VoorbeschouwingG7-top

Biden wil de rest van de wereld snel vaccineren, voordat China het doet

President Joe Biden en zijn vrouw Jill Biden, samen met de Britse premier Boris Johnson en diens vrouw Carrie Johnson tijdens het eerste bezoek van president Biden aan Europa. Vrijdag is Johnson gastheer van de G7-top.  Beeld EPA
President Joe Biden en zijn vrouw Jill Biden, samen met de Britse premier Boris Johnson en diens vrouw Carrie Johnson tijdens het eerste bezoek van president Biden aan Europa. Vrijdag is Johnson gastheer van de G7-top.Beeld EPA

Vaccinatie in arme landen staat hoog op de agenda van de G7-top, die vrijdag begint. Of gaat het er eigenlijk om China de pas af te snijden?

Farmaceut Pfizer heeft een order van 3,5 miljard dollar binnen (bijna 2,9 miljard euro), dankzij de Amerikaanse president Joe Biden. Die maakte, aan de vooravond van de G7-top in Cornwall, bekend dat de Verenigde Staten 500 miljoen doses van het coronavaccin schenken aan de honderd armste landen in de wereld.

Natuurlijk gaat het daarbij om de allerarmsten, zoals Somalië en Zuid-Soedan, maar afhankelijk van de lijst die gebruikt wordt, kunnen ook middenmoters als Ecuador, Albanië en Zuid-Afrika vaccins krijgen. Ook Suriname kan tot de doelgroep behoren, maar veruit de meeste kandidaten zijn Afrikaanse landen.

Een mooi gebaar van de Amerikanen, al moeten de landen in kwestie nog even geduld hebben. De vaccins worden later dit jaar en begin volgend jaar geleverd. En natuurlijk is dit lang niet genoeg, landen als Nigeria of Indonesië kunnen in hun eentje bijna de hele Amerikaanse toezegging gebruiken.

Gelukkig heeft Indonesië al vele miljoenen doses gehaald uit China. Eerder deze week maakten de twee landen bekend dat ze samen een productiefaciliteit gaan opzetten. Die moet, in Indonesië, Chinese vaccins gaan maken.

Biden wil China in toom houden

Dit soort plannen is juist de reden voor Bidens gulle gebaar. De Amerikanen moeten handelen, vóór Peking nog meer arme landen inpalmt met zijn vaccindiplomatie. Het leveren van vaccins, vaak met leningen van Chinese banken, is een manier om die landen te binden – bijvoorbeeld als het gaat om steun binnen de Verenigde Naties. Volgens cijfers uit Peking zijn er zo al 350 miljoen vaccins geëxporteerd.

Biden zal er in de pittoreske kustplaats Carbis Bay in Cornwall, in het zuidwesten van Engeland, bij de G7-partners op aandringen om het Amerikaanse voorbeeld te volgen. Ook hoopt hij beweging te krijgen in het Europese verzet tegen het vrijgeven van patenten op coronavaccins.

Meer vaccins zijn niet alleen nodig om mensen te beschermen en nieuwe varianten te voorkomen, maar ook om de Chinezen geen vrij spel te geven. En het in toom houden van de nieuwe wereldmacht is voor Biden de leidraad in zijn buitenlands beleid. Hoezeer hij in toon ook afwijkt van zijn voorganger Donald Trump, dat is niet veranderd.

Agenten in wetsuits patrouilleren langs de rotskust bij Carbis Bay om de G7-locatie te beveiligen.  Beeld AFP
Agenten in wetsuits patrouilleren langs de rotskust bij Carbis Bay om de G7-locatie te beveiligen.Beeld AFP

Politie en protest aan de Britse kust

Wandelaars van het prachtige kustpad in Cornwall moeten de komende dagen goed opletten: de route door Carbis Bay en het naastgelegen St Ives is aangepast. Het terrein van het Tregenna Castle Hotel is afgesloten, omdat de leiders van de G7-landen daar overnachten.

De G7-locatie is relatief gemakkelijk te beveiligen, omdat de kust alleen via enkele smalle wegen – en over zee – te bereiken is. De Britse regering heeft meer dan zesduizend agenten ingezet en demonstranten worden op ruime afstand gehouden.

De overheid heeft plaatsen aangewezen waar zij actie mogen voeren, onder meer om aandacht te vragen voor de vervuiling van de oceanen en de opwarming van de aarde. Niet iedereen houdt zich daaraan, zeker vijfhonderd demonstranten hebben hun tenten al opgezet op de camping van St. Ives.

China is niet uitgenodigd

De Chinese leider Xi Jinping is er zelf niet bij in Cornwall. Zijn land is nooit uitgenodigd voor de G7-ontmoetingen, in tegenstelling tot Rusland. Dat was na de val van de Sovjet-Unie vaste gast, tot het in 2014 zelf een top zou organiseren. Vanwege de inval in de Krim kwamen de G7-leden toen niet naar Sotsji, zij hielden hun eigen top in Brussel – zonder de Russen.

De G7 begon in de jaren zeventig als een informeel overlegorgaan voor de meest ontwikkelde economieën: de VS, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Duitsland en Japan. Later kwamen Italië en Canada daar nog bij, aangevuld met wisselende gasten.

Deze keer zijn dat Zuid-Korea, Australië, Zuid-Afrika en India – de economische ballotage is dus niet zo streng meer. De nadruk is meer komen te liggen op politieke en strategische kwesties en daarbij is China nog altijd niet welkom. In Chinese staatsmedia wordt de G7 schamper afgedaan als ‘gedateerd’.

De denktank International Crisis Group waarschuwt in een vooruitblik op de top voor dit vijanddenken van beide kanten. Samenwerking zou nu voorop moeten staan, niet alleen als het gaat om de strijd tegen het coronavirus, maar ook bij een ander belangrijk agendapunt: de aanpak van de klimaatverandering.

Lees ook: Vaccin kan China’s imago een oppepper geven

Zijn China en Rusland arme landen aan het inpalmen met hun coronavaccins? Onzin, vindt China. Laat het Westen liever zelf wat doen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden