Sneltests

Tientallen miljoenen sneltests verzamelen stof in de opslag: ‘Onderwijs wordt aan het lijntje gehouden’

Een proef met een sneltest. Beeld ANP
Een proef met een sneltest.Beeld ANP

Het ministerie heeft zeker 26 miljoen sneltests op voorraad, en dat aantal groeit hard. Toch worden ze in bijvoorbeeld het onderwijs nog niet gebruikt.

De overheid heeft een pakhuis vol met sneltests. Minimaal 26 miljoen van deze tests, ook wel antigeentests genoemd, liggen op voorraad bij de ‘dienst testen’ van het ministerie van volksgezondheid. En dat aantal groeit rap: wekelijks komen er miljoenen tests binnen, blijkt uit rondgang van Trouw. Maar zo massaal als ze worden gekocht, worden sneltests nog niet gebruikt.

Sneltests zijn het gouden ei voor het stap voor stap veilig heropenen van de maatschappij, nog voordat iedereen door middel van een vaccinatie is beschermd tegen het coronavirus. De tests zijn handig voor evenementen, zoals voetbalwedstrijden, theater- of bioscoopbezoek of om weer op kantoor te kunnen werken. De test kost maximaal een kwartier. Is de uitslag negatief, dan kun je verder.

Onderwijsbonden verontwaardigd

In bijvoorbeeld het onderwijs, dat al deels is heropend, snakt men naar deze sneltests. Onderwijsbonden reageren verontwaardigd op het nieuws dat er al tientallen miljoenen van deze tests beschikbaar zijn.

Het grootschalig testen van mensen zonder klachten is een doel van het kabinet. Minister Hugo de Jonge (volksgezondheid) zette in een Kamerbrief in november een stip aan de horizon. Vanaf maart zouden alle Nederlanders die dat willen, ook zonder klachten, zich gemiddeld één keer per maand moeten kunnen laten testen. Volgens de Jonge was er nog veel nodig om zo grootschalig en frequent te testen. Maar, zo schreef hij, voor deze ambitie golden geen limieten. Ook niet financieel.

Een deel van zijn ambitie is redelijk geslaagd: de aankoop van sneltests. Eind vorig jaar lukte het om beslag te leggen op 4 miljoen van deze testen per maand. Inmiddels haalt het ministerie maandelijks 10 tot 13 miljoen antigeentesten naar Nederland.

Mondjesmaat aanspraak

Het tweede deel van de ambitie is mislukt. Mensen zonder klachten structureel preventief testen, daarvoor worden de sneltests, behalve in pilots, nog niet gebruikt. Er wordt wel mondjesmaat aanspraak gemaakt op de tests, bijvoorbeeld door de GGD of door werkgevers die ze kunnen bestellen. Maar dat is in de meeste gevallen voor mensen mét klachten.

Hugo de Jonge schreef zelf in zijn laatste Kamerbrief over het coronavirus dat het herhaald sneltesten van mensen zonder klachten een meerwaarde kan hebben, doordat meer positieve gevallen worden opgespoord dan wanneer niet wordt getest. In andere landen gebeurt dit al. In bijvoorbeeld Italië kunnen leerkrachten zich al sinds vorig najaar preventief laten sneltesten.

Ondertussen wordt de maatschappij hier al heropend. Basisscholen zijn sinds 8 februari weer open en deze week gingen ook scholen in het voortgezet onderwijs en het mbo weer gedeeltelijk open. Maar dat gebeurt zonder de inzet van sneltests, ondanks een toename van gemelde coronabesmettingen de afgelopen weken.

‘We worden door het kabinet aan het lijntje gehouden’

Die tests zijn er dus wel, maar moeten volgens de ministeries van VWS en onderwijs ‘zorgvuldig’ worden ingezet. Daarom zijn er eerst testpilots op allerlei scholen. De resultaten hiervan laten in de meeste gevallen nog maanden op zich wachten.

Onderwijsbonden maken zich al langer hard voor het versneld testen op scholen. De bonden reageren als door een wesp gestoken als ze horen dat de sneltests in groten getale in een pakhuis liggen. “We hebben al eerder gezegd dat we door het kabinet aan het lijntje worden gehouden. We moeten testen om het onderwijs veilig te houden. Als sneltests voorhanden zijn, is het helemaal ongelofelijk dat het niet gebeurt”, aldus CNV Onderwijs.

Ook de Algemene Vereniging Schoolleiders reageert verbaasd. De AVS wijst op een peiling onder meer dan 600 schooldirecteuren, van eind februari. 97 procent van de schoolleiders vond toen dat sneltests nu bij de scholen hadden moeten zijn. “Wat ons betreft wordt dit zo snel mogelijk geregeld.”

Lees ook:

Het vertrouwen in de coronamaatregelen neemt af. ‘Gooi de terrassen weer open’

De steun voor de coronamaatregelen neemt af, blijkt uit onderzoek van I&O research. Experts weten wel waarom. ‘Mensen hebben een chronisch tekort aan vitamine S.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden