InterviewBlackLivesMatter

Te veel mensen op de Dam? Onzin, zegt activist Naomie Pieter. ‘We stonden daar voor onze grondrechten’

De demonstratie van BlackLivesMatter op de Dam afgelopen maandag.Beeld ANP

Naomie Pieter (30) is een van de drijvende krachten achter de demonstraties van BlackLivesMatter in Nederland. Na het protest in Rotterdam zullen meer acties volgen, zegt ze. “Ik zie zoveel onrecht om me heen. Ik kan mijn ogen er niet voor sluiten.”

In de Amerikaanse George Floyd ziet ze haar broer, haar neef, haar oom. Ook gekleurde Nederlanders hebben slechte ervaringen met de politie, weet Naomie Pieter (30) uit ervaring. “Zijn dood doet veel met de zwarte mensen hier. Als zwarte lichamen zien we onszelf in hem.”

De Nederlandse protesten zijn geboren uit solidariteit met de protesten in Amerika, zegt Pieter. Maar de beweging staat voor iets groters: ook het institutionele racisme in Nederland moet worden aangepakt. “De dood van George Floyd doet iets met de zwarte mensen hier. Als zwarte vrouw heb ik zo vaak te maken met institutioneel racisme. Bij de demonstraties van 2016 (tegen Zwarte Piet in Rotterdam, red.) ben ik op brute wijze opgepakt. Ik kreeg een nekklem, een bloedneus, er werd een hand op mijn mond en neus gedrukt, ik werd op mijn schenen getrapt en door vier of vijf mannen een bus in gesleurd.”

Naomie Pieter tijdens het protest op de Dam.Beeld Nelson Hillebrand

Roze Lieverdje

De veelzijdige Pieter - queer, activist en performancekunstenaar - zet zich al jaren onvermoeibaar in voor de zwarte gemeenschap in Nederland. Ze won eerder dit jaar het ‘Roze Lieverdje’, een Amsterdamse prijs voor haar inzet voor de lhbti-gemeenschap waarvoor ze feesten en evenementen organiseert.

Ze is medeoprichter van ‘Black Queer & Trans Resistance NL’, dat zich inzet voor de rechten van zwarte queers en transgenders. De organisatie schaart zich nu achter BlackLivesMatterNL, een initiatief van verschillende organisaties als Kick Out Zwarte Piet, Black Queer & Trans Resistance NL en Nederland Wordt Beter. 

De beweging ontstond na de moord op de Amerikaanse George Floyd, die op 25 mei om het leven kwam door geweld van een witte agent, nadat een winkelmedewerker hem ervan had beschuldigd te hebben betaald met een vals briefje van twintig dollar.

Massaprotesten

Zijn dood leidde tot massaprotesten in Amerika die ook in Nederland weerklank vinden. BlackLivesMatterNL is de Nederlandse tak van een beweging die in 2013 in de Verenigde Staten ontstond als reactie op buitensporig politiegeweld tegen Afro-Amerikanen. De activisten zetten zich in tegen alle vormen van geweld tegen zwarten.

In een statement op Facebook somt de Nederlandse tak van de organisatie de misstanden op: “De Belastingdienst heeft jarenlang mensen op basis van nationaliteit extra gecontroleerd. Talloze onderzoeken tonen aan dat er sprake is van institutioneel racisme op de arbeidsmarkt, in het onderwijs, binnen de politie en binnen andere instituten. De afgelopen jaren is het institutionele geweld tegen zwarte mensen in het bijzonder tot uiting gekomen tegen vreedzame demonstranten van Kick Out Zwarte Piet.”

Meer acties

Het is genoeg, zegt Pieter. Na de acties in Amsterdam, Den Haag, Groningen en Rotterdam zullen deze week meer acties volgen. Meer wil ze er nog niet over kwijt. “BlackLivesMatterNL is pas net opgestart in deze vorm, in reactie op de moord op George Floyd. Wat het precies gaat betekenen, weten we nu nog niet. Maar we gaan door. BlackLivesMatter is een internationale beweging, en ‘zwarte levens’ een universeel begrip.”

Demonstranten op het Malieveld in Den Haag.Beeld EPA

Dat de beweging veel kritiek over zich heen krijgt over het in gevaar brengen van de volksgezondheid, hoont ze weg. “Dat is selectieve verontwaardiging. Kijk de afgelopen weken naar de bouwmarkten, tuincentra en stranden. Daar werden nauwelijks vragen over gesteld. Daarnaast: wij waren niet op de Dam om te picknicken! We stonden daar voor onze grondrechten. Tegen onrecht. Al die kritiek is exemplarisch voor het punt dat we willen maken. De wereld kampt nu met corona, maar voor ons is institutioneel racisme al jaren een pandemie.”

Lees ook:
Ook in Nederland heeft BlackLivesMatter veel te bevechten: ‘Het is een groot probleem’

De demonstranten van BlackLivesMatterNL zijn niet alleen solidair met de protesten in de VS. Ook in Nederland is institutioneel racisme aan de orde van de dag, zegt cultuurhistoricus Nancy Jouwe. “Het is een groot probleem om daar een echt gesprek over te beginnen.”

De martelgang van George Floyd

De emotieloze agent die George Floyd om het leven bracht, kun je niets anders noemen dan een geüniformeerde moordenaar, vindt columnist Sylvain Ephimenco. “Alsof hij niets meer voelde dan de eerste de beste wachtende bij de bushalte, die, met de linkerhand nonchalant in zijn broekzak gestoken, naar een volgende bus staat te turen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden