Nagorno-Karabach

Armeniërs laten regio Agdam verwoest achter, alleen moskee nog intact

Het ministerie van defensie van Azerbeidzjan gaf deze foto vrij van eigen militairen die poseren bij de moskee van Agdam, die weer in gebruik is genomen door de Azeri’s na het vertrek van de Armeniërs.Beeld Reuters

Inmiddels weggetrokken Armeniërs hebben de regio Agdam verwoest. Azeri namen het gebied over. De moskee, die nog wel redelijk ongeschonden is gebleven, is direct in gebruik genomen. 

Troepen uit Azerbeidzjan trokken vrijdag de regio en stad Agdam binnen, tussen Nagorno-Karabach en Azerbeidzjan. Het gebied is meer dan 25 jaar in handen geweest van Armenië, na de oorlog tussen beide landen in de jaren negentig bij het uiteenvallen van de Sovjet-Unie.

De afgelopen dagen verlieten de Armeense bewoners deze regio na een wapenstilstand waarbij de overdracht aan Azerbeidzjan is geregeld. Fruit uit bomen werd door de vertrekkende Armeniërs nog snel geoogst, huisraad in en op auto’s geladen en woningen werden in brand gestoken. 

De Azeri troffen een verwoest gebied aan. Alleen de moskee was nog redelijk intact en is onmiddellijk in gebruik genomen voor het vrijdagmiddaggebed door de binnentrekkende moslims. Die zijn in 1994 uit het gebied verjaagd bij de vorige oorlog tussen Armenië en Azerbeidzjan over de zelfstandige Armeense enclave Nagorno-Karabach, midden in Azerbeidzjan. Bij de gevechten van ruim 25 jaar geleden veroverde Armenië veel aan Nagorno-Karabach grenzende gebieden. De meeste liggen tussen de enclave en Armenië ingeklemd.

Na een heftige strijd in de afgelopen zes weken zag Armenië zich genoodzaakt een wapenstilstand overeen te komen met het buurland, dat dit keer de aanval had ingezet op de indertijd bezette gebieden en Nagorno-Karabach. De Armeense troepen werden onder de voet gelopen door het veel beter bewapende Azerbeidzjaanse leger. Bij de overeenkomst, waarbij de Russen bemiddelden, heeft Armenië meer gebieden moeten prijsgeven die het in 1994 veroverde. Armenië zal vóór 1 december ook het district Kalbajar en de stad Lachin overdragen.

Feest in Bakoe

De Azerbeidzjaanse president Ilham Aliyev jubelde vrijdag: “Agdam is van ons”. In de hoofdstad Bakoe werd feestgevierd en zwaaiden bewoners uitbundig met nationale vlaggen.

In Armenië, dat de strijd verloor, was het bijltjesdag. De minister van defensie werd vervangen. Al eerder trad de minister van buitenlandse zaken af. De roep om het aftreden van de vóór de gevechten zo populaire minister-president Nikol Pasjinjan klinkt in de hoofdstad Jerevan luid, vanwege de overgave van gebieden aan aartsvijand Azerbeidzjan. 

De Armeense premier kwam met een vijftienpuntenplan om de ‘democratische stabiliteit te verzekeren’. Hij wil weer aan de onderhandelingstafel met Azerbeidzjan onder aus­piciën van de zogenaamde Minsk Groep, die de onderhandelingen tussen beide tegenstanders in de jaren negentig begeleidde en waar onder meer Rusland, de VS en Frankrijk deel van uitmaken. De Fransen hebben daartoe ook opgeroepen, maar het lijkt er niet op dat de Russische president Poetin hier oren naar heeft.

Het Westen buitenspel

De Fransen vrezen dat het Westen buitenspel staat in de ruzie op de Kaukasus. Rusland steunde voorheen Armenië, en Turkije heeft nu actief Azerbeidzjan geholpen door onder meer moderne wapens te leveren, die de Azeri mede aan de zege hielpen.

De Armeense president maakte ook bekend het leger technisch te willen moderniseren met betere wapens. Azerbeidzjan leunt voorlopig achterover met de winst op zak. Toch blijven nog grote gebieden omstreden.

Rusland is tevreden met een rol als bemiddelaar en levert tweeduizend man vredestroepen, die inmiddels arriveren in de hoofdstad van Nagorno-Karabach, Stepanakert.

Lees ook:

Wordt het nu opeens vrede in Nagorno-Karabach?

Azerbeidzjan en Armenië hebben een deal gesloten om het geweld in de betwiste regio Nagorno-Karabach te stoppen. Waar komt dat akkoord opeens vandaan en zal het standhouden?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden