Nieuws Congo

Congolese rebellenleider Ntaganda schuldig aan oorlogsmisdaden

Rechters van het Interntionaal Strafhof in Den Haag bevonden maandag de Congolese commandant Bosco Natganda schuldig aan oorlogsmisdaden. Beeld REUTERS/Eva Plevier/Pool

Bosco Ntaganda is door het Internationaal Strafhof in Den Haag schuldig bevonden aan oorlogsmisdaden begaan in de Congolese provincie Ituri in 2002 en 2003.

De Slachter is zijn bijnaam. Uit het vonnis van het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag maandag blijkt die typering van de Congolees Bosco Ntaganda niet overdreven. De rebellencommandant heeft in het noordoosten van Democratische Republiek Congo, in de provincie Ituri in 2002 en 2003, op beestachtige wijze huisgehouden, vooral onder mensen van andere etniciteit. 

Kindsoldaten

Hij is schuldig bevonden aan misdaden tegen de mensheid en oorlogsmisdaden. Daar valt een lange lijst van gruwelijkheden onder, zoals moord, verkrachting, seksuele slavernij, het werven van kindsoldaten onder de 15 jaar en hen inzetten bij militaire operaties, etnische deportatie, plundering enzovoort.

Ntaganda (45 ) was de ondercommandant van de Forces Patriotiques pour la Libération du Congo (FPLC). Zijn politieke baas Thomas Lubanga werd eerder al eerder tot veertien jaar veroordeeld door het Strafhof. Sinds het ontstaan van het ICC in 2002 zijn er nu vier veroordelingen geweest, drie Congolezen en een Malinees.

Grote vissen

De laatste jaren zijn er veel vraagtekens gezet bij de effectiviteit en de kosten van het Internationaal Strafhof. Daardoor werd reikhalzend naar het oordeel uitgekeken in de zaak Ntaganda. Hij werd in 2006 al gezocht, gaf zich in 2013 over en zijn strafzaak begon in 2015. In totaal gaat het in deze zaak om 2129 slachtoffers. Er zijn 102 getuigen gehoord, onder wie Ntaganda zelf. De laatste bleef dertig dagen aan het woord om de rechters te overtuigen van zijn onschuld. Het Hof vond uiteindelijk dat de aanklager de argumenten die Ntaganda aanvoerde voldoende heeft weerlegd.

Vorig jaar werd Jean-Pierre Bemba, een voormalige vicepresident van Congo, vrijgesproken door het Hof wegens gebrek aan bewijs. Bemba zou moorddadige bendes hebben ingezet bij gevechten in het buurland Centraal Afrikaanse Republiek. Bemba eist nu compensatie voor de circa acht jaar die hij in Den Haag heeft vastgezeten van zo’n 68 miljoen euro. Hij was niet de enige. Meer grote vissen zijn na jaren procederen gaan lopen en dat deed het gezag van het Strafhof geen goed.

De veroordeelde van maandag was in een latere periode ook nog eens generaal in het Congolese leger. Hem wordt vooral verweten dat hij toen als commandant de planner en organisator van veel grove misdrijven was, waarbij hele dorpen systematisch werden platgebrand, de bevolking verjaagd en vermoord. Ntaganda deed daar zelf ook actief aan mee, zo blijkt uit het vonnis.

Gruwelijke slachtpartijen

Het meest in het oog springende bloedbad was dat in het dorp Kobu op 25 en 26 februari 2003. Tenminste 49 inwoners zijn toen bijeengedreven in een gebouw met de naam Paradiso. Mannen en vrouwen werden er verkracht en daarna achter het pand in een bananenveld afgeslacht met knuppels, messen en kapmessen. Meestal naakt en met de handen vastgebonden. Onder de doden waren ook kinderen en zelfs baby’s. De lichamen waren vreselijk verminkt, zo schrijven de rechters in hun uitspraak.

Maar het drama van Kobu was er maar een. In het vonnis wordt gewag gemaakt van nog een reeks dorpen waar onder leiding van Ntaganda op beestachtige wijze mensen werden afgeslacht en hun eigendommen geplunderd.

Op een later tijdstip wordt de strafmaat voor de dader bepaald. Hij heeft de komende dertig dagen om beroep aan te tekenen tegen het vonnis.

Lees ook:

Het rommelt bij het Internationaal Strafhof.

Het Internationaal Strafhof kampt met een gebrek aan succesvolle vervolgingen, organisatorische problemen, geldtekorten en morrende rechters, die meer salaris eisen. “Dit is extreem gênant.”

De vrijspraak van de Ivoriaanse ex-president Gbagbo stort het Internationaal Strafhof in crisis.

De vrijspraak van de Ivoriaanse ­ex-president Gbagbo doet het Internationaal Strafhof op zijn grondvesten schudden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden