Vreemdelingenpolitie kan groeiend aantal asielzoekers in Ter Apel niet aan

De toezegging die het kabinet deze week deed was duidelijk: Deze zomer mag Ter Apel niet weer de dupe worden van de crisis in de asielopvang. Maar een jaar nadat er bij het aanmeldcentrum voor asielzoekers voor het eerst mensen buiten sliepen, zijn de problemen van toen nog niet opgelost. De vreemdelingenpolitie, die er asielzoekers identificeert en registreert, kan de verwachte groei niet aan. De afgelopen weken kampte de dienst al met problemen.

Momenteel wordt een ‘pool’ met flexibele medewerkers uitgebreid zodat de vreemdelingenpolitie 120 asielaanvragen per dag kan verwerken. Maar in de zomer, als doorgaans veel meer asielzoekers zich melden, is er behoefte aan een capaciteit van 140 tot 170 mensen per dag, staat in een recente prognose van het kabinet.

Verder groeien gaat niet lukken, antwoordt de vreemdelingenpolitie op vragen. De dienst voorziet dat de extra inzet van de flexpool onvoldoende zal zijn als het aantal asielzoekers dat hier naartoe komt stijgt, met langere wachttijden als gevolg.

Waterbedeffect

De identificatie en registratie bij de vreemdelingenpolitie is een belangrijke eerste stap in de procedure van asielzoekers. Als hier vertraging ontstaat dan heeft dat een waterbedeffect op de rest van de keten. Bij de immigratiedienst (IND) lopen de wachttijden dan op waardoor mensen langer in Ter Apel moeten blijven. Of asielzoekers worden ongeregistreerd naar een andere (nood)locatie gebracht. Ze moeten dan weer terugkomen en dat kost niet alleen tijd, dit gaat ook vaak mis.

Op 10 mei precies een jaar geleden, was er voor het eerst zichtbaar geen plek meer in het Ter Apel. Asielzoekers sliepen noodgedwongen buiten voor de poort van het aanmeldcentrum, ze kregen tegen de kou een kleedje aangereikt. Deze buitenslapers gaven de crisis in de asielopvang een nieuwe dimensie.

Flessenhals

Destijds begonnen de problemen onder andere bij de vreemdelingenpolitie, een flessenhals in het proces. In de loop van de zomer liep de wachttijd bij de vreemdelingenpolitie op naar enkele weken, terwijl asielzoekers normaliter op de dag van aankomst worden geregistreerd.

Staatssecretaris Eric van der Burg beloofde vorige week dat Ter Apel wordt ‘ontzien’ als het weer mis gaat in de opvang. Burgemeester Jaap Veelema van Westerwolde houdt hem aan zijn woord. “Afspraak is afspraak, niet nog zo’n zomer. Als het niet lukt, moeten niet geregistreerde asielzoekers buiten Ter Apel wachten. Dat is mijn enige optie”.

Maar waar asielzoekers naar toe gaan als het grasveld bij het aanmeldcentrum weer volloopt, is niet duidelijk. “Hier wordt aan gewerkt, maar op die vraag is nu geen antwoord”, zegt een woordvoerder van Van der Burg.

Noodmaatregelen onbekend

Donderdag verbleven er 1800 asielzoekers in Ter Apel, laat het landelijke opvangorgaan Coa weten. Een dag eerder kwam naar buiten dat de gemeente, het Coa en het kabinet hebben afgesproken dat de maximale bezetting van 2000 asielzoekers in het centrum ‘nooit meer’ mag worden overschreden. ‘Noodmaatregelen’ moeten dat voorkomen. Maar om wat voor maatregelen het gaat, kan een woordvoerder ook niet zeggen.

De afgelopen weken ontstonden er al meerdere keren problemen bij de vreemdelingenpolitie, bevestigt die. Registratiegesprekken met asielzoekers zijn een aantal keer uitgesteld, onder meer omdat computersystemen kampten met storingen. Hierdoor ontstond er bij de dienst een ‘werkachterstand’ van 300 à 400 registraties.

Nu kon de vreemdelingenpolitie de achterstand op relatief rustige dagen nog inhalen. De verwachting is dat er de komende zomer niet of nauwelijks ‘rustige’ dagen zullen zijn.

Lees ook:

Het gras in Ter Apel mag dan zijn aangegroeid, een nieuwe crisis dreigt

Beelden van vluchtelingen die buiten sliepen voor het aanmeldcentrum in Ter Apel gingen vorig jaar de wereld over. Dit nooit meer, zeggen bestuurders. Hoe bereidt Ter Apel zich voor op de drukte die deze zomer brengen zal?

Waarom mogen hier veel meer asielzoekers blijven dan in de rest van Europa?

Asielzoekers krijgen in Nederland veel vaker een verblijfsvergunning dan in andere Europese landen. Dat leidt tot kopzorgen bij staatssecretaris Eric van der Burg.