Verkeersveiligheid

Vooral in oude binnensteden ligt een ongeluk op de loer

De oude binnenstad van Leiden. Beeld ANP
De oude binnenstad van Leiden.Beeld ANP

Historische binnensteden zijn de gevaarlijke buurten als gekeken wordt naar het aantal ongevallen per aantal gereden kilometers. Uit onderzoek naar verkeersveiligheid in Nederlandse steden komt Leiden als gevaarlijkste uit de bus.

Het aantal verkeersdoden stabiliseert al zo’n tien jaar. Maar het aantal ernstig gewonden blijft sinds 2006 groeien tot ruim 21.000 in 2019. Dat druist in tegen het plan van minister Cora van Nieuwenhuizen (infrastructuur) om dit op termijn (2050) naar nul te brengen. RTL Nieuws analyseerde gegevens van 2017 tot en met 2019 van Rijkswaterstaat, politie en ziekenhuizen en ontdekte dat in oude binnensteden het risico op een ernstig ongeval vele malen groter is dan elders. Bijna achthonderd van de tienduizend bekeken buurten komen er slecht vanaf, en Leiden gaat daarbij op kop met zes wijken in de top-20.

Bert van Wee was supervisor bij het onderzoek. De hoogleraar verkeersbeleid van de TU Delft noemt het logisch dat in oude centra meer slachtoffers vallen dan in buitengebieden, waar verkeersstromen gescheiden zijn met bijvoorbeeld vrijliggende fietspaden. “Als in smalle straten met veel voetgangers en fietsers ook auto’s en busjes rijden, betekent dat veel risico.” Leiden heeft een grote historische binnenstad, dus zie je daar meer ongevallen dan in een stad als Assen, zegt de verkeersprofessor.

Leiden breidt daarom het voetgangersgebied uit. “Op plekken waar veel ongevallen gebeuren zetten we in op minder of geen autoverkeer”, aldus een woordvoerder. De minister heeft 165 miljoen euro verstrekt aan gemeentes en provincies om verkeersveiligheid te bevorderen. Leiden kreeg een miljoen om in 2021 knelpunten aan te pakken, 30-kilometerzones beter in te richten en snelheidsremmers aan te leggen.

Weinig ambities voor veiligheid en milieu

Daarin staat Leiden niet alleen. Het ministerie meldt als top-3 in de gehonoreerde aanvragen van 190 gemeentes: drempels, wegversmallingen en as-verspringingen (om 30 kilometer per uur af te dwingen), fietspaden en ‘kruispuntplateaus’. Van Wee weet wel wat er nodig is om oude binnensteden veiliger te maken: “Er is al veel gebeurd om centra autoluw te maken. De volgende stap is nog minder auto’s toelaten. En lagere snelheden invoeren. Waar je mengt met fietsers en voetgangers zou je liever 15 kilometer willen invoeren voor gemotoriseerd verkeer.”

Amsterdam en Utrecht bereiken wel de gewenste daling in verkeersslachtoffers, maar in Den Haag en Rotterdam blijft de lijn stijgen. Als Rotterdam besluit in 2021 straten voor auto’s af te sluiten, eenrichtingsstraten in te voeren voor gemotoriseerd verkeer, de maximumsnelheid met drempels flink te verlagen, dan zie je dat direct terug in de cijfers, zegt Van Wee stellig. Steden als Groningen, Utrecht en Amsterdam zijn met dat proces al decennia bezig en dat zie je terug in de verkeersveiligheid.

Nederland liep in Europa lang voorop met maatregelen die de veiligheid bevorderen, zoals verplichten van dragen van een helm en autogordel, tegengaan van rijden onder invloed en terugdringen van auto’s in de steden. “Maar de laatste tien, vijftien jaar is dat niet meer het geval. We voldoen aan de Europese normen, maar vergaande ambities voor verkeersveiligheid of milieu zijn er niet. Gemeenten die een milieuzone willen invoeren, krijgen nauwelijks landelijke steun”, aldus Van Wee.

Lees ook:

Kan de fiets veiliger of moet de auto veiliger?

Fietsen blijft gevaarlijker dan autorijden. Wat is daaraan te doen? Kan de fiets veiliger of moet de auto veiliger?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden