Veiligheid

Politie legt in grote steden taken neer

Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam (achtergrond) en korpschef Frank Paauw staan de pers te woord over de maatregelen om het capaciteitstekort bij de politie aan te pakken en de werkdruk te verminderen. Beeld ANP

Er zijn volgens burgemeesters te weinig agenten om alles te doen. Daarom maken ze noodgedwongen scherpe keuzes.

Burgemeesters van een toenemend aantal gemeenten zien zich genoodzaakt rigoureuze keuzes te maken bij de inzet van agenten. Om te voorkomen dat 112-meldingen niet beantwoord kunnen worden of agenten geen tijd hebben de wijk in te gaan, laat de politie andere taken voortaan liggen. 

Inmiddels zeggen burgemeesters in Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Nijmegen, Haarlem en Maastricht bepaalde vormen van politie-inzet te beperken. In de regio Haaglanden staan de capaciteitsproblemen en de onvermijdelijke keuzes die daaruit volgen volgende week op de de agenda in een regio-overleg, zegt een woordvoerder van Johan Remkes, burgemeester van Den Haag.  

Femke Halsema, eerste burger van Amsterdam, informeerde de gemeenteraad gisteren namens de zogeheten driehoek van burgemeester, politie en justitie. Voortaan zullen agenten zich bijvoorbeeld niet meer bezighouden met horecacontroles op illegaal gokken of andere ‘ondermijnende activiteiten’. Ook het ‘binnenstadoffensief’, dat de leefbaarheid in het centrum moet vergroten, moet het komende half jaar op minder agenten rekenen. Deze keuzes zijn volgens Halsema noodzakelijk om de basisteams en onderzoeken naar de georganiseerde misdaad te sparen.

Dinsdag was het al de beurt aan burgemeester Jan van Zanen om de Utrechtse gemeenteraad te informeren over harde keuzes. Hij beperkt onder meer de openingstijden van twee politiebureau’s in het weekend en halveert het zogeheten ‘flexteam’, dat inspringt als er een veiligheidsprobleem opdoemt in een wijk. “De maatregelen zijn als het meezit tijdelijk”, zegt Van Zanen. “Maar dat dit noodzakelijk is, is te pijnlijk voor woorden.”

Politiebonden en burgemeesters trekken al jaren aan de bel over capaciteitsproblemen. De veiligheidsmaatregelen na de moord op advocaat Derk Wiersum geven de politie nu het laatste zetje over de rand.  Agenten worden ingezet om mensen en panden extra te beveiligen. In Amsterdam zijn daar bijvoorbeeld 45 politiemensen mee bezig, die daardoor niet hun werk voor de basisteams kunnen doen. 

Minister Ferd Grapperhaus van justitie erkent de capaciteitsproblemen. Hij kondigde aan geld vrij te maken voor meer agenten, maar zei eerder deze maand ook dat problemen niet van vandaag op morgen opgelost zijn. Sterker nog, komende jaren gaan relatief veel politiemedewerkers met pensioen, wat het korps alleen nog maar meer onder druk zet. Moeilijke keuzes zijn dus onvermijdelijk, aldus de minister. 

Welke keuzes dat zijn, verschilt per driehoek. Zo kiest Nijmegen ervoor minder op preventieve maatregelen in te zetten. Voor het ‘donkere dagen offensief’ om mensen waakzaam te maken voor overvallen en inbraken, is dit jaar minder capaciteit beschikbaar, zegt een woordvoerder van de burgemeester. Ook rijden agenten minder patrouilles door de stad.

Haarlem kiest samen met de regio om politie-inzet bij evenementen te beperken, zegt burgemeester Jos Wienen. Ook worden er minder verkeerscontroles gedaan. “De bedoeling is dat de burger er zo min mogelijk van merkt. Maar ik hoor ook van mensen dat ze de politie minder zien dan vroeger.”

Een van de problemen die Wienen ziet, is dat de lijst met prioriteiten lokaal wel beperkt kan worden maar dat er landelijk toch steeds weer thema’s bijkomen, die voorrang behoeven. De aanpak van drugs­criminaliteit is er een van.

Ondertussen blijven andere taken die van oudsher ook bij de politie horen juist liggen, zegt hij. Zoals regelmatig contact met de burger. Ook de Utrechtse burgemeester Van Zanen spreekt van een terugtrekkende politie. Veel taken zijn volgens hem de afgelopen jaren al komen te liggen bij gemeentelijke boa’s en particuliere beveiligers. 

Er zijn ook plekken waar de roosters nog net rondkomen. Zoals in Tilburg. Al is ook daar de rek eindig, aldus een woordvoerder van de burgemeester.

Ook in Utrecht wordt ingegrepen

Politiebureaus in een groot deel van de provincie Utrecht krijgen vanaf 1 december aangepaste openingstijden vanwege een personeelstekort. De politie neemt deze maatregel om de “basispolitiezorg en de inzet van wijkagenten op niveau te houden”.

Het gaat om politiebureaus, steunpunten en publieksbalies in de gemeenten Bunnik, Leusden, Woudenberg, Zeist, Amersfoort, Renswoude, Rhenen, Veenendaal, Utrechtse Heuvelrug en Wijk bij Duurstede. De bureaus gaan dicht op momenten dat er toch al weinig aanloop was van burgers.

Burgemeester Jan van Zanen van de gemeente Utrecht maakte dinsdag al bekend dat er minder agenten worden ingezet bij voetbalwedstrijden en dat twee van de drie politiebureaus vaker dichtgaan. Twee belangrijke oorzaken voor de krapte bij de politie in Utrecht zijn de vergrijzing en het toenemende aantal persoonsbeveiligingen door het hele land. De moord op advocaat Derk Wiersum is daarvoor een belangrijke oorzaak, meldt Van Zanen. In tegenstelling tot in Amsterdam blijven in Utrecht de horecateams nog wel actief.

Lees ook: 

‘Uitgeputte’ politie krijgt nul op rekest van minister Grapperhaus

De politie is de uitputting nabij zeiden de vakbonden vorige week. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden