Ongelijkheid

Verlamd, maar je verzekeraar eist een handtekening: duizenden klachten over discriminatie bij college

Het College voor de Rechten van de Mens heeft dit jaar speciale aandacht voor seksuele intimidatie, na verhalen over onder meer seksuele intimidatie bij The Voice of Holland en van oud-Ajaxdirecteur Marc Overmars. Beeld Ilse van Kraaij
Het College voor de Rechten van de Mens heeft dit jaar speciale aandacht voor seksuele intimidatie, na verhalen over onder meer seksuele intimidatie bij The Voice of Holland en van oud-Ajaxdirecteur Marc Overmars.Beeld Ilse van Kraaij

Bij het College voor de Rechten van de Mens kwamen vorig jaar ruim 5000 vragen en klachten binnen over ongelijke behandeling.

Petra Vissers

De meeste vragen en klachten (34 procent) die in 2021 binnenkwamen bij het College voor de Rechten van de Mens gingen over discriminatie op grond van een handicap of chronische ziekte.

Zo meldde een vrouw dat haar man, die door een hersenbloeding eenzijdig verlamd raakte, door een verzekeringsmaatschappij werd gedwongen een handtekening te zetten terwijl hij dat niet meer kan. Het alternatief, een online identificatiemiddel, werd niet geaccepteerd.

Ook de Tweede Kamerverkiezingen zorgden voor veel meldingen, omdat niet iedereen zijn stem zonder problemen kon uitbrengen. Tot slot deden 77 ouders een melding, waarin ze aangaven dat de school van hun kind diens hoogbegaafdheid onvoldoende erkent en ondersteunt.

Coronamaatregelen

Daarnaast ging een op de vijf meldingen van mensen met een handicap of chronische ziekte over de coronamaatregelen. Die kwamen bijvoorbeeld van mensen die zich om medische redenen niet kunnen laten vaccineren of geen mondkapje kunnen dragen.

Ook kwamen er veel klachten binnen over de coronamaatregelen die het college niet kon beoordelen. Die kwamen bijvoorbeeld van mensen die vanwege hun geboortejaar met AstraZeneca gevaccineerd moesten worden, of van Nederlanders die verontwaardigd waren over een eventuele invoering van 2G-beleid (alleen toegang als je bent gevaccineerd of genezen).

“De coronapandemie heeft geleid tot heel veel meldingen”, zegt voorzitter Jacobine Geel van het college. “De vanzelfsprekendheid dat mensenrechten altijd, overal en voor iedereen gelden kwam onder druk te staan.”

Seksuele intimidatie

Het College voor de Rechten van de Mens heeft dit jaar speciale aandacht voor seksuele intimidatie, na verhalen over onder meer seksuele intimidatie bij The Voice of Holland en van oud-Ajaxdirecteur Marc Overmars. Zo staat er een voorbeeld in de monitor van een vrouw die van mannelijke collega’s teksten te horen kreeg als: ‘Ik heb een grote dikke rookworst’, vergezeld van de mededeling dat ze seks met haar wilden.

“Werkgevers hebben de plicht om een veilige werkomgeving te creëren”, zegt Geel. “Veel mensen weten niet dat seksuele intimidatie valt onder ‘ongelijke behandeling op basis van geslacht'. Dat betekent dat wij een mandaat hebben om daarover te oordelen.”

Melden loont

Het college kan een oordeel vellen als een melder daarom vraagt en deed dat 156 keer. Het kan niets afdwingen zoals een rechter dat wel kan. Maar mocht het tot een rechtszaak komen, dan mag een rechter alleen afwijken van het oordeel van het mensenrechtencollege als die dat heel goed beargumenteert.

Daar komt bij dat een groot deel van de verweerders (88 procent) in 2021 maatregelen trof na een oordeel van het college. “Discriminatie gebeurt vaak ook onbewust”, zegt Geel. “Soms weet een werkgever bijvoorbeeld echt niet dat hij iets doet wat niet mag.”

Groot maatschappelijk belang

Een melding kan dus voor een individu van belang zijn, maar Geel benadrukt dat er ook een groot maatschappelijk belang is om altijd een melding te maken bij het college. Ook als die met een specifieke casus niet zo veel kan.

“Dankzij alle meldingen weten wij wat er in de samenleving speelt”, zegt Geel. “Dat gebruiken we voor onze rapportages, beleidsadviezen of wetgevingsadviezen. Dus ook als we de werkelijkheid niet altijd kunnen veranderen, is een melding toch van belang.”

Wat betreft de coronamaatregelen bijvoorbeeld heeft het college na veel klachten over de mondkapjesplicht en het coronatoegangsbewijs contact opgenomen met het ministerie van volksgezondheid. Dat leidde op sommige punten tot verbeteringen voor mensen met een handicap of chronische ziekte.

Volledig beeld

De monitor van het mensenrechtencollege geeft geen volledig beeld van discriminatie en ongelijke behandeling. Mensen kunnen zich met klachten over deze onderwerpen ook melden bij de politie, lokale voorzieningen tegen discriminatie en het Meldpunt Internet Discriminatie (Mind).

Eind mei verschijnt het landelijke rapport Discriminatiecijfers 2021, met daarin de cijfers van al deze instanties bij elkaar.

Lees ook:

College voor de Rechten van de Mens noemt het hoofddoekverbod voor boa’s stigmatiserend

Het College voor de Rechten van de Mens roept de minister op om haar plan voor een hoofddoekverbod voor boa’s in te trekken.

We danken de mensenrechten niet aan de Verlichting. We danken ze aan Mozes

De mensenrechten zijn terug te voeren op de oudtestamentische Mozes, betoogt Herman van Praag in zijn nieuwste boek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden