Evacuaties

Veel Afghaanse tolken hebben geen idee wanneer Nederland ze komt halen. ‘We horen niets’

Afghanen worden geëvacueerd op het vliegveld in Kaboel. Beeld via REUTERS
Afghanen worden geëvacueerd op het vliegveld in Kaboel.Beeld via REUTERS

Afghanen in Kaboel wachten in spanning op hun evacuatie naar Nederland. ‘Waarom bellen of mailen ze ons niet?’ Mondjesmaat weet Nederland mensen weg te krijgen. Vandaag arriveerde een groep Afghaanse vluchtelingen op de opvanglocatie in Groningen.

“Van de Nederlandse autoriteiten heeft niemand contact met me opgenomen sinds ik mijn contact en paspoort meerdere keren aan hen heb gegeven.”

“Waarom bellen of mailen ze ons niet?”

“Geen updates sinds de laatste e-mail.”

Zes dagen na de inname van Kaboel door de Taliban smachten Afghaanse tolken, die voor Nederland hebben gewerkt, naar contact met de Nederlandse autoriteiten, laten ze in WhatsApp-berichten aan Trouw weten. Ze wachten op het moment dat Nederland hen evacueert uit Afghanistan. “Ze willen informatie, maar horen niks”, zegt Jan Gras die contact heeft met Afghanen in Kaboel. Gras werkte van 2011 tot 2014 in Kaboel voor de Europese missie EUPol, de Europese politiemissie die Afghanen moest helpen met het opbouwen van een betrouwbaar politie- en justitieapparaat. “Geef ze wat, om hun moreel op te peppen.”

Versnelde procedure voor asiel

Het lukt Nederland mondjesmaat om mensen die is toegezegd dat zij geëvacueerd gaan worden ook daadwerkelijke Afghanistan uit te krijgen. Vandaag arriveerden vijftig Afghaanse vluchtelingen bij de Willem Lodewijk van Nassaukazerne in het Groningse Zoutkamp, waar het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) noodopvang heeft ingericht. Vrijdagavond kwam daar de eerste bus met 28 evacués uit Afghanistan aan.

Het gaat vooral om gezinnen, zegt COA-woordvoerder Jacqueline Engbers. Volgens haar gaan ze een versnelde procedure in voor asiel en een verblijfsvergunning. Over hun achtergrond en hoe zij de situatie op het vliegveld in Kaboel hebben ervaren, kan ze niks zeggen. “Het gaat om mensen die in Afghanistan vier dagen geen bed hebben gezien of niet hebben gegeten.”

Vrijdag zei demissionair minister van buitenlandse zaken Sigrid Kaag dat er nog meer dan zevenhonderd Nederlanders in Afghanistan zijn. Nederland evacueert niet alleen Nederlanders, maar ook Afghanen die de Nederlandse missie in het land hielpen en nu gevaar lopen. Zaterdagmiddag landen op Schiphol 150 mensen uit Afghanistan. De afgelopen dagen haalde Nederland ruim 340 mensen op.

Vrees voor wraak van de Taliban

Ondertussen, zegt Gras, rijden Duitsers, Britten en Fransen door de stad om mensen op te pikken.” Twee Duitse militaire helikopters landden zaterdag op de luchthaven van Kaboel om te helpen bij de door een enorm gedrang rond het vliegveld bedreigde evacuaties. Twee Amerikaanse helikopters hadden dit weekeinde meer dan 160 evacués opgepikt op circa tweehonderd meter afstand van de luchthaven.

De angst om naar het vliegveld af te reizen is groot, zegt Gras. Het gaat om Afghanen die zich hebben ingezet voor Nederland en vrezen dat de Taliban hiervoor wraak op hen neemt. Volgens Gras zitten ze ondergedoken bij familie en kennissen niet ver van het vliegveld. “Het zijn gezinnen met kinderen. Je moet langs allerlei Taliban-figuren met alle risico’s van dien. Sommige trekken oude traditionele kleren aan, vrouwen halen hun burka’s en niqabs uit de kast om zo min mogelijk op te vallen.”

Gras noemt de situatie op het vliegveld van Kaboel nog altijd chaotisch met beschietingen, mensen die onder de voet worden gelopen en worden geslagen met geweerkolven. Hij pleit ervoor “buiten het vliegveld mensen op een ontmoetingsplaats op te halen. Zorg ervoor dat ze kunnen verzamelen op een manier die niet opvalt en dat ze opgehaald kunnen worden door Nederlanders, Amerikanen of Engelsen. Zo kunnen ze onder een escorte het vliegveld bereiken”.

Lees ook:

De harde lessen van 20 jaar Afghanistan: ‘Amerika had in 2001 grootmoedig moeten zijn’

Terwijl de oorlog in Afghanistan voor de Amerikanen nog maar nauwelijks voorbij is, publiceerde historicus Carter Malkasian, die jarenlang in het land werkte, er al de geschiedenis van. Correspondent Bas den Hond legde Malkasian op basis van zijn boek negen conclusies voor.

‘Debacle’ in Afghanistan ondermijnt het vertrouwen in de Navo’

De aftocht in Afghanistan veroorzaakt onzekerheid binnen de Navo. ‘De Europese bondgenoten hadden gehoopt dat Biden meer rekening met hen zou houden.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden