Precies 100, op de A2 tussen Amsterdam en Utrecht.

Stikstofuitstoot

Terug naar honderd kilometer per uur? ‘Doe het niet’

Precies 100, op de A2 tussen Amsterdam en Utrecht. Beeld Patrick Post

Het kabinet besluit mogelijk tot een snelheidslimiet van 100 kilometer per uur op alle rijkswegen. Daarom alvast een ritje door het Nederland van morgen. “Doe het niet”, zegt de verkeerspsycholoog.

Even raast het nog 120 kilometer per uur, maar zodra de rijksweg A2 de Ouderkerkerplas is gepasseerd, gaat het gaspedaal los. De cruisecontrol klikt aan en als de meter naar 104 is gezakt, wordt precies die snelheid vastgezet. Het is de maximale vaart die door de trajectcontrole wordt geaccepteerd. Iedereen die harder rijdt, loopt kans op een proces-verbaal.

Het lijkt ook dat die snelheid de Amsterdamse gejaagdheid afremt, en de rust in de auto terugkeert. Op de betonnen geluidsschermen zijn inmiddels de Escher-achtige vogels van ontwerper Aletta van Aalst zichtbaar. Bij een snelheid van 100 kilometer per uur lijken ze mee te vliegen, alle snavels richting zuiden.

Koude kermis

Is dit stukje A2 tussen Amsterdam en Utrecht illustratief voor het wegennet dat het kabinet voor ogen staat in het kader van de terugdringing van de stikstof? Terug naar 100 kilometer per uur, een snelheid die door de techniek straks strikt wordt gehandhaafd? “Ik hoop het niet”, doorbreekt verkeerspsycholoog Gerard Tentoolen de idylle. “Ik denk eerlijk gezegd dat het kabinet van een koude kermis thuiskomt. We kunnen eenvoudigweg niet terug naar de snelheid uit de jaren zestig, terwijl onze auto’s veel harder gaan en de wegen daartoe uitnodigen.”

Een deel van de automobilisten zal volgens Tentoolen de maatregel verwelkomen en zich met het motief zo het milieu te sparen keurig aan de nieuwe snelheid houden. “Maar ik signaleer vooral een gejaagdheid in het verkeer en het recht dat sommige mensen denken te hebben om hard te rijden. Ik reed vorige week van Den Bosch naar Enschede op een traject waar 130 kilometer was toegestaan. Dat reed ik ook, maar ik schrok van het aantal mensen dat mij met grote snelheid passeerde. Ik voorspel dat een maximumsnelheid van 100 kilometer vooral heel veel bekeuringen gaat opleveren, maar daarmee is er nog geen milieuwinst.”

Op de A2 hebben de auto’s op cruisecontrol inmiddels een treintje gevormd dat richting Utrecht boemelt, steeds 10 meter ertussen, met nauwelijks remlichten. Door de trajectcontrole is die lagere snelheid heel goed af te dwingen, laat deze asfaltbaan zien. “Dat bestrijd ik ook niet”, zegt Tentoolen. “Maar die aanpassing komt niet voort uit een intrinsieke motivatie, zeg ik even als psycholoog. Door af te dwingen, ontstaat frustratie die er op een of andere manier uitkomt.” Misschien pakt een automobilist uit verveling zijn mobiele telefoon erbij, of geeft hij juist gas op een provinciale weg.`

Precies 100, op de A2 tussen Amsterdam en Utrecht. Beeld Patrick Post

Gaspedaal los

Beter is het volgens hem de snelheid te verlagen naar 120 kilometer per uur, dat zou voor veel mensen aanvaardbaar zijn. “Vervolgens zou ik de trajecten waarop maar 100 kilometer mag worden gereden fors uitbreiden. Maar dan wel gekoppeld aan een argument. Mensen begrijpen heel goed dat stikstof voor omwonenden of de naastliggende natuur niet goed is. Dus waar woningen langs de weg staan en aan de randen van de Veluwe laten we het gaspedaal los. Dat is wél goed te verkopen. En daar moet je als overheid dan heel goed op snelheid controleren.”

De Dom van Utrecht wordt zichtbaar. Met het aflopen van de trajectcontrole gaat het gas er weer op en passeren auto’s links én rechts. Een voordeel van de 100 kilometer op rijkswegen zou ook kunnen zijn dat Nederland langzaam maar zeker het Amerikaanse model krijgt waarin auto’s op hun eigen baan blijven. “Vergeet het maar”, zegt Tentoolen. “Dat is in Nederland levensgevaarlijk omdat we te veel afslagen en opritten hebben waardoor er veel ingevoegd en uitgevoegd moet worden. En dan mag je op de linkerbaan blijven hangen. Dat is in Nederland juist ergernis nummer één.”

Lees ook: 

D66-jongeren willen maximumsnelheid van 90 km/u

In de strijd tegen stikstof willen de jongeren van regeringspartij D66 een maximumsnelheid van 90 kilometer per uur op snelwegen. Dat is ook fantastisch voor de gezondheid, zeggen ze. De luchtvervuiling en geluidshinder worden minder en het aantal verkeersdoden neemt af.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden