Burgemeesters in actie

Burgemeesters beklimmen de barricaden tegen financiële krapte

Burgemeesters van middelgrote gemeentes demonstreren voor het gebouw van de Tweede Kamer. Beeld Phil Nijhuis
Burgemeesters van middelgrote gemeentes demonstreren voor het gebouw van de Tweede Kamer.Beeld Phil Nijhuis

Middelgrote gemeenten hebben forse financiële problemen, zeggen burgemeesters en wethouders. Woensdag demonstreerden ze voor het Tweede Kamergebouw. ‘Een burgemeester gaat eigenlijk niet demonstreren, maar nu ben ik het verplicht.’

“Wie de meeste Kamerleden heeft gestrikt aan het einde van de dag, wint”, roept Koos Janssen (CDA), burgemeester van Zeist, grappend. In het septemberzonnetje demonstreert hij vandaag voor de Tweede Kamer met collega’s van andere middelgrote gemeenten. Wil het een beetje lukken? “Ik heb er al drie gesproken en ik sta hier tien minuten.”

Hoewel het demissionaire kabinet volgend jaar 1,6 miljard euro voor jeugdzorg vrijmaakt en 70 miljoen voor de energietransitie, vinden de vandaag verzamelde burgemeesters en wethouders dat er structureel meer hulp moet komen voor de zaken die ze op hun bordje hebben gekregen. Alle ongeveer 40 vertegenwoordigers zeggen in ieder geval te worstelen met het uitgebreide takenpakket en de financiële middelen die daar tegenover staan.

Het komt maar zelden voor dat burgemeesters de barricaden opgaan. Het is dan ook wel een beetje onwennig, vindt Janssen. “Een burgemeester is niet iemand die gaat demonstreren. Maar nu ben ik het verplicht, tegenover de gemeenschap. We zitten echt in financiële ademnood.”

‘Er zit geen leven in’

Waar heeft Zeist het zo moeilijk mee? “We willen heel graag bijdragen aan oplossingen voor de grote problemen die er zijn, zoals de woningnood en mobiliteit, maar dat gaat nu niet. En we krijgen de begroting wel kloppend, maar er zit geen leven in. Maatjesprojecten, onderwijs, cultuur, dat heeft allemaal te lijden gehad onder de miljoenenbezuiniging die we moesten doorvoeren.”

Middelgrote gemeenten hebben eerder dan grote steden te maken met deze problemen, zegt Tanja de Jonge, wethouder in Barendrecht voor GroenLinks. “Grote gemeenten hebben meer middelen tot hun beschikking en zijn centraler georganiseerd. De burgemeesters en collega’s die hier staan, komen vaak uit plekken waar verschillende stadskernen zijn.” Dat maakt het lastig om voorzieningen als zorg voor iedereen toegankelijk te houden. Bovendien is de bevolkingssamenstelling er anders. “De bijdragen die bewoners kunnen leveren in kleine gemeenten, is toch vaak lager.”

En dan is er nog het hoofdpijndossier waar alle gemeenten mee worstelen: de jeugdzorg, waar – kort gezegd – veel vraag is, maar weer weinig middelen om in die vraag te voorzien. Bovendien buitelen instanties over elkaar heen, zegt burgemeester Sjoerd Potters (VVD) van De Bilt, die zelf zag hoe dat uitpakt. Hij heeft een pleegzoon in de vroege puberleeftijd en zag al 23 hulpverleners de revue passeren. “Hij heeft nabijheid en stabiliteit nodig en dat kan nu niet geboden worden.”

Correctie: In een eerdere versie van dit artikel stond burgemeester Koos Janssen als VVD-politicus aangeduid. Dat is onjuist. Janssens partij is het CDA.

Lees ook:

Een thuiswerkvergoeding, geld voor woningbouw: dit zijn de plannen voor het komende jaar

De belangrijkste plannen van het demissionaire kabinet-Rutte III voor komend jaar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden