Nieuws Prinses Christina

Verdriet om overlijden prinses Christina: een ‘markante persoonlijkheid’

Prinses Christina in 2018, met finalisten van het Prinses Christina Concours Beeld Prinses Christina Concours

De vrijdag overleden prinses Christina heeft haar leven zo veel mogelijk geleid in de luwte. Haar crematie is een breuk met de koninklijke traditie.

De prinses die als kind de monarchie op haar grondvesten deed schudden, heeft als volwassen vrouw weinig invloed gehad op het Koninklijk Huis. De vrijdag overleden prinses Christina, wiens geboorte de Greet Hofmans-affaire in zou luiden, leefde haar leven zo veel mogelijk in de luwte.

Haar grote passie was muziek. Alexander Buskermolen, directeur van het Prinses Christina Concours, omschrijft haar als ‘betrokken’ en ‘warm’. “Elk jaar bezocht ze de landelijke finales, ze belde ons hoe het ging en verdiepte zich in de jongeren die meededen”, vertelt hij. De prinses sprak met de prijswinnaars en nodigde hen uit voor optredens bij haar thuis in Italië. “Ze inspireerde kinderen. Van muzikant tot muzikant.” Haar overlijden noemt hij een groot verlies.

Geen grote invloed

Prinses Christina was geen lid meer van het Koninklijk Huis sinds haar huwelijk met de uit Cuba gevluchte Jorge Guillermo in 1975. Die beslissing deed, net als haar bekering tot de katholieke kerk en haar scheiding begin jaren negentig, weinig stof opwaaien. “Het was toch eerder prinses Irene waar gedoe over ontstond”, zegt hoogleraar vaderlandse geschiedenis Henk te Velde van de Universiteit Leiden. De tweede dochter in het gezin van koningin Juliana en prins Bernhard had eerder al afstand gedaan van haar aanspraak op de troon, bekeerde zich eerder en scheidde eerder dan haar jongste zus. “Die strijd heeft zij gestreden”, zegt Te Velde. “Christina is niet degene geweest die dingen mogelijk heeft gemaakt.” Daar komt bij dat prinses Irene tweede was in lijn van troonopvolging en prinses Christina nummer acht.

De invloed van prinses Christina op de monarchie is niet groot geweest, zegt Te Velde. “Zij heeft nooit gefungeerd als ambassadeur van het Koninklijk Huis. Zij heeft zelf afstand genomen van die rol maar het werd als vierde zus ook minder van haar verwacht.” Prinses Beatrix werd in haar tijd als koningin vooral bijgestaan door haar zus prinses Margriet. De derde dochter van Juliana en Bernhard vertegenwoordigde, en vertegenwoordigt, Nederland regelmatig bij officiële gelegenheden en vervult verschillende maatschappelijke en representatieve taken.

Ophef over kunstschatten

Toch kon ook Christina zich niet geheel onttrekken aan het publieke oog. Begin dit jaar ontstond ophef omdat ze een aantal kunstschatten veilde die de Nederlandse musea graag aangeboden hadden gekregen. Een actie die haar houding ten aanzien van de Koninklijke familie typeert, zegt Te Velde. “Je kunt niet aan de ene kant zeggen dat je je los van de familie op eigen kracht wilt ontwikkelen, maar aan de andere kant alle privileges en het familiekapitaal dat daarbij komt kijken beschouwen als vanzelfsprekend.”

Prinses Christina werd 8 februari 1947 geboren op Paleis Soestdijk en overleed op 6 augustus 2019 op Paleis Noordeinde aan botkanker. Haar lichaam wordt overgebracht naar de Koepel van Fagel op het terrein van Paleis Noordeinde, waar in besloten kring afscheid van haar wordt genomen. Op haar verzoek zullen muzikanten van het Prinses Christina Concours daar een rol in hebben. De crematie vindt eveneens in beslotenheid plaats.

Dat prinses Christina gecremeerd zal worden is een breuk met de traditie. “Dit is de eerste keer dat dit gebeurt”, zegt funerair historicus Cees van Raak, die een boek schreef over de tradities rondom het koninklijk overlijden. Traditioneel worden de Oranje-Nassau’s bijgezet in het familiegraf in de Nieuwe Kerk in het Delft, al is prins Friso begraven in Laage Vuursche en hebben prinses Margriet en haar man Pieter van Vollenhoven al eens aangegeven dat zij begraven willen worden in de natuur.

Koning Willem-Alexander, koningin Maxima en prinses Beatrix laten vrijdag in een Twitterbericht weten verdrietig te zijn. “Christina was een markante persoonlijkheid met een warm hart”, schrijven ze. “Met haar muzikale gedrevenheid en talent wist zij velen te beroeren. Wij koesteren de vele mooie herinneringen aan haar.”

Condoleanceregister geopend 

De gemeente Baarn heeft wegens het overlijden van prinses Christina condoleanceregisters geopend in het gemeentehuis en de Stulpkerk in Lage Vuursche, nabij kasteel Drakensteyn. In de Stulpkerk kunnen belangstellenden zondag van 14.00 tot 16.00 uur en maandag van 19.00 tot 20.00 uur het condoleanceregister tekenen. Het register in het gemeentehuis is toegankelijk tijdens reguliere openingstijden. De gemeente zal de condoleanceregisters op een later moment overdragen aan de koninklijke familie.

De vrijdag overleden prinses Christina had een historische band met Baarn. Ze werd in 1947 geboren op Paleis Soestdijk, ging er naar school en het burgerlijk huwelijk met Jorge Guillermo in 1975 vond plaats in het gemeentehuis van Baarn, voorafgaande aan de kerkelijke inzegening van het huwelijk in de Domkerk in Utrecht. “Vanuit Baarn leven wij mee met de koninklijke familie”, zegt de gemeente.

De condoleanceregisters in Baarn staan los van de digitale initiatieven. De koninklijke familie heeft zelf een condoleanceregister geopend op gedenken.nl, dat massaal wordt ondertekend.

Lees ook:

In Memoriam: prinses Christina, de eigenzinnige, onbekende prinses

Vanwege haar teruggetrokken bestaan stond ze te boek als de ‘onbekende’ prinses. Met eigenzinnige optredens kwam ze, op haar zangcarrière na ongewild, toch in de schijnwerpers

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden