Rapport

Amnesty: Schending mensenrechten is diepgewortelde praktijk aan Griekse grens

Politiepatrouille aan de rivier Evros, aan de Grieks-Turkse grens, waar veel migranten de oversteek naar de Europese Unie wagen.   Beeld AFP
Politiepatrouille aan de rivier Evros, aan de Grieks-Turkse grens, waar veel migranten de oversteek naar de Europese Unie wagen.Beeld AFP

Illegale pushbacks komen zo vaak voor dat ze volgens Amnesty niet meer kunnen worden afgedaan als ‘incidenten’. Ze lijken een vast onderdeel te zijn geworden van het Griekse grensbeleid.

Griekse grenswachten zetten aan de landgrens met Turkije op grote schaal immigranten terug de grens over zonder dat zij kans hebben gekregen asiel aan te vragen. Dit meldt Amnesty International in een rapport.

Volgens de mensenrechtenorganisatie worden de illegaal binnengekomen migranten vaak enige uren tot een dag vastgehouden en vervolgens via de grensrivier de Evros uitgezet.

Amnesty meldt in het rapport, dat woensdag verschijnt, dat de migranten veelal hardhandig worden aangepakt. Dat gebeurt zowel door geüniformeerde Griekse functionarissen als door bewapende mannen in burger met bivakmutsen op. Ze worden agressief en vernederend gefouilleerd en ze worden geduwd, getrapt en geslagen met knuppels, soms met ernstige verwondingen tot gevolg.

Pushbacks vast onderdeel

Volgens Amnesty komen de illegale pushbacks, zoals de onmiddellijke uitzettingen worden genoemd, inmiddels zo vaak voor dat ze niet meer kunnen worden afgedaan als incidenten. De organisatie stelt dat de snelle uitzettingen, hoewel in strijd met Europees recht en internationale verdragen, een vast onderdeel lijken te zijn geworden van het Griekse grensbeleid. “Dit nieuwe onderzoek toont aan dat mensenrechtenschendingen inmiddels een diepgewortelde praktijk zijn van de Griekse grensbewaking”, aldus het rapport.

Amnesty sprak voor het onderzoek met zestien migranten, die volgens de organisatie verklaarden over zeker 21 groepsgewijze pushbacks, waarbij naar schatting duizend mensen werden uitgezet. Sommige geïnterviewden beschreven zeer bruut wangedrag van Griekse grenswachten. Zo vertelde een Syriër dat een mede-migrant zo hard werd geslagen dat vermoedelijk zijn ruggengraat brak. “Hij kon helemaal niet bewegen, hij kon zelfs zijn handen niet bewegen.” Een Marokkaan getuigde hoe een man die niet kon zwemmen vanuit een bootje werd gedwongen in de rivier de Evros te gaan. “De man werd meegesleurd door de stroming en is niet meer gezien”, aldus het rapport.

Brandbrief aan Rutte en Kaag

In een poging het tij te keren, stuurt Amnesty woensdag samen met Vluchtelingenwerk Nederland een brandbrief aan premier Mark Rutte en buitenlandminister Sigrid Kaag, die momenteel schrijven aan een concept-regeerakkoord. De organisaties dringen er bij Rutte en Kaag op aan om een betere bescherming van vluchtelingen onderdeel te maken van het regeerakkoord. “Er zijn nauwelijks nog veilige manieren om te vluchten”, schrijven de twee clubs. “Er wordt door Europese lidstaten met steeds draconischer maatregelen gepoogd mensen op de vlucht buiten Europa te houden.”

Reisrestricties nemen af, migratie neemt toe

Het aantal migranten dat illegaal de Europese Unie binnenkomt, is de afgelopen vijf maanden flink gestegen. Volgens het Europese grensbewakingsagentschap Frontex werden van begin januari tot eind mei ruim 47.000 mensen opgemerkt die op illegale wijze arriveerden, 47 procent meer dan in dezelfde periode vorig jaar. In 2020 daalde het aantal illegale binnenkomsten sterk door de reisrestricties vanwege het coronavirus.

Volgens Frontex lijkt de belangrijkste route op dit moment te lopen via de centrale Middellandse Zee. Tunesiërs en Bengalezen vormden daar in mei twee derde van de gedetecteerde migranten. In het oosten van de Middellandse Zee, waarin de Grieks-Turkse grens valt, waren Syriërs en Turken in mei de twee grootste groepen.

Lees ook:

Wegkijken bij migratiedrama’s is geen optie

De EU heeft een naam op te houden op het terrein van mensenrechten, schrijft Trouw in zijn hoofdcommentaar, en die rechten gelden voor alle mensen, ook voor migranten.

Migranten op Samos zitten liever in een zelfgebouwde hut dan in de opvang. ‘We zitten daar opgesloten, als gevangenen’

Vluchtelingen op Samos hebben tijdens het wachten eigen onderkomens gebouwd. Maar nu moeten ze weer verhuizen – naar de middle of nowhere. Een reportage van correspondent Thijs Kettenis.

Wie de Griekse politie tegenkomt, wordt teruggestuurd naar Turkije, vertelt Palestijnse vluchteling Huda (32)

Griekenland brengt vluchtelingen en migranten niet terug naar Turkije, zegt de regering. Maar het verhaal van een vrouw die op het eiland Samos ternauwernood aan zo’n pushback ontsnapte, wijst op het tegendeel.

Druk op Athene neemt toe vanwege illegale ‘pushbacks’ van vluchtelingen

Er zijn steeds meer aanwijzingen dat Griekenland zich schuldig maakt aan zogeheten pushbacks van vluchtelingen. Athene blijft echter ontkennen dat het migranten illegaal terug de grens overzet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden