Demonstraties VS

Antifa propageert militante directe actie. Maar is het een ‘terreurgroep’ zoals Trump zegt?

Een man probeert een winkelruit met een skateboard kapot te slaan tijdens demonstraties in Santa Monica, Florida na de dood van George Floyd.Beeld AFP

Antifa dook in Duitsland op na de val van de Berlijnse Muur in 1989, als militante linkse beweging. Nu is het Antifa dat volgens Trump de protesten in de Verenigde Staten uit de hand laat lopen.

Eigenlijk was Antifa een Europees fenomeen. Amerika kent van oudsher weinig opstand tegen fascisme, eerder tegen racisme. Maar dat veranderde allemaal toen Donald Trump in 2016 tot president gekozen werd.

Plotseling, meegevoerd op de sterke storm van boosheid, waaide het in Europa al een jaar of dertig bestaande fenomeen van plaatselijke Antifa-groepen de oceaan over. Het betreft veelal los-vaste groepen mensen van wie sommigen bereid zijn om ver te gaan met hun acties. Demonstreren met een vooraf verleende vergunning bijvoorbeeld is niet echt iets voor Antifa, eerder komen ze provocatief gehuld in zwarte kleren met bivakmutsen opdagen op de plek waar een demonstratie van extreem-rechts gepland staat.

De berichtgeving over de ruzie of de matpartij die dan volgt, hebben ze veel liever dan de nieuwsberichten over een in alle vrijheid marcherende extreem-rechtse groep. Bovendien geeft hun aanwezigheid Antifa’ers de kans om te pogen de identiteiten van rechts-extremisten te achterhalen, om vervolgens hun werkgevers te kunnen vertellen welke politieke voorkeur hun werknemers hebben.

De tegenkracht tegen skinheads

In Duitsland kwam de beweging op na de val van de Berlijnse Muur in 1989, toen plotseling in de Duitse straten allerlei groepen skinheads kond deden van hun intolerante visies. Antifa vormde toen de tegenkracht. In de dertig jaar die volgden dook Antifa overal in Europa op als militante linkse beweging. 

Nu is het datzelfde Antifa dat volgens Trump de protesten in de Verenigde Staten uit de hand laat lopen. Of het werkelijk zo is dat zij iedere avond de vreedzame demonstraties laten ontsporen, is niet duidelijk. Lokale Antifa-groepen beschuldigen op hun beurt extreem-rechtse provocateurs.

Hoe dan ook, het is niet erg waarschijnlijk dat het Amerikaanse Antifa erg onder de indruk is van Trumps plan. Of ze nu terreurgroep heten of niet, het waren om te beginnen al geen mensen die te koop liepen met hun namen en adressen, omdat de ‘militante directe actie’ die ze propageren vaker illegaal dan legaal is. De bekende bivakmutsen waren al een beproefd hulpmiddel bij het anoniem blijven.

Ze nemen het heft in handen

Dat ze soms onwettige dingen doen, deert ze niet. Hun doel is om de mensen te stoppen die in hun ogen gevaarlijk zijn voor minderheidsgroepen. Ze vertrouwen politie en justitie daarin niet, dus nemen ze zelf het heft in handen.

Niet alleen Trump ergert zich aan Antifa-groepen. Ook mensen met een vergelijkbare politieke mening zijn vaak ontevreden over hun methoden. Dat was al zo in de afgelopen dertig jaar in Europa en geldt ook voor een deel van de mensen dat vreedzaam probeert te protesteren tegen de dood van George Floyd.

Lees ook:

Trump richt zich meer op het geweld van activisten dan het onrecht tegen Floyd (en vele anderen)

Ruim vierduizend arrestaties, een avondklok voor in totaal 45 miljoen mensen, de inzet van het leger, oproepen van Afro-Amerikaanse leiders tot vreedzaam demonstreren, niets kon de afgelopen dagen de rust terugbrengen in tientallen Amerikaanse steden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden