Veiligheid

Schiet inspectie voetbalstadions tekort? ‘Een betonnen balk breekt niet zomaar af’

Een tribune in stadion De Goffert is zondag ingestort. Beeld Pro Shots / Erik Pasman
Een tribune in stadion De Goffert is zondag ingestort.Beeld Pro Shots / Erik Pasman

Nadat in Alkmaar in 2019 het dak van het stadion instortte, werd de veiligheid van voetbalstadions onder de loep genomen. Toch ging het zondag weer mis, in Nijmegen.

Opnieuw is aangetoond dat de inspectie van voetbalstadions in Nederland nog tekortschiet. Dat zeggen experts in reactie op het instorten van een deel van de tribune van het stadion De Goffert in Nijmegen. Tientallen hossende fans van bezoeker Vitesse zakten zondag met de betonnen tribune en al naar beneden. Ze mochten van geluk spreken dat een metalen container voorkwam dat ze niet enkele meters omlaag vielen, maar met de schrik vrij kwamen. NEC-directeur Wilco van Schaik concludeerde wit weggetrokken op televisie dat het ongeluk heel anders had kunnen aflopen.

De gedachten gingen al snel naar 10 augustus 2019, toen een deel van het dak van het Afas-stadion in Alkmaar naar beneden stortte, bovenop duizenden stoeltjes. Het stadion was toen leeg, maar had net zo goed gevuld kunnen zijn. Het ongeluk werd daarom hoog opgenomen door de Onderzoeksraad voor Veiligheid, die concludeerde dat er onvoldoende zicht is op de veiligheid van de constructie van gebouwen als deze eenmaal in gebruik zijn. De Raad adviseerde om voor grote publieke gebouwen een periodieke controle (APK) verplicht te stellen.

Dramatische belasting

Maar die verplichte APK is er nog niet, weet hoogleraar constructieleer Rob Nijsse (TU Delft). Hij constateert dat er in de tussentijd wel een protocol is opgesteld voor de beoordeling van de constructieve veiligheid van voetbalstadions, maar dat de naleving van dit protocol niet wordt gehandhaafd. “Mijn kritiek van toen bleek terecht. Nog altijd is de inspectie van voetbalstadions te vrijblijvend, met dit ongeluk als tragisch resultaat.”

Nijsse is er vrijwel van overtuigd dat dit ongeluk voorkomen had kunnen worden. “Natuurlijk moet onderzoek uitwijzen wat er precies is gebeurd, maar een betonnen balk breekt niet zomaar af. Een groep feestende supporters is inderdaad een dramatische belasting voor zo’n tribune, maar die moet daartegen bestand zijn. Een goede inspectie had duidelijk iets geconstateerd.”

Ook veiligheidsadviseur Frank Wijnveld vindt dat er op het gebied van veiligheid in stadions te weinig gebeurt. Wijnveld was eerder manager van het Philips-stadion (PSV) in Eindhoven en had zitting in de expertgroep voetbal & veiligheid van het ministerie van binnenlandse zaken, dat over dit dossier gaat.

“Als in een protocol staat dat deze gebruikt kán worden in plaats van moet, dan is dat te vrijblijvend”, zegt ook Wijnveld. Het ministerie van binnenlandse zaken erkent dat het protocol ‘dient als basis’, maar nog niet in de bouwwetgeving is opgenomen. Het wettelijk opnemen van de periodieke APK voor gebouwen staat gepland voor volgend jaar zomer.

Tot die tijd voldoet een veiligheidsverklaring die de eigenaar van het stadion moet overhandigen aan de voetbalbond KNVB − een vereiste voor het hebben van een licentie voor het betaald voetbal. Daarnaast geldt dat een eigenaar van een stadion een zorgplicht heeft voor haar bezoekers.

‘Zijn de overige tribune-delen veilig?’

Ook de KNVB, officieel niet verantwoordelijk voor de fysieke veiligheid in een stadion, wil de regelgeving aanscherpen, laat een woordvoerder weten. De bond pleit al langer voor één centrale instantie waarbij stadioninspecties worden belegd. Zo’n instantie is bijvoorbeeld in Engeland ook opgericht. “Zoals het nu is geregeld ligt de verantwoordelijkheid bij de gemeenten. Dat kan betekenen dat iemand de ene dag een stadion inspecteert en de volgende dag een bioscoop, waar andere eisen voor gelden. Wij zouden dat graag anders zien”, aldus de woordvoerder.

Veiligheidsexpert Wijnveld sluit zich bij dit voorstel aan. “Een onafhankelijk instituut kan alle expertise verzamelen, van crowd-control tot mensen met bouwkundige kennis. Ik begrijp niet waarom zo’n instantie er niet allang is. Stadions ontvangen wekelijks honderdduizenden mensen en we weten nu niet zeker of dat 100 procent veilig is.”

De KNVB laat weten dat het van de gemeente Nijmegen dit jaar een veiligheidsverklaring heeft ontvangen. Gevraagd naar de inhoud van de meest recente inspectie laat de gemeente Nijmegen deze krant weten dat er ‘binnenkort’ een feitenonderzoek volgt naar de inhoud van deze inspecties. De gemeente heeft ingenieursbureau Royal Haskoning DHV maandag gevraagd het incident te onderzoeken. Zowel de vraag ‘hoe kon dit gebeuren?’ als ‘zijn de overige tribune-delen veilig?’ moet worden beantwoord.

Lees ook:

‘Burenruzie’ NEC-Vitesse ontaardt in een aanklacht tegen alles wat voetbal moet zijn

NEC-Vitesse, voor het eerst sinds 2017 weer op het programma, was een aanklacht tegen alles wat voetbal moet zijn. ‘Het is veel te ver gegaan.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden