Mensenhandel

Rapporteur: ‘Mensenhandel met minderjarige asielzoekers in Nederland moet harder aangepakt worden’

De Nationaal Rapporteur mensenhandel is boos dat maatregelen uitblijven na onderzoek over het verdwijnen van minderjarige asielzoekers. Hij vreest uitbuiting van Vietnamese tieners.

“De Nederlandse staat is ook verantwoordelijk voor kinderen die asiel zoeken”, zegt Herman Bolhaar, Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld tegen Kinderen. Daarom vindt hij het ‘onbegrijpelijk’ dat staatssecretaris Ankie Broekers-Knol geen nieuwe maatregelen neemt na het verschijnen van twee onderzoeken. Die bevestigen de vermoedens dat mensensmokkelaars de hand hebben in de verdwijning van minderjarige asielzoekers. “Het risico op uitbuiting is reëel”, stelt Bolhaar.  

Op verzoek van de Tweede Kamer liet de toenmalige staatssecretaris van justitie in april vorig jaar onderzoeken hoe het zit met de ongeveer 450 kinderen die jaarlijks verdwijnen uit asielzoekerscentra. In een uitzending van het tv-programma ‘Argos’ hadden Vietnamese minderjarigen centraal gestaan. De staatssecretaris gaf opdracht tot twee onderzoeken, één naar de tachtig vermiste Vietnamese kinderen en één naar de totale groep alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’s) die verdwijnen.

Uit het rapport van het Expertisecentrum Mensenhandel en Mensensmokkel (EMM) naar Vietnamezen blijkt dat er geen centraal punt is waar alle informatie wordt verzameld en geanalyseerd. Omdat deze minderjarigen vaak liegen over hun identiteit en leeftijd, reageren de betrokken instanties wisselend op vermissing en volgen zij niet altijd het vaste protocol voor minderjarigen. Het heeft bij de politie ook geen prioriteit.

Het personeel bij de twee beschermde opvanglocaties voor amv’s ervaart een gebrek aan mandaat. Zo mogen zij jongeren niet fouilleren en ook niet tegenhouden als ze weg willen. Het blijkt dat de gemiddeld twintig Vietnamese kinderen die Nederland jaarlijks aandoen voor het merendeel binnen twee weken al verdwenen zijn, vaak in groepjes. De opvanglocaties zijn bekend bij de smokkelaars, wiens auto’s in de buurt gezien zijn. Degenen die weer op de radar komen, doen dat in hun voorkeursbestemming, het Verenigd Koninkrijk.

De Vietnamese jongeren worden het meest betrapt als ze op een vrachtwagen of veerboot richting het VK klimmen. Nederland is voor hun een transitland en zij vragen lang niet allemaal asiel aan. Toch vreest de Nationaal rapporteur voor hun lot, vanwege de signalen dat tieners slachtoffer worden van mensenhandel. Uitbuiting  met arbeid, seks of in de criminaliteit ligt dan op de loer. Er zijn signalen dat Vietnamese tieners in het VK uitgebuit worden in beroepen waar contant geld omgaat, en waar het niet zo nauw komt met de registratie.

Slechts zelden vinden er in Nederland opsporingsonderzoeken plaats, bijvoorbeeld in de hennepteelt en nagelsalons. Hier is voor de politie moeizaam dat verhoren van Vietnamese jongeren amper iets opleveren over verdachten. Het is nog niet één keer tot een veroordeling gekomen, constateert EMM.

Bolhaar stelt dat het beschermen van deze kinderen moet beginnen bij het in kaart brengen van de problematiek: “Een gecoördineerde aanpak in Nederland en binnen Europa om die netwerken aan te pakken, is broodnodig.”

Uit het tweede onderzoek voor justitie, van de Analyse Proeftuin Migratieketen (APM), blijkt dat twee derde van de van 2015 tot 2019 verdwenen 1750 minderjarigen elders in Europa bekend is. Zij lijken door Europa te trekken. De grootste groep bestaat uit Marokkaanse, Eritrese en Afghaanse jongens. Zij blijven langer hangen dan de Vietnamese minderjarigen; toch is ook van hen het merendeel binnen een half jaar verdwenen.

Lees ook:

Minderjarige asielzoekers uit Vietnam blijken meerderjarig

De 21 Vietnamese alleenstaande minderjarige asielzoekers die vorig jaar uit de beschermde opvang verdwenen waren meerderjarigen die hun tocht naar Nederland gebruikten om hier in de illegaliteit te verdwijnen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden