Tim de Wit in actie. Niet tijdens de verkiezingen dit maal, maar bij het staatsbanket met The Queen in 2018.Beeld NOS

ColumnTim de Wit

Aan ruim 1000 dagen brexitdrama komt een eind. Toch? Nou, nee. Niet helemaal

“Nee! Hoe is het mogelijk? Hoe. Is. Het. Mogelijk!”, roep ik tegen mijn cameraman. Hij slaat zijn hand voor zijn mond. De exit poll van de Britse verkiezingen is net bekend gemaakt. Ik had op dat moment een oortje in, waarop de regisseur zei dat ik over 20 seconden aan de beurt was. Live mijn eerste reactie geven op de verkiezingsuitslag in een extra NOS Journaal.

Van alle scenario’s die ik had uitgedacht, had ik aan dit scenario verreweg het minste aandacht geschonken. Een kleine winst voor Boris Johnson leek mij het meest waarschijnlijk. Maar vooral vreesde ik voor een nieuw ‘hung parliament’, waarbij hij – net als zijn voorganger Theresa May in 2017 – een handvol zetels tekort zou komen voor een meerderheid. Dat had wéér een verlamd parlement betekend.

Maar dit? Kan ik het een monsterzege noemen, schiet in die twintig seconden die nog resten door mijn hoofd. Een daverende verrassing? Ja, concludeer ik snel. De grootste overwinning van een Conservatief premier sinds Margaret Thatcher in 1987. 32 jaar geleden. Toen zat ik nog te aap-noot-miesen bij tante Bets op schoot.

Een kloon van Ron Fresen

Na al die jaren in een verstopte trechter gezeten te hebben, maakte de kiezer met een enorme genadeklap een einde aan alle onduidelijkheid. Bam. Die brexit komt er, mét Boris Johnson aan het roer. Discussie gesloten.

De afgelopen drie-en-een-half jaar zijn voor mij als correspondent het best te beschrijven als een achtbaan die heel vaak hetzelfde parcours aflegt. Brexit hield het land in gijzeling. One step forward, two steps back. Er waren eindeloos veel cruciale stemmingen in het parlement. Wankele premiers. Slopende onderhandelingen in Brussel. Een tunnel zonder licht aan het einde.

Het slokte nagenoeg al mijn tijd op. In plaats van maandelijks meerdere keren het land in te trekken om interessante reportages te maken voor Trouw, om de Britten dichterbij te brengen, veranderde ik steeds meer in een politieke duider. Een kloon van Ron Fresen. Avond aan avond op een tochtig balkonnetje de volgende episode in dit onoplosbare politieke drama duiden. Krant na krant analyses optikken om te proberen lezers weer de bomen te laten zien in het mistige brexit-bos.

De ideale nieuwscocktail

Tegelijk blijf ik het mateloos interessant vinden. Brexit is de grootste politieke aardverschuiving in Europa sinds de Val van de Muur. Het losbreken van zo’n grote lidstaat uit een steeds hechter wordende Unie van 28 lidstaten is een gigantische trendbreuk met de koers die Europa de afgelopen 25 jaar is ingeslagen.

Doe daar al het sierlijke politieke theater bij waar de Britten bekend om staan en het levert de ideale nieuwscocktail op. Met stijgende verbazing hoorde ik vaak terug hoe goed brexit-artikelen op nieuwssites als NOS, Trouw en NRC gelezen worden. “De lezers vreten het”, zei een eindredacteur me. De fascinatie met het Britse politieke circus bleek alleen maar te groeien. Natuurlijk trad er soms ook wat brexit-moeheid op, maar dat bleken korte dipjes. Nooit op een niveau dat het de voorpagina niet meer haalde.

Ik had bijvoorbeeld absoluut niet durven voorspellen dat een Britse Kamervoorzitter zou uitgroeien tot een wereldwijde bekendheid. John Bercow is, zo vermoed ik zo maar, na Boris Johnson, Theresa May en Jeremy Corbyn, de enige actieve Britse politicus die veel Nederlanders snel uit hun hoofd kunnen oplepelen. Tot twee keer toe schoof hij afgelopen jaar aan bij Eva Jinek. En afgelopen week maakte hij in Italië furore door live op televisie ‘Order, Order’ in het Italiaans te schreeuwen. ‘Ordineeeeee’, braakte Bercow in de microfoon. De zaal ontplofte.

En dat voor iemand die als belangrijkste taak heeft om parlementaire debatten in goede banen te leiden.

Deze verkiezingsuitslag heeft ervoor gezorgd dat het echt gaat gebeuren. 31 januari zullen de Britten de EU verlaten. Aan ruim 1000 dagen drama komt een eind. Toch? Nou, nee. Niet helemaal. Zij die hopen dat het daarmee volledig naar de achtergrond zal verdwijnen moet ik teleurstellen. Want dit was pas fase één van het uittredingsproces. Nu volgen nog de onderhandelingen over de toekomstige handelsrelatie met de EU. Waarvan iedereen nu al zegt: you've ain’t seen nothing yet.

Ik blijf, vrees ik, ook in 2020 toch weer veel bij het tochtige balkonnetje in de buurt.

Lees ook:

Tim de Wit dineerde met The Queen: ‘Ik had geen idee wat ik moest doen’

Het is bijna onwerkelijk: dineren met The Queen, prins Charles, hertogin Camilla, koning Willem-Alexander en koningin Máxima. Tim de Wit, correspondent voor Trouw en de NOS had als enige journalist die eer. Hoe was het om de wereld van The Crown binnen te lopen?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden