Gouden paspoorten

Brussel waarschuwt Cyprus voor de laatste keer: stop de paspoortverkoop

Deze zuil met neppaspoorten was vorig jaar onderdeel van een protest tegen corruptie op Cyprus.  Beeld Getty Images
Deze zuil met neppaspoorten was vorig jaar onderdeel van een protest tegen corruptie op Cyprus.Beeld Getty Images

Malta en Cyprus moeten direct stoppen met de verkoop van paspoorten aan rijken van buiten de EU. Dat eist de Europese Commissie.

Als Cyprus over twee maanden nog steeds paspoorten verkoopt aan vermogende Saudiërs, Russen of Chinezen, dan sleept de Europese Commissie het land voor de rechter. Cyprus moet per direct ophouden met zijn lucratieve programma waarbij mensen meteen staatsburger worden als ze een miljoen of tien in het land investeren.

Ook Malta moet ophouden met de verkoop van paspoorten, waarmee rijke mensen immers een ticket tot de hele Europese Unie kopen. De Europese Commissie heeft eerder al vastgesteld dat de twee eilandstaten op deze manier de Europese regels overtreden. In oktober vorig jaar kregen beide landen een brandbrief.

Net niet helemaal

Cyprus hield daarna op met het programma, maar nu blijkt dat het niet helemaal stopte. Cyprus accepteerde weliswaar geen nieuwe aanvragen, maar ging wel door met de verkoop van paspoorten aan mensen die nog op de lijst stonden. 2 miljoen euro per paspoort vraagt het land, dat moet worden geïnvesteerd. Malta stopte na de laatste waarschuwing wel, maar eind 2020 begon het net zo leuk weer met een nieuw paspoortprogramma.

Woensdag kreeg Cyprus een officiële laatste waarschuwing van de Commissie. Malta kreeg ook een brief, maar omdat het daar om iets nieuws gaat, krijgt die nog even langer de tijd.

D66-parlementariër Sophie in ’t Veld is namens het Europees Parlement rapporteur op dit dossier. Zij vindt het allemaal veel te langzaam gaan. Cyprus en Malta zijn niet de enige landen waar dit gebeurt en de officiële Commissie-waarschuwingen lijken weinig te helpen. Wat haar betreft zijn wetten nodig die de verkoop van deze paspoorten tegengaan. “Het is allemaal veel te beperkt en traag. Aan deze misstanden moet een einde komen. Het onderlinge vertrouwen in de Europese Unie staat op het spel.”

Initiatiefwet van het Europees Parlement

Op dit moment werkt het Europees Parlement aan een initiatiefwet hierover. Of dat iets zal uithalen moet nog blijken, want de Commissie is niet verplicht om initiatieven op te volgen.

In ieder geval zal het een signaal zijn, ook aan landen die makkelijk voor geld het EU-burgerschap verlenen. Volgens In ’t Veld zijn de paspoortprogramma’s vooral in trek bij criminelen. “Zo komen fout geld en criminaliteit Europa binnen.”

Voor de betrokken landen is het echter een mooie inkomstenbron. Vorig jaar werd berekend dat Malta zo’n 700 miljoen euro heeft verdiend met de paspoortenhandel.

Ook elders komt het voor. In veel lidstaten is een verblijfsvergunning voor rijke mensen gewoon te koop. Ook Nederland heeft een dergelijk programma. Het verschil met Malta en Cyprus is dat andere Europese landen iets meer eisen stellen aan mensen die het staatsburgerschap vragen. Die eisen omvatten vaak dat de herkomst van het meegebrachte geld moet worden gecontroleerd, maar daarvan is inmiddels gebleken dat het niet te doen is.

Lees ook:

Uitgelekte e-mails tonen tips om Maltees paspoort te krijgen in gemiddeld zestien dagen

Rijke buitenlanders die een Maltees paspoort willen bemachtigen, krijgen concrete tips aangereikt om een ‘echte band’ met het eiland te kunnen aantonen, blijkt uit onderzoek van een journalistiek netwerk.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden