Terreur

Boko Haram gebruikt nog steeds jonge meisjes voor zelfmoordaanslagen

Vrijgelaten Chibok schoolmeisjes gingen na hun vrijlating door Boko Haram op bezoek bij president Muhammadu Buhari, oktober 2016. Beeld REUTERS

Boko Haram, deze week weer actief, gebruikt nog steeds tienermeisjes als wapen bij zelfmoordaanslagen.

14 augustus. Een vrouwelijke zelfmoordterrorist blaast zich op aan de rand van het Tsjaadmeer. Er vallen vijf doden.

6 augustus. Twee vrouwen blazen zich op in de stad Mafa in Noord-­Nigeria en doden drie burgers.

16 juni. Twee vrouwen en een man blazen zich op op een drukke avondmarkt in het kleine stadje Konduga in het noordoosten van Nigeria. Dertig mensen komen om.

Deze ‘vrouwen’ zijn vaak nog meisjes. Ze worden door Boko Haram ingezet in de regio rond het Tsjaadmeer, in landen als Niger, Tsjaad, Kameroen en Nigeria. De terreurbeweging streeft een islamitische staat en invoering van de sharia na en voert daarom strijd. Daarbij vielen al tienduizenden doden, onder meer door zelfmoordaanslagen.

Veel van die aanslagen worden gepleegd door meisjes tussen de 12 en 19 jaar, maar ook jongere meisjes worden hiervoor misbruikt, blijkt uit onderzoek van de Amerikaanse criminoloog Jordan Galehan. Zij schat dat zeker 20 procent van de meisjes die zichzelf laat ontploffen nog geen 12 jaar oud is.

Ook de Nigeriaanse politie stelt in een rapport dat zich tussen de 434 zelfmoordterroristen zo’n 80 meisjes bevonden. “Ook hoogzwangere tienermeisjes worden gebruikt en jonge moeders met hun baby”, zegt Galehan. Velen zijn eerst ontvoerd, zoals de 276 Chibok schoolmeisjes die vijf jaar geleden wereldwijd groot nieuws werden.

‘Vrouwen kunnen makkelijker in een menigte opgaan’

Ongeveer honderd van hen zijn inmiddels vrijgelaten door Boko Haram; waar de overige meisjes zich bevinden is onduidelijk. Ontvoerde meisjes worden gedwongen hun christelijke geloof af te zweren en zich te bekeren tot de islam. “Ze worden onderworpen aan lichamelijk en geestelijk misbruik, dwangarbeid, gedwongen uithuwelijking, seksueel misbruik, waaronder verkrachting en seksuele slavernij”, aldus de Nigeriaanse politie in haar onderzoeksrapport.

Boko Haram-gebied rond het Tsjaadmeer. Beeld Louman & Friso

Een bewuste strategie, volgens Anietie Ewang van Human Rights Watch in Nigeria. “Politie en militairen zijn gericht op mannen als potentiële Boko Haram-terrorist. Vrouwen en meisjes kunnen makkelijker ongezien in een menigte opgaan”, zegt zij. “Ze zijn ook eenvoudig vervangbaar door nieuwe meisjes te ontvoeren.”

“En die ontvoeringen vinden bijna dagelijks plaats”, zegt Hamsatu Allamin over een krakende telefoonlijn vanuit Nigeria. Allamin maakte in 2014 tijdens een persconferentie de ontvoering van de Chibok-meisjes bekend. Met haar organisatie, de Allamin Foundation, vangt ze meisjes op die wisten te ontkomen aan Boko Haram en helpt hen te reïntegreren in de samenleving. “Niemand doet iets. Niemand registreert het nog.”

Waarom zou een ontvoerd meisje zichzelf in een menigte opblazen? “De meisjes worden gehersenspoeld. Ze krijgen heel jong een echtgenoot. Als zo’n strijder sneuvelt, krijgt zijn vrouw, zo’n meisje, de keuze: een andere man trouwen of zich herenigen met de dode echtgenoot door zichzelf op te blazen. Het wordt als eervol gezien.”

‘De situatie verslechtert’

In de opvang van Allamin zitten nu vijf meisjes die overleefden omdat hun bom niet afging. “Eerst zijn ze zwaar teleurgesteld dat ze niet dood zijn. Maar na onze hulp willen ze uiteindelijk niet meer sterven”, vertelt Allamin. “En dan moeten ze hun leven weer op zien te pakken.”

En daarbij komen ze veel problemen tegen. Ze zijn seksueel misbruikt, soms hebben ze al op hun dertiende een kind. “Ze weten niet eens wie de vader is omdat ze door verschillende mannen zijn verkracht.” Hun familie en de mensen in het dorp waar ze oorspronkelijk vandaan komen willen hen niet terug. “Niemand wil met deze meisjes geassocieerd worden”, weet Allamin.

Met hulp van haar organisatie zijn drie van de vijf meisjes weer in een gemeenschap opgenomen en hebben een nieuwe man gevonden. “Eén is weer zwanger”, vertelt Allamin verheugd. Maar de goede afloop voor deze drie is een druppel op de gloeiende plaat. “De situatie verslechtert. Het leger beschermt mensen hier onvoldoende. Het is een hele treurige situatie.”

Strijd om Gubio

Militairen hebben vrijdag de stad Gubio heroverd. Eerder deze week deden honderden strijders van Boko Haram een aanval op de stad in het noorden van Nigeria, die tientallen kilometers van het Tsjaadmeer ligt. De terreurorganisatie stak scholen, huizen, winkels en bedrijfspanden in brand. Duizenden inwoners sloegen op de vlucht. Hoeveel doden er zijn gevallen is nog onbekend. 

Lees ook: 

Groep ‘Chibok-meisjes’ vrijgelaten na onderhandelingen met Boko Haram.

De Nigeriaanse terreurorganisatie Boko Haram heeft een groep meisjes vrijgelaten die in april 2014 werden ontvoerd uit het dorp Chibok. Volgens een afgevaardigde van de Nigeriaanse overheid, zijn de meisjes vrijgelaten na onderhandelingen met Boko Haram. 

Is Boko Haram onverslaanbaar geworden?

De extremisten van Boko Haram hebben een nieuwe mijlpaal bereikt in hun bloedige campagne om het noorden van Nigeria om te dopen tot een islamitische staat. Meerdere malen heeft de terreurgroep bewezen sterker te zijn dan het Nigeriaanse leger, maar nu lijkt die een boodschap af te geven die nog meer angst aanjaagt: buitenlandse troepen lusten we ook rauw.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden