Nagorno-Karabach

Burgers zoeken een veilig heenkomen terwijl het geweld escaleert in Nagorno-Karabach

Burgers schuilen in de kelder van een kerk.Beeld AFP

Het conflict rondom Nagorno-Karabach is de afgelopen dagen geëscaleerd. Ook plaatsen buiten de omstreden regio zijn aangevallen. 

Explosies klinken en rookpluimen stijgen op boven Stepanakert. De hoofdstad van Nagorno-Karabach wordt dag en nacht aangevallen, vertelt een BBC-verslaggever die de afgelopen dagen ter plekke was. Hij filmde hoe mensen in bussen proberen de stad uit te komen terwijl om hen heen raketinslagen te horen zijn. Anderen zoeken hun toevlucht in kelders. Armenië stelt Azerbeidzjan verantwoordelijk voor de aanvallen.

Het geweld dat zo’n tien dagen geleden oplaaide, is het hevigst sinds de twee voormalige Sovjet-republieken begin jaren negentig een oorlog rondom de betwiste regio uitvochten. Destijds vielen 30.000 doden. Decennia later is de ruzie, die draait om de status van Nagorno-Karabach, dat officieel bij Azerbeidzjan hoort maar wordt bestuurd door etnische Armeniërs, nog altijd niet opgelost.

Nu lijkt het conflict zelfs razendsnel te escaleren. Explosies zijn niet meer alleen in Stepanakert te horen. Ook buiten de conflictzone, in dorpen en stadjes op verschillende plekken aan de grenzen van Armenië en Azerbeidzjan, vonden de afgelopen dagen aanvallen plaats. Zo twitterde Ilham Aliyev, de president van Azerbeidzjan, zondag dat zijn troepen in het zuiden “de stad Jabrayil en een aantal omliggende dorpen hebben bevrijd”. Dat is niet waar, zeggen de autoriteiten van Nagorno-Karabach, die claimen dat het leger ‘de situatie in alle richtingen’ onder controle heeft.

Strategisch belang

Maar onder controle lijkt de situatie allerminst. Het geweld heeft zich inmiddels uitgebreid naar plaatsen ver buiten Nagorno-Karabach. Ganja, de tweede stad van Azerbeidzjan en zo’n 100 kilometer van Stepanakert vandaan, is door Armenië aangevallen, zegt Bakoe. Daarbij zijn volgens de Azerbeidzjaanse autoriteiten ruim dertig gewonden gevallen, verschillende gebouwen verwoest en is er een burger gedood. Ook op Mingachevir, eveneens ver buiten de conflictzone, werden raketten afgevuurd. Deze Azerbeidzjaanse stad is van strategisch belang omdat er een groot waterreservoir en een belangrijke elektriciteitscentrale gevestigd zijn. In de steden Barda en Terter net buiten de conflictzone werden ook raketinslagen gemeld. Armenië ontkent bij de aanvallen betrokken te zijn.

Hoeveel doden en gewonden aan beide kanten gevallen zijn, is door gebrek aan internationale waarnemers ter plekke lastig vast te stellen. De autoriteiten in Nagorno-Karabach zeggen dat 223 militairen zijn gedood sinds het geweld op 27 september is opgelaaid. Hoeveel militairen aan de kant van Azerbeidzjan zijn omgekomen, heeft Bakoe tot nu toe niet naar buiten gebracht. Wel wordt er gesproken van 25 burgerdoden.

Onverwarmde kelders

Dat burgers aan beide kanten van het front zijn gedood en gewond geraakt, bevestigt het internationale rode kruis (ICRC) zonder daarbij exacte aantallen te noemen. De hulporganisatie waarschuwt dat de afgelopen dagen een toename is te zien van het gebruik van zware wapens in dichtbevolkte gebieden. Honderden huizen, scholen en ziekenhuizen zouden zijn verwoest, en burgers zijn vast komen te zitten tussen het geweld.

“Mensen vertellen ons dat ze bang zijn en niet weten waar ze een veilig heenkomen kunnen vinden”, stelt de Euraziatische ICRC-regiodirecteur Martin Schüepp in een verklaring. Families schuilen al dagen en nachten met jonge kinderen en baby’s in onverwarmde kelders. Zo opeengepakt kan het coronavirus ook makkelijk om zich heen grijpen, vreest de ICRC. Schüepp roept de strijdende partijen op zich aan het internationale humanitaire recht te houden. “Alles moet in het werk worden gesteld om burgers te beschermen en scholen, ziekenhuizen en watertoevoer te sparen.”

Lees ook:

Armenië tegen Azerbeidzjan? Rusland tegen Turkije! Hoe ver willen die landen gaan?

Sinds het conflict in de betwiste regio Nagorno-Karabach afgelopen weekend oplaaide, zijn de schijnwerpers niet alleen op de directe vechtende partijen Armenië en Azerbeidzjan gericht, maar ook op hun steunpilaren Rusland en Turkije. Op welke manier bemoeien zij zich met de betwiste regio?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden