Iran

Biden wil de nucleaire deal herstellen, maar de ruzie met Iran gooit roet in het eten

De bemanning van een B-52 bommenwerper maakt het toestel klaar voor vertrek naar het Midden-Oosten. Beeld AP
De bemanning van een B-52 bommenwerper maakt het toestel klaar voor vertrek naar het Midden-Oosten.Beeld AP

Oorlogstaal en dreigementen werden afgelopen dagen gewisseld tussen enerzijds Israël en de Verenigde Staten en anderzijds Iran. Ondertussen wordt er ook gewerkt aan het herstellen van de nucleaire deal uit 2015 met Iran, die voormalig president Donald Trump in 2018 opblies.

Israëls defensieminister Benny Gantz dreigde vorige week nucleaire installaties in Iran te vernietigen als andere landen Iran niet dwingen te stoppen met het verrijken van uranium waarmee het kernbommen kan maken. Zijn Iraanse evenknie zei zondag dat aanvallen op nucleaire faciliteiten meteen worden beantwoord met ‘het wegvagen van Haifa en Tel Aviv’. De plannen liggen klaar, volgens defensieminister generaal Amir Hatami.

De Verenigde Staten deden ook een duit in het zakje. Twee B-52 bommenwerpers vlogen samen met militaire toestellen van Israël, Saudi-Arabië en Qatar over het Midden-Oosten als waarschuwing aan de gezamenlijke vijand Iran. Ondertussen beloofde de Amerikaanse minister van defensie Lloyd Austin zondag dat zijn land zonder meer terugslaat als VS-troepen in de regio worden bedreigd of aangevallen. Hij reageerde op de raketaanval afgelopen woensdag op de Iraakse luchtmachtbasis Ain al-Sada, waar ook militairen uit de VS zijn gelegerd.

Akkoord in de prullenbak

De oplopende spanningen lijken in tegenspraak met de wens van alle partijen – behalve Israël – om terug te keren naar de nucleaire deal die de VS, Frankrijk, Groot-Brittannië, Duitsland, Rusland en China in 2015 met Iran sloten. Daarin zegde Teheran onder meer toe zijn uraniumverrijkingsprogramma aan banden te leggen en inspecties van het Internationaal Atoomagentschap toe te staan, in ruil voor opheffing van de internationale economische sancties.

De overeenkomst kwam indertijd onder president Barack Obama tot stand. Zijn opvolger Trump gooide het akkoord in de prullenbak. Hij meende dat Iran stiekem toch kernwapens ontwikkelde. De economische sancties die Trump weer tegen Iran instelde raakten het land hard. Teheran startte zijn verrijkingsprogramma weer op en zou inmiddels een zuiverheidsgraad van uranium hebben behaald van 20 procent, waarbij het maken van kernwapens in zicht komt.

Zonder gezichtsverlies

Ierland fungeert nu als bemiddelaar tussen de opponenten. In een verslechterend klimaat willen vooral Iran en de Verenigde Staten niet als eerste een concessie doen om terug te keren naar de nucleaire overeenkomst van 2015. De Ieren moeten de concessies zo synchroniseren dat geen van de partijen gezichtsverlies lijdt.

Lees ook:

Gaat het Biden lukken Iran aan tafel te krijgen?

Sinds het aantreden van president Joe Biden wacht de hele wereld op het moment dat de VS en Iran weer met elkaar gaan onderhandelen over een nieuw nucleair akkoord.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden