Verkiezing

Berlusconi’s droom? President van Italië worden

Voormalig premier Silvio Berlusconi poseert voor een selfie, afgelopen oktober.  Beeld Reuters
Voormalig premier Silvio Berlusconi poseert voor een selfie, afgelopen oktober.Beeld Reuters

Hij was meerdere keren Presidente del consiglio dei ministri (minister-president), en ook al Presidente di AC Milan (voorzitter van de voetbalclub) en in zijn hoedanigheid als partijleider van Forza Italia wordt hij aangesproken met ‘presidente’. Maar Silvio Berlusconi wil méér. Hij hoopt volgende maand Presidente della Repubblica te worden: staatshoofd van Italië.

Pauline Valkenet

Op dit moment is Sergio Mattarella dat nog. Op 3 februari zit de zevenjarige termijn van deze ingetogen Siciliaan erop. Daarom zal het voltallige Italiaanse parlement ergens in de tweede helft van januari zijn opvolger kiezen.

En dus ziet de ijdele miljardair Silvio Berlusconi – inmiddels wel 85 jaar oud – zijn kans schoon. Het is nu of nooit. Italiaanse media melden dat hij ooit aan zijn moeder Rosa heeft beloofd dat hij de president van het land zal worden. En belofte maakt schuld – zeker die van Italiaanse mannen aan hun mamma’s.

Presidentschap als rehabilitatie

Omdat het voor mogelijke kandidaten not done is om openlijk voor het presidentschap te gaan, is Berlusconi zichzelf op een wat bedekte manier bij de parlementsleden aan het promoten. Hij mailde ze onlangs een wervende brochure met een paar van zijn speeches en hij is de grootste fractie, die van de Vijfsterrenbeweging, aan het paaien. Een paar jaar geleden waren de leden daarvan volgens hem ‘nog niet geschikt om wc-potten schoon te maken’, maar nu deelt hij openlijk complimentjes aan hun leider Giuseppe Conte uit en vindt hij het burgerinkomen dat deze regeringspartij heeft ingevoerd ineens heel tof.

Maar waarom zou de hoogbejaarde Berlusconi de baan van president ambiëren? Franco Pavoncello, hoogleraar politicologie aan de John Cabot University in Rome, antwoordt aan de telefoon: “Waarschijnlijk denkt hij nog een nuttige bijdrage te kunnen leveren, en een stabiliserende invloed op de grote, rechtse partijen (Lega en Fratelli d’Italia, red.) te kunnen hebben.”

Ook Berlusconi’s verleden, dat is besmet met bunga-bunga seksfeestjes, een veroordeling voor belastingfraude en een opzienbarende rechtszaak rondom het betalen van een minderjarig meisje voor seks, spelen ongetwijfeld een rol. “Het presidentschap zou een rehabilitatie voor hem zijn; in de Italiaanse geschiedenis zou hij anders worden herinnerd”, meent Pavoncello.

In Italië is de president er vooral voor het ceremoniële, maar hij (de president was nog nooit een vrouw) kan ook behoorlijk veel invloed op de politiek hebben. Een president lost formatieproblemen op en kan zijn tact inzetten om bepaalde figuren op bepaalde ministersposten te manoeuvreren. Wat dat laatste betreft zou Berlusconi de baan wel aankunnen. Pavoncello: “Hij was altijd een intelligente, gewiekste politicus. En vanwege zijn hoge leeftijd zou hij zich waarschijnlijk meer inzetten voor hoe de geschiedenis zich hem zal herinneren dan voor een bepaalde politieke groepering.”

Te veel verdeeldheid

In opiniepeilingen komt Berlusconi op de tweede plaats. Veruit de grootste favoriet is Mario Draghi, de huidige minister-president. Maar als Draghi begin 2022 naar het Quirinaal Paleis zou verkassen, kan dat leiden tot instabiliteit en vervroegde verkiezingen, en de daaraan gekoppelde zorgen in Brussel en Rome over de goede besteding van de 200 miljard euro die Italië uit het Europese Corona-herstelfonds kan krijgen. Het zou kunnen dat de parlementariërs onder meer om die reden niet Draghi, maar iemand anders willen kiezen.

Enter Silvio Berlusconi. Probleem is wel, dat miljoenen Italianen het verschrikkelijk zouden vinden als de controversiële mediamagnaat hun president zou worden. De online krant Il Post concludeert: “De helft van de bevolking zou daar vijandig tegenover staan. Hoewel hij de afgelopen tijd heeft geprobeerd een wijzer en respectabeler imago te krijgen, zou hij voor te veel verdeeldheid zorgen.” Ook politicoloog Pavoncello verwacht niet dat hij het wordt: “Ik schat zijn kansen heel laag in. Al was het maar omdat hij zo oud is en met zijn gezondheid kwakkelt.”

Lees ook:

Wie in Italië wordt aangeklaagd, wacht soms bijna tien jaar op een vonnis. Premier Draghi wil dat veranderen

De Italiaanse rechtstaat moet beter en vooral sneller functioneren. Met dat doel voert premier Mario Draghi een juridische hervorming door.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden