ReportageVeluwe

Zwijn ontsnapt aan jager door topdrukte Veluwe

Boswachter Lennard Jasper in gesprek met fietsers op de Veluwe.  Beeld Koen Verheijden
Boswachter Lennard Jasper in gesprek met fietsers op de Veluwe.Beeld Koen Verheijden

Wilde dieren die zich dieper terugtrekken in het bos, bezoekers die zich aan elkaar ergeren, slingerende rotzooi in de natuur. De Veluwe piept en kraakt onder het grote aantal bezoekers.

De bomen hebben hun blad laten vallen, de dieren hun wintervoorraad aangelegd. De natuur is langzaam tot stilstand gekomen, wachtend op de lente. Maar door het grote aantal mensen dat de natuur bezoekt, is van rust geen sprake. En nu er de komende weken een strenge lockdown geldt in Nederland, komen mogelijk meer mensen naar het bos voor hun broodnodige ontspanning en een portie frisse lucht.

Zelfs op een druilerige doordeweekse dag zijn er volop wandelaars, fietsers en natuurfotografen op pad bij Boshuis Drie in Ermelo. “In het weekend is het hier topdrukte, dan staan er honderden auto’s en files voor de parkeerplaatsen”, vertelt Lennard Jasper, boswachter op de Noord-Veluwe voor Staatsbosbeheer.

Doordeweekse dag

Folkert Sytsema is samen met twee vrienden vanuit Wassenaar gekomen om een tocht van zo’n 80 kilometer op de Veluwe te fietsen. “Het is hier schitterend. We kiezen wel bewust voor een doordeweekse dag, omdat we de drukte niet willen opzoeken.”

In het Speulder- en Sprielderbos rond Ermelo leven wilde zwijnen, damherten, edelherten, dassen, vossen en zelfs enkele wolven. “Dat is spannend, het trekt mensen aan. Maar de kans dat je een van die dieren ziet, is bijna nul”, weet Jasper. “Ze trekken zich terug, zijn waakzamer en laten zich overdag niet meer zien. Normaal komen ze vooral aan de randen van de dag, in de schemering, tevoorschijn. Tegenwoordig is het dan ook al druk in het bos.”

Jagers moeten oppassen voor recreanten

De wildzichtbaarheid neemt af en dat is ook voor de jagers die de wildstand beheren een probleem. Volgens de Faunabeheereenheid Gelderland lukt het niet om het aantal zwijnen op de Veluwe voldoende terug te brengen. Jasper: “Elk jaar worden er dieren afgeschoten om de wildstand in de hand te houden. De jagers gaan aan het begin of eind van de dag het bos in en vinden de dieren moeilijker. Ook moeten ze oppassen voor recreanten.”

“Het is in dit jaargetijde altijd een uitdaging om op wilde zwijnen te jagen, maar dit jaar is het nog moeilijker”, zegt Laurens Hoedemaker, directeur van de Jagersvereniging. Voor het voorjaar moet op de Veluwe het aantal zwijnen teruggebracht zijn naar vijftienhonderd, terwijl er naar schatting zo’n vijfduizend rondlopen. “We zitten nu op zo’n 60 procent van het afschot vergeleken met vorig jaar en de kans is groot dat we het doel niet halen”, zegt Hoedemaker. De jagers mogen niet door het bos sluipen, op zoek naar wilde zwijnen. “We zitten op een vaste plek, op een hoogzit en mogen wild lokken met wat mais. Er liggen echter genoeg eikels en beukennootjes, dus ze laten zich niet zomaar verleiden”, vertelt Hoedemaker. “Door de drukte in het bos trekken ze naar andere plekken, waardoor we ze helemaal niet zien. En de jagers moeten uitkijken voor mensen natuurlijk. Liever zouden we overstappen op drukjacht, geen drijfjacht, om het wild op een rustige manier te verstoren. Dat maakt de jacht efficiënter.”

De drukte is dit jaar extreem

Niet alleen de rust van de dieren wordt verstoord, de mensen hebben ook last van elkaar. “De natuur is altijd open, voor iedereen. De drukte neemt al jaren toe, maar dit jaar is het extreem”, zegt Jasper, al snapt hij dat mensen willen genieten van de natuur in deze coronatijden. Een grote ergernis van Jasper is de rotzooi die achterblijft. “Je moet de parkeerplaats eens zien na een drukke weekenddag. Moedeloos word ik ervan.”

Momenteel wordt er een plan voor recreatiezonering gemaakt voor de Veluwe. “Dat staat los van corona, maar de noodzaak blijkt nu eens te meer”, zegt Jasper. “Er komen zones voor intensievere recreatie en zones die stiller en nauwelijks toegankelijk zullen zijn. Dat moet lucht geven aan de natuur.”

Lees ook:

Schattige zwijntjes voeren op de Veluwe? Dat wordt hun dood

Nu het extra druk is op de Veluwe, groeit ook een zorgelijk fenomeen: toeristen die wilde zwijnen lokken met voer. Een campagne moet hun duidelijk maken dat dit de dood van het dier kan betekenen, door een auto of de kogel.

Wild op de Veluwe is slechter af dan in de Oostvaardersplassen

Op de Veluwe geeft het afschotbeleid meer reden tot woede dan in de Oostvaardersplassen, stelt Jozef Keulartz. Hij is milieufilosoof en voorzitter van de Stichting Natuurlijke Processen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden