Voetbal

Barcelona versus Madrid: ‘El Clásico’ is politiek in Catalonië

Separatistische supporters van Barcelona zwaaien met de leus ‘Spain sit en talk’, waarmee zij duidelijk maken dat ze weinig vertrouwen hebben in een dialoog met de Spaanse regering. Beeld AFP

Tijdens de voetbalwedstrijden tussen FC Barcelona en Real Madrid – bekend als El Clásico – duiken in Camp Nou steeds vaker separatistische vlaggen op. 

“Ik hoop wel dat het vanavond gewoon doorgaat, anders ben ik helemaal voor niets gekomen”, vertelt Sául Rivas (21) een tikkeltje bezorgd bij de ingang van Camp Nou. Met zijn broer is hij speciaal uit Chicago overgevlogen om vanavond voor het eerst sterspeler Lionel Messi in actie te zien in de kraker aller voetbalkrakers, FC Barcelona tegen Real Madrid.

De net onderscheidde ‘socio’ Jaume – hij kreeg deze voor zijn 50 jaar clublidmaatschap – beent ondertussen met een FC Barcelona-sjaal om zijn nek en protestposters in zijn tas naar de ingang van het stadion. Hij heeft zijn hart verpacht aan de Catalaanse topclub, maar als de klassieker vanwege de aangekondigde protesten vanavond wordt gestaakt, heeft hij daar ook vrede mee; de Catalaanse zaak gaat nu eenmaal boven voetbal, vindt hij.

Miljoenen kijkers

Al weken werkt de onafhankelijkheidsgezinde protestgroep Tsunami Democràtic (Democratische Tsunami), met veel tromgeroffel op sociale media en chatgroepen, toe naar protest rond El Clásico. De Catalaanse separatisten zien de iconische wedstrijd als een uitgelezen kans de aandacht te vestigen op hun zaak. De ultieme clubvoetbalklassieker houdt wereldwijd namelijk honderden miljoenen kijkers aan de buis gekluisterd.

De Spaanse voetbalbond verplaatste de aanvankelijke speeldatum van 26 oktober, uit vrees voor de onlusten die plaatsvonden in Catalonië nadat negen separatistenleiders tot forse celstraffen waren veroordeeld.

Dat met het lemma van FC Barcelona, ‘més que un club’ (meer dan een club) het voetbal wordt overstegen, werd de afgelopen jaren al duidelijk. Meedeinend op het aanzwellende onafhankelijkheidssentiment in de regio, doken in Camp Nou steeds vaker separatistische vlaggen op. Na 17 minuten en 14 seconden speeltijd galmt nu ‘I-inde-Independencia’ (onafhankelijkheid) door het stadion. Het precieze tijdstip voor de kreet verwijst naar het jaar 1714, dat separatisten herdenken als het kantelpunt voor het verlies van zelfbestuur.

Ondertussen schaarden ook Catalaanse sterspelers als Gerard Piqúe zich publiekelijk achter de separatistische zaak. Clubicoon Pep Guardiola, tegenwoordig trainer van Manchester City, trad zelfs op in een video van de Democratische Tsunami.

Het voetbalbedrijf blijft voorzichtig

Maar FC Barcelona is behalve een Catalaanse voetbalclub ook een miljoenenbedrijf met een wereldwijd bereik. Volgens voetbalhistoricus Vicente Martínez doet de club daarom zijn best voorzichtig te manoeuvreren op het dunne koord tussen sport en politiek. “Wat zich in Catalonië afspeelt, reflecteert nog steeds in het stadion. Al is zeker niet de hele aanhang onafhankelijkheidsgezind. Onder andere door de vele buitenlandse fans”, vertelt hij. “Dat de club nu in de politieke hoek gedreven, is ingewikkeld voor Barcelona.”

Het protest rond El Clásico valt ook nog eens midden in de formatieonderhandelingen van de sociaaldemocraten van demissionair premier Pedro Sánchez, die proberen de steun te krijgen van de onafhankelijkheidsgezinde ERC. Belangrijke eis voor deze Catalaanse partij is een ‘dialoogtafel’ met als onderwerp: de Catalaanse kwestie.

De 66-jarige demonstrant Pere Pérez (66) heeft daarin weinig fiducie. ‘Spain, sit and talk’, staat er ook op het pamflet, dat hij heeft meegebracht. “Ik vrees dat ‘Spanje’ weinig zal toegeven”, vertelt hij. “Het enige dat wij nog kunnen doen, is proberen zichtbaar blijven. Daarom zijn wij hier vandaag”.

Geld voor een duur kaartje heeft hij niet. Maar meer dan Barcelona-aanhanger is hij ook vooral tegen Real Madrid; voor hem hét symbool van de Spaanse regering. Met een paar duizend demonstranten rond het stadion die blij zijn met de media-aandacht gaat El Clásico gewoon van start. Protestposters verdwijnen in de vuilnisbak. Ook Pérez loopt het stadion in, op weg naar een wedstrijd die later op de avond zal eindigen in een gelijkspel,
0-0.

Protesten in Catalonië

Halverwege oktober braken in Catalonië straatprotesten uit, nadat de rechter forse celstraffen uitdeelde aan negen separatistenleiders voor hun rol rond het verboden onafhankelijkheidsreferendum in 2017. Massademonstraties mondde in de daaropvolgende weken dikwijls uit in gewelddadigheden. Het meest in het oog springend was de bezetting van het vliegveld van Barcelona, waartoe de Democratische Tsunami had opgeroepen. De groep die zich inspireert op de protestbeweging in Hongkong opereert onder de radar en wordt door de Spaanse justitie verdacht van terrorisme. Hoewel de protesten inmiddels zijn geluwd, vinden er in Barcelona nog vrijwel dagelijks kleinere blokkades plaats.

Lees ook: 

Separatistische ‘tsunami van protest’ legt Catalonië lam

Het protest in Catalonië wordt harder en inventiever. Geïnspireerd door Hongkong opereren de demonstranten onvoorspelbaar en ongrijpbaar. Vrijdag gingen ze weer de straat op. Wie zitten achter de massale demonstraties? 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden