Crowdfunding

Politie onderzoekt mogelijke fraude bij crowdfunder Dream or Donate

Robert-Jan MastenbroekBeeld NOS

Online crowdfundingsplatform ‘Dream or Donate’ is plotseling uit de lucht gehaald. Betrokkenen vrezen dat ze hun ingezamelde geld kwijt zijn. 

Of het om oplichting gaat is nog niet duidelijk. De politie heeft vrijdag beslag gelegd op de computer en telefoons van Dream or Donate-oprichter Robert-Jan Mastenbroek. De spullen zijn meegenomen voor een ‘oriënterend onderzoek’ naar een mogelijk strafbaar feit, zegt een politiewoordvoerder. Mastenbroek beweert zelf dat hij is gehackt en afgeperst door cybercriminelen. Een aantal gedupeerden kondigde aan aangifte te doen. 

Opmerkelijk is dat Mastenbroek zijn crowdfundingsplatform per afgelopen dinsdag heeft uitgeschreven bij de Kamer van Koophandel, zonder betrokkenen van tevoren op de hoogte te stellen.  Op de site konden mensen via crowdfunding geld inzamelen om hun droom te verwezenlijken. Sinds de oprichting in 2013 is er bijna zes miljoen euro gedoneerd, vermeldt de site. Inzamelacties waren onder andere voor medische doeleinden, soms bijvoorbeeld om een operatie van een terminaal zieke patiënt te bekostigen. 

Onder de gedupeerden zijn Sjouke Faber en zijn zieke vrouw Joyce, die via Dream or Donate geld inzamelden voor een stamcelbehandeling in Rusland die mogelijk haar MS kan verlichten. De benodigde 60.000 euro voor de behandeling zou hun verzekering niet vergoeden. Met haar ziekte kan Joyce ook de zorg voor haar drie jonge kinderen niet meer dragen. Het stel hoopte dat dit na de operatie weer mogelijk zou zijn. Via de crowdfunder had het stel 10.300 euro opgehaald, toen Faber dinsdagochtend in een appje van zijn vrouw las dat de site offline was gehaald. “Het voelde alsof de grond onder mijn voeten wegzakte.” 

Alles terugbetalen

Mastenbroek liet woensdag via een chatkanaal aan gedupeerden weten dat iedereen zijn donatiegeld terugkrijgt. Dat belooft hij uit eigen zak te zullen betalen. De nog uit te keren donaties schat hij op 50.000 euro. Faber voorspelt dat het bedrag flink hoger zal zijn. Via zijn eigen stichtingssite MS Mama roept hij gedupeerden op zich te melden. Vrijdagmiddag hadden 61 gedupeerden zich reeds gemeld. In totaal hadden zij meer dan 187.000 euro aan donatiegeld binnengehaald. 

Dream or Donate raakte eerder in opspraak na een publicatie in zakenblad Quote in 2016 en een uitzending van consumentenprogramma Radar in december vorig jaar. Het bedrijf rekende vijf procent commissie per donatie, plus hoge transactiekosten.

Faber was hiervan op de hoogte voordat hij zijn inzamelingsactie begon. “Maar de voorwaarden waren gunstiger dan bij andere sites. En Dream or Donate was gewoon dé plek voor een medische crowdfunding.”

Aangifte wegens verduistering

Faber gaat aangifte doen van verduistering tegen Mastenbroek, en hij heeft een advocatenkantoor in de arm genomen om uit te zoeken wat er kan worden verhaald op het bedrijf. Mastenbroek deed zelf geen aangifte nadat hij maandenlang werd afgeperst door hackers, omdat de politie volgens hem niets kan doen. Hij heeft de afpersers betaald in bitcoins, ontraceerbaar, en alle communicatie verliep via versleutelde kanalen. Waarom Mastenbroek niet eerder openheid van zaken gaf en of hij faillissement heeft aangevraagd is niet duidelijk. Hij laat in een bericht weten niet te willen reageren.

Crowdfunding-deskundige en lector financieel-economische innovatie van de Hogeschool Utrecht Lex van Teeffelen waarschuwde eerder al in Trouw dat toezicht op deze sector ontbreekt. Toen ging het om kredietverstrekkers die via crowdfunding leningen aanbieden aan kleine ondernemers onder ongunstige voorwaarden. Crowdfundingplatforms zijn vrijwel ongereguleerd, zei hij toen. 

Autoriteit Consument en Markt (ACM) is verantwoordelijk voor het toezicht op online crowdfunders. Die kan ingrijpen als een bedrijf verplichtingen aan consumenten die het donatiegeld ontvangen, niet nakomt. Of dit bij Dream or Donate het geval is, kan een woordvoerder niet zeggen.

 Lees ook:

Tientallen ondernemers failliet na lening bij ‘innovatieve’ crowdfunders

Ze noemen zich - heel modern - crowdfunders. Het zijn ouderwetse kredietverstrekkers, die van ondernemers woekerrentes vragen van 15 tot 20 procent, en dat zonder toezicht van de AFM.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden