Ziekenhuislobby

Weer springen Kuipers en Gommers in de bres voor de ziekenhuizen, maar komt hun boodschap nog aan?

Ernst Kuipers staat in mei de pers te woord als voorzitter van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiëntenspreiding.  Beeld EPA
Ernst Kuipers staat in mei de pers te woord als voorzitter van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiëntenspreiding.Beeld EPA

Nu het kabinet nadenkt over versoepelingen, slaan inmiddels bekende hoofdrolspelers uit de ziekenhuizen weer alarm. Maar ze krijgen hun boodschap in deze fase van de pandemie moeilijker over het voetlicht.

Ernst Kuipers kwam met een opvallend cijfer, deze week. De komende tijd zouden op de intensive care wel eens 3500 mensen moeten worden opgenomen. Een cijfer dat vergelijkbaar is met de 3000 patiënten van de eerste golf van de pandemie, voegde Kuipers eraan toe in radioprogramma 1op1. Hij sprak van een mogelijke ‘felle opvlamming’ dit najaar, en houdt rekening met scenario’s zoals in 2020.

De mediaoptredens van Kuipers – van het Erasmus MC en het Landelijk Meldpunt Acute Zorg – deze week staan niet op zichzelf: ook andere hoofdrolspelers uit de ziekenhuiswereld vragen weer volop aandacht voor zorg. De lobby van de ziekenhuizen was eerder vaak succesvol: zo kregen Kuipers en Diederik Gommers, voorman van de vereniging van ic-artsen, het eind vorig jaar op de valreep voor elkaar dat alle medewerkers in de acute zorg met voorrang zouden worden ingeënt.

Diederik Gommers is voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care. Beeld ANP
Diederik Gommers is voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care.Beeld ANP

Kuipers, Gommers en hun collega’s zoeken nu de media weer op vanwege de versoepeling van de coronaregels, waar het kabinet op 20 september mogelijk mee komt. Als de cijfers goed genoeg zijn, verdwijnen de mondkapjesplicht in het openbaar vervoer en de anderhalvemeterregel. Wat Kuipers betreft moeten beide regels echter ‘waar het kan’ overeind moeten blijven, om te voorkomen dat de instroom in de ziekenhuizen te hoog wordt.

Die 3500 patiënten komen niet in één piek, maar verspreid over de tijd

Op de parallel die Kuipers ziet met de eerste golf is wel wat af te dingen. Kuipers ‘houdt rekening’ met 3500 ic-patiënten ‘in de tijd’, oftewel: verspreid over de loop van weken, maanden (of misschien wel jaren). Een piek die zo geconcentreerd is als in de eerste golf, met op het hoogtepunt rond de 1300 ic-patiënten, lijkt onwaarschijnlijk.

Het cijfer is volgens het Erasmus MC gebaseerd op het aantal Nederlanders van 12 jaar en ouder dat op 20 september nog niet gevaccineerd is: naar schatting zo’n 1,8 miljoen. Daarnaast is er een groep bij wie het vaccin niet goed werkt: ongeveer 600.000 mensen.

Experts verwachten dat zij uiteindelijk allemaal besmet raken met het coronavirus, met volgens Kuipers uiteindelijk mogelijk 3500 ic-opnames als gevolg.

OMT-voorzitter Jaap van Dissel gaf eerder een conservatievere schatting: in totaal 2200 tot 3400 ic-opnames. De grote vraag is hoeveel daarvan er op het hoogtepunt van een nieuwe golf tegelijk komen, maar dat weet niemand.

Corona trek een zware wissel op verpleegkundigen

Dat Kuipers en Gommers aandacht vragen voor de toestand in de ziekenhuizen, is begrijpelijk. Nog altijd liggen er dagelijks rond de 200 patiënten met corona op de ic’s. Veel minder dan de 1300 tijdens de piek van de eerste golf in 2020, maar nog steeds een fors aantal. Bovendien moet er nog veel zorg worden ingehaald: rond de 200.000 operaties. Gommers waarschuwde bij talkshop Op1 voor het vertrek van verpleegkundigen. “Mensen zeggen: ‘dit is mijn vak niet meer’. De rek is eruit.”

“We komen niet toe aan inhaalzorg”, zei Bart Berden, voorzitter van het Elisabeth-Tweesteden Ziekenhuis in Tilburg, onlangs in het Brabants Dagblad. “Mensen die wachten, moeten blijven wachten. Het is niet meer uit te leggen.” Dat trekt volgens Berden ‘een hele zware wissel’ op zijn medewerkers.

IC’s willen structureel meer geld

In Trouw pleitte Berden vorige week voor meer geld om de ic-capaciteit structureel te verhogen. En daaruit spreekt een tweede reden voor de ziekenhuislobby om nu de publiciteit te zoeken: de hervatting van de formatie. “Iedereen probeert zijn belangen nu in Den Haag op tafel te krijgen”, zegt Arjen Boin, hoogleraar Publieke Instituties en Governance aan de Universiteit van Leiden.

Boin benijdt Kuipers, Gommers en Berden niet. Nu de crisis voortduurt moeten ze voor de zoveelste keer vertellen dat de ziekenhuiszorg in gevaar komt. “Steeds maar zeggen dat de mensen in de zorg zo hard werken: daar hebben veel Nederlanders geen boodschap aan, ook al hebben ze wel een punt”, zegt Boin. “Het lastige is ook: op dit moment is de situatie helemaal niet zo nijpend.”

Vandaar dat cijfer van 3500 dat Kuipers noemt, denkt Boin. “Je hebt een goed frame nodig om aandacht te krijgen. Een goed cijfer helpt daarbij.”

Lees ook:

Als de bedden schaars worden, dan is Diederik Gommers op tv

Diederik Gommers is de hoeder van de ic’s. Als de bedden schaars worden, staat hij op. Als zijn mensen een vaccin willen, is Gommers op tv. Dat levert kritiek op, maar die wuift Gommers weg. ‘Mijn rol is om bij alles de vraag te stellen: wat betekent dit voor de ic’s in Nederland?’ Trouw interviewde hem eerder dit jaar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden