Ic-cijfers

Wat leert het buitenland ons over soepeler omgaan met omikron?

Londen is zwaar getroffen door omikron, maar het leven gaat er zo goed en zo kwaad als het kan gewoon door.  Beeld AFP
Londen is zwaar getroffen door omikron, maar het leven gaat er zo goed en zo kwaad als het kan gewoon door.Beeld AFP

Andere Europese landen zitten al langer in de omikrongolf, maar hebben minder coronamaatregelen. Hoe zijn de cijfers daar en wat betekent dat voor eventuele versoepelingen in Nederland?

Marco Visser

We kunnen niet pas in mei opengaan, zei OMT-lid en microbioloog Andreas Voss woensdagavond in tv-programma Op1. “En we kunnen ook niet in een keer open.” Voor de goede verstaander: er komen dus versoepelingen aan. In kleine stapjes. Voss waarschuwde wel voor de gevolgen van meer vrijheden. Waar moet de zorg rekening mee houden?

In elk geval met meer drukte. Hoe is die in de landen om ons heen, die minder beperkingen kennen en eerder dan Nederland in de omikrongolf belandden? Een consistent beeld levert een blik op het buitenland niet op.

België: meer besmettingen

België om mee te beginnen heeft per week ongeveer 12 procent meer besmettingen dan Nederland. Maar het aantal nieuwe covid-patiënten in Belgische ziekenhuizen per week is ruim tweemaal zo hoog. Verhoudingsgewijs liggen er ook meer patiënten op de ic. Dat zou wijzen op een ernstiger verloop van omikron.

Maar de Belgische data zijn moeilijk vergelijkbaar met de Nederlandse. In elk land maken artsen andere afwegingen voordat iemand wordt opgenomen op de ic. In Nederland bijvoorbeeld komen veel 80-plussers niet meer op de ic terecht. Ook kiezen Nederlandse artsen sneller voor verpleging thuis.

Denemarken: minder ic-patiënten

Denemarken dan. Dat land telt tweemaal zo veel besmettingen per miljoen inwoners als Nederland. Het aantal nieuwe ziekenhuispatiënten met covid is driemaal zo hoog. Dus puur op basis van deze getallen lijkt omikron ook hier ernstiger, maar het aantal ic-patiënten is weer aanzienlijk lager dan in Nederland, wat weer wijst op een milder ziekteverloop.

Ook in Engeland en Frankrijk blijft de ic-opname achter bij de besmettingen.

VS: meer delta, minder boosters

Nog een valkuil voor vergelijking tussen landen; in sommige landen is de deltavariant nog actief. In de Verenigde Staten bijvoorbeeld is het die variant die voor veel ziekenhuisopnames zorgt. Dat heeft onder meer te maken met de vaccinatiepercentages per land. Delta wordt sterk geremd door de vaccinaties en kan dus alleen ongevaccineerden ernstig ziek maken, plus de ouderen bij wie het vaccin is uitgewerkt en die nog geen booster hebben ontvangen. Die groep is in de VS verhoudingsgewijs groter dan in Nederland, dus delta is daar nog een factor van belang.

Milder, maar dat is niet mild

Kortom: het buitenland biedt de zorg weinig houvast voor een blik in de toekomst, al geven de relatief lage aantallen op de ic’s moed. Die lage aantallen komen ook overeen met onderzoeken naar de ernst van omikron. Deze variant lijkt inderdaad milder, maar milder wil niet zeggen mild. Bij hoge besmettingsaantallen zal de zorg dat merken, allereerst de huisartsen, daarna de verpleegafdelingen, wat gevolgen heeft voor de uitgestelde zorg. Die blijft dan uitgesteld.

Daarbij zal een deel van het personeel uitvallen omdat het besmet raakt. Vooral het Verenigd Koninkrijk kan daarover meepraten.

Uitval van personeel

Minister van volksgezondheid Ernst Kuipers berekende onlangs dat in Nederland ongeveer 750.000 mensen in quarantaine zitten omdat een van hun huisgenoten besmet is. Dat zorgt voor een forse ontwrichting van de economie, en van de zorg door uitval van personeel.

Het gevolg van versoepelingen zal dus een grotere druk op de zorg betekenen over de hele linie. Daar staat tegenover dat Nederland niet tot mei in lockdown kan blijven, zoals OMT-lid Voss al zei.

Lees ook:

Blijvende psychische schade dreigt voor studenten door lockdown

De deuren van MBO, HBO en universiteit moeten zo snel mogelijk open, vindt de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie. Om grotere psychische schade bij jongvolwassenen te voorkomen.

Druk om te versoepelen is groot, maar kan het ook?

De druk op het kabinet om de samenleving te heropenen neemt van alle kanten toe. Maar veel risico’s kan de nieuwe minister Kuipers niet nemen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden