TurbinesReportage

Windmolens? Graag, maar niet óók naast de overlast van spoor, snelweg en Schiphol

Ad Grool, Maarten Vlijmincx en Marleen Helleman verzetten zich tegen de plannen van de gemeente Amsterdam om windturbines te plaatsen in hun stadsdeel.  Beeld Jean-Pierre Jans
Ad Grool, Maarten Vlijmincx en Marleen Helleman verzetten zich tegen de plannen van de gemeente Amsterdam om windturbines te plaatsen in hun stadsdeel.Beeld Jean-Pierre Jans

Met drie wandelingen verzetten Amsterdammers zich tegen de komst van windturbines. ‘We zullen ze eens wat laten zien.’

Floris Akkerman

In plat Amsterdams doet de zuiderling Maarten Vlijmincx twee voorbijgangers nog even na: “We hebben de petitie getekend, hoor.” Hij raakte zojuist met hen in gesprek tijdens een wandeling bij de Gaasperplas in Amsterdam-Zuidoost. Waar de lucht nu nog onafgebroken grijs is, vreest Vlijmincx op deze plek de komst van windturbines, op ongeveer vierhonderd meter van zijn huis.

Hij hoefde de twee rasechte Amsterdammers niet te overtuigen van het verzet tegen de windmolens, zegt Vlijmincx (70). Uitgerekend in de stad waar GroenLinks bij de laatste gemeenteraadsverkiezingen de grootste werd, klinken de protesten tegen windturbines rond de hoofdstad steeds luider, zoals eerder dit jaar in stadsdeel IJburg.

Turbines van land naar zee

Thuis bij Vlijmincx liggen op tafel flyers met de aankondiging van een demonstratie op 8 mei in Amsterdam. Op internet staat zijn petitie: windturbines van land naar zee. Maar eerst is er de protestactie die hij zaterdag organiseert: drie verschillende wandelingen tegen windturbines bij woonwijken in Zuidoost. De gemeente Amsterdam heeft deze gebieden op het oog om mogelijk windmolens te plaatsen.

Het grootste bezwaar is het gevaar voor de gezondheid. Het continue geluid van de turbines bezorgt mensen stress en slaapstoornissen, zegt Marleen Helleman (66), die deze ochtend samen met mede-buurtbewoner Ad Grool (74) aan Vlijmincx’ tafel is aangeschoven. Ze zien hun gelijk bevestigd in onderzoeken. Al geven ze tegelijkertijd toe dat er meer studies moeten worden gedaan om de gezondheidsrisico’s beter in kaart te brengen.

Helleman voelt zich al in het nauw gedreven door het spoor Amsterdam-Utrecht in de buurt van haar huis, door (nacht)vluchten van en naar Schiphol boven haar hoofd en de snelwegen A9 en A2 om de hoek. Uit onderzoek weet ze dat het geluid van windturbines lijkt op dat van tennisballen in de wasmachine. “Nu heb ik ‘s nachts een paar uur rust en kan ik met de ramen open slapen. Met de windturbines is ook dat voorbij.” Daarnaast maakt ze zich zorgen om de schade aan de natuur en slagschaduw van de windmolens.

Allen zijn voor schone energie

Begrijp de drie niet verkeerd. Allen zijn vóór schone energie. Vlijmincx en Grool stemden bij de Tweede Kamerverkiezingen in maart op GroenLinks, Helleman is afgehaakt. Grool houdt zich bezig met de energietransitie in zijn wijk. Vlijmincx’ woning is van het gas af. Op zijn dak liggen zonnepanelen. “Maar die windturbines kunnen ook op zee. Daar renderen ze meer”, meent Helleman.

De gemeente Amsterdam heeft zeven ‘zoekgebieden’, waaronder de omgeving van de Gaasperplas, aangewezen om te kijken of die geschikt zijn voor windturbines. De hoofdstad heeft de ambitie om 50 megawatt aan wind op te wekken. Dat komt neer op zeventien windturbines. De gemeente verwacht dat de helft daarvan in het havengebied past. Voor de rest moet nog een locatie worden gevonden. “In het gemeentelijke coalitieakkoord is gezegd: waar het kan, willen we windmolens plaatsen”, zegt verantwoordelijk wethouder Marieke van Doorninck van GroenLinks aan de telefoon. “Als gemeente willen we bijdragen aan schone energie.”

Het is niet zeker dat de windturbines bij de Gaasperplas zullen komen, zegt Van Doorninck. Er volgt nog onderzoek binnen de zoekgebieden naar de gevolgen voor de natuur en de gezondheid. Vastbesloten: “Als daaruit blijkt dat het op een bepaalde plek binnen het gebied niet kan, komen daar geen windturbines.”

Bij de verkiezingen lieten de bewoners GroenLinks vallen

Het verzet is er niet minder om. Stadsdeel IJburg wist de komst van windturbines al met succes tegen te houden. De tegenstand zorgde voor verbazing, omdat juist hier bij de gemeenteraadsverkiezingen veel op GroenLinks werd gestemd. Bij de Tweede Kamerverkiezingen lieten de bewoners de partij vervolgens vallen. “We zien dat het draagvlak voor de energietransitie hoog is”, verklaart Van Doorninck. “Maar je ziet ook dat het draagvlak minder wordt als de plannen concreter worden en letterlijk dichterbij komen. Dat is logisch. Windturbines in je leefomgeving zijn ingrijpend.”

Maarten Vlijmincx voorziet zaterdag een hogere opkomst dan waar hij in eerste instantie op had gerekend. De gemeente zette afgelopen week een streep door de protestwandelingen vanwege coronamaatregelen, maar kwam daar later op terug. Sindsdien stromen de WhatsApp-berichten en mails aan steunbetuigingen binnen, zegt Vlijmincx. “Amsterdammers kennende, laten die niet met zich sollen. Dan komen ze juist. Ik proef nu dat zij denken: we zullen ze eens wat laten zien.”

Lees ook:

Niet in mijn achtertuin! De regio worstelt met de uitvoering van klimaatambities. ‘We liggen er wakker van’

Of de landelijke klimaatdoelen slagen, hangt af van lokale actie. Komen gemeenten, bewoners en bedrijven er samen uit? De energietransitie piept en kraakt.

Nederlandse stroom wordt groener: veel windmolens en zonnepanelen erbij

De Nederlandse stroomproductie vergroent. Het aandeel van zon en wind daarin nam vorig jaar fors toe.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden