Wit-Rusland

Anderhalf miljard dollar en militaire steun van Poetin; Loekasjenko kan opgelucht ademhalen

De lichaamstaal van de twee leiders tijdens de topontmoeting in de Russische badplaats Sotsji sprak boekdelen. Terwijl Poetin onderuitgezakt op zijn stoel zat, helde Loekasjenko naar hem over. Op maandag kwamen de twee bijeen om te spreken over samenwerking tussen de landen.Beeld EPA

Met concrete financiële en militaire steun van Poetin lijkt de Wit-Russische president Loekasjenko het voorlopig even gered te hebben. De oppositie erkent de afspraken niet.

Een lening van anderhalf miljard dollar, het Russische coronavaccin beschikbaar voor de Wit-Russen en nauwere militaire samenwerking. De Wit-Russische president Aleksandr Loekasjenko was duidelijk opgelucht na zijn ontmoeting met zijn Russische ambtgenoot Vladimir Poetin, maandag. “Je leert een vriend pas kennen als je in de problemen raakt”, sprak hij.

Door de afspraken met Rusland, het land dat Loekasjenko als ‘de oudere broer’ van Wit-Rusland betitelde, lijkt de positie van de autoritaire leider op korte termijn gered. Die staat op de tocht sinds de presidentsverkiezingen van 9 augustus, waarbij volgens de oppositie op grote schaal werd gefraudeerd. Zondag gingen in Minsk opnieuw zo’n honderdduizend mensen de straat op. Terwijl de EU en de Verenigde Staten de verkiezingsuitslag niet erkennen en met sancties dreigen, blijkt het Kremlin vastbesloten: de demonstraties in Wit-Rusland mogen Loekasjenko niet tot aftreden nopen.

Maandelijks gezamenlijke militaire oefeningen

Daartoe is financiële steun onontbeerlijk, nu de Wit-Russische staatsschuld toeneemt en de nationale roebel in waarde daalt. Met de lening kan de Wit-Russische economie weer een tijdje vooruit.

De lichaamstaal van de twee leiders tijdens de topontmoeting in de Russische badplaats Sotsji sprak boekdelen. Terwijl Poetin onderuitgezakt op zijn stoel zat, helde Loekasjenko naar hem over. Waar Rusland zijn regime eerder al steunde door extra politietroepen toe te zeggen “voor het geval dat”, sprak Poetin nu van “nauwe samenwerking in de defensiesector”. Zo kwamen de leiders overeen maandelijks gezamenlijke militaire oefeningen te organiseren. President Loekasjenko reageerde enthousiast. “We moeten fouten uit het verleden voorkomen”, sprak hij, verwijzend naar een nederlaag tegen de nazi’s tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Hoewel Poetin niet aansloeg op de poging tot pathos van zijn collega, werd de defensiesamenwerking tussen beide landen maandag al concreet: vanuit Rusland rolden zeventig militaire voertuigen Wit-Rusland binnen, voorzien van driehonderd militaire manschappen. De tiendaagse defensie-oefeningen aan de grens met Polen waren gepland, onder de naam ‘Slavische Broederschap’.

De onrust zal niet verminderen

Wat het Wit-Russische regime de Russen biedt in ruil voor de steun blijft vooralsnog onduidelijk. Dat Loekasjenko toezeggingen moet doen over nadere integratie met de oosterbuur lijkt buiten kijf. Wit-Rusland leunt economisch al sterk op Rusland, maar Poetin wil al langere tijd haast maken met een zogeheten ‘unie-staat’. Hoewel de Wit-Russische president afgelopen week in een interview de ‘soevereiniteit en onafhankelijkheid’ van zijn land benadrukte, stond voortgang met die gezamenlijke staat wel degelijk op de agenda in Sotsji. “De recente gebeurtenissen laten zien dat we moeten samenwerken op alle terreinen”, sprak Loekasjenko nu, met een verwijzing naar de protesten in zijn land.

De onrust zal door de afspraken niet verminderen. Oppositieleidster Sviatlana Tichanovskaja richtte zich in ferme bewoordingen tot de Russische president Poetin. “Het is spijtig dat je besloot te gaan praten met de geweldenaar in plaats van met de Wit-Russische volk”, schreef ze vanuit haar schuilplaats Litouwen. “Alle overeenkomsten met de onwettige president Loekasjenko zullen door een nieuwe regering worden herzien.”

Ook richtte de opposante zich tot de Russische burgers: “Uw belastinggeld zal worden gebruikt om ons te mishandelen. We weten zeker dat u dit niet wilt.”

Lees ook:

Hoe anti-politica Svetlana Tichanovskaja leider van de Wit-Russische oppositie werd

Tot voor kort was Svetlana Tichanovskaja een onbekende huisvrouw. Nu is ze de meest serieuze opponent van president Aleksandr Loekasjenko, die Wit-Rusland sinds 1994 regeert.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden