Onderzoek

Vakbond: ‘Kennis van ambtenaren wordt onvoldoende benut’

Beeld ANP

Er wordt te weinig gebruik gemaakt van de kennis van ambtenaren, vindt een derde van de medewerkers van veel uitvoeringsinstanties.

Vakbond CNV deed onderzoek onder meer dan 450 medewerkers van uitvoeringsinstanties zoals de Belastingdienst, CAK, CBR, DUO, SVB en UWV. Ambtenaren van uitvoeringsinstanties zouden veel meer bij wet- en regelgeving betrokken moeten worden, vindt de bond. Dat kan drama’s zoals de toeslagenaffaire bij de Belastingdienst en de niet werkende online-personeelsbank bij het UWV voorkomen. 

Bij nieuw beleid, wet- of regelgeving wordt bijna nooit betrokkenheid gevraagd van de uitvoerende ambtenaren, aldus het onderzoek. Bij de Belastingdienst geldt dat voor 73 procent van de medewerkers, bij het UWV is dit 49 procent. 

“Uit het hele onderzoek blijkt dat ambtenaren die wetten en regels moeten uitvoeren, zelden iets wordt gevraagd en onmachtig zijn om bij te dragen aan de kwaliteit. Ze worden wél geconfronteerd met vreselijke gevolgen voor burgers en de negatieve beeldvorming die daarmee gepaard gaat. Hun organisaties worden sterk bekritiseerd, en in veel gevallen schamen ze zich ervoor te vertellen waar ze werken. Dat is moeilijk te verteren omdat ze veel vakkennis in huis hebben en begaan zijn met hun klanten”, zegt Loek Schueler, verantwoordelijk voor het CNV-onderzoek.

Frustratie en zelfs onveiligheid

Bijna alle ondervraagde medewerkers onderschrijven dat de kennis wel aanwezig is. Maar volgens bijna 70 procent worden signalen of meningen bij eventuele problemen of fouten zelden, nooit of soms gehoord aldus het onderzoek. Dat leidt bij de ambtenaren tot frustratie. 

Over het algemeen voelen ambtenaren zich wel veilig binnen hun organisatie. Een uitzondering vormen de medewerkers van de Belastingdienst. Daarvan zegt een derde van de ondervraagden zich onveilig te voelen binnen de dienst. Een woordvoerder van die instantie kon zondag nog niet uitgebreid op het onderzoek reageren, maar laat weten dat er binnen de dienst ‘een constant gesprek is tussen beleid en uitvoering'. 

In de Tweede Kamer klinkt al langer de roep om de positie van de ambtenaar te verbeteren. Verschillende partijen willen bijvoorbeeld dat ambtenaren geen speciale toestemming van hun ministerie nodig hebben om met Kamerleden te kunnen praten, zoals nu het geval is. Een speciale commissie gaat deze herfst onderzoeken waar het misgaat bij uitvoeringsorganisaties zoals DUO en de Belastingdienst. Dat doet de commissie door middel van hoorzittingen. CNV hoopt dat de commissie de vakbond ook zal horen. 

Lees ook:

Ambtenaren: toeslagenaffaire is vooral de schuld van de politiek

Meer dan de helft van de mensen die werkzaam zijn in de publieke sector wijt het ontstaan van de toeslagenaffaire hoofdzakelijk aan de politieke wens om fraude met toeslagen te bestrijden. Dat blijkt uit een onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden