammen, daar heeft SSI-directeur Mølbak naar eigen zeggen ‘alle vertrouwen’ in. Op die manier kan verspreiding van Denemarken naar de rest van de wereld worden voorkomen. “Een eerste stap is het wegnemen van de nertsen zodat er geen nieuwe introductie kan plaatsvinden. De tweede stap is het beperken van de infecties binnen de gemeenschap.” Maar microbioloog aan de Universiteit van Zuid-Denemarken Hans Jørn Kolmos denkt dat ‘het gevaar nog verre van geweken is’. “Er ontstaan op dit moment nog steeds nieuwe mutaties en het zal lang duren eer alle nertsenpopulaties zijn geruimd.”

Ook elders, waaronder in Nederland, bestaat het risico op mutaties. “We hebben evengoed infectie-overdracht gezien tussen mensen en nertsen in andere landen”, zei regionaal directeur voor de Wereldgezondheidsorganisatie Hans Kluge. “Onze aanbeveling is dat ook daar het genetische testen (waarmee de verschillende mutaties vastgesteld kunnen worden, red.) wordt opgeschroefd.”

De Deense overheid hoopt alle nertsen voor 16 november te hebben geruimd. Landbouwminister Mogens Jensen zegt dat er een ‘tempobonus’ is geïntroduceerd voor nertsenfokkers die vaart maken. Bij de nertsenfarms hangt ondertussen de vlag halfstok.

Lees ook:

Hoe bang moeten we zijn voor een gemuteerd coronavirus uit Denemarken?

Het Verenigd Koninkrijk stelt per direct een inreisverbod in voor mensen uit Denemarken, om zo een uit nertsen afkomstige variant op het coronavirus te weren. Is het in Nederland ook tijd voor dat soort maatregelen?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden