Anderhalvemetersamenleving

Overal vlamt lokaal coronaprotest op. ‘Ik word helemaal gek van de handgels’

Een demonstratie van actiegroep Viruswaanzin voor het gebouw waar de redacties van Trouw, de Volkskrant en Het Parool gehuisvest zijn.Beeld ANP

Overal in het land ontstaan lokale clubs van mensen die zich verzetten tegen de anderhalvemetersamenleving. Met kleine en grotere protesten laten ze plaatselijk hun stem horen. Waarom duiken deze lokale initiatieven ineens op?

Toen Vera Groen vorige maand een protest wilde organiseren tegen de coronamaatregelen, wist ze meteen waar het moest plaatsvinden: in het centrum van de stad Deventer. “Ik wilde het probleem aankaarten waar ik er last van had. Hier in het centrum van Deventer word ik helemaal gek van de plastic schermen en de desinfecterende handgels. Juist daar wilde ik mensen aan het denken zetten.”

De afgelopen weken zijn er veel nieuwe initiatieven opgekomen zoals dat van Vera Groen. Kleine groepen mensen organiseren zich, van Dordrecht tot Maastricht, om bezwaar aan te tekenen tegen de coronaregels, vaak in het bijzonder de anderhalve meter afstand. Daarbij heerst onder de deelnemers vaak grote achterdocht jegens de overheid, het RIVM en de media.

Jacquelien van Stekelenburg, hoogleraar sociale verandering en conflict aan de Vrije Universiteit Amsterdam is niet verrast dat er op verschillende plaatsen protest opkomt. “Dit past heel erg in deze tijd. Sinds Occupy, de protestbeweging uit 2011 tegen economische ongelijkheid, zie je steeds meer van dit soort bottom-upprotesten die niet door officiële organisaties maar door burgers worden georganiseerd.” Door moderne communicatiemiddelen is de organisatie van zo’n protest een stuk gemakkelijker geworden, zegt Van Stekelenburg. “Vroeger was het de vakbond die het initiatief nam, maar dankzij sociale media kan nu eigenlijk iedereen iets op touw zetten.”

‘We hoeven niet alles wat de overheid zegt te accepteren’

Wesley Wildschut, die in Groningen demonstraties tegen de anderhalvemetermaatregel organiseert, beaamt de conclusies van de hoogleraar. “Er is veel onderling contact tussen groepen in het land. Via Facebook heb je elkaar zo gevonden.”

Er zijn ook valkuilen, zegt Van Stekelenburg. “Het valt altijd te bezien hoe duurzaam dit soort initiatieven zijn. Beschikken de organisatoren wel over genoeg tijd, geld en kennis om hun boodschap duidelijk te maken?” Ook het gebrek aan een door alle deelnemers gesteunde boodschap kan succes in de weg staan. “Mensen in dit soort kleine groepen uiten vaak vooral hun eigen boosheid. Dat kan voor een politicus verwarrend zijn: op welke grief moet die nu precies reageren? Is er een leider die de wensen van de hele groep kan vertolken?”

De organisatoren zien vooralsnog vooral voordelen. Kleine protesten dichtbij huis zijn behapbaarder, zegt Wildschut. “Ik ben tenslotte maar een huisvader. Sommige mensen hebben gigantische netwerken. Heb ik niet.” Bovendien, denkt hij, zou het weleens voordelen kunnen hebben om een demonstratie in Groningen te organiseren. “Den Haag is de achtertuin van Rutte, daar zitten ze bovenop alles wat er gebeurt. Hier is alles wat makkelijker te realiseren.” Met de lokale autoriteiten valt te praten, zegt hij. “Wij kregen van de gemeente complimenten over hoe soepel de laatste demonstratie verliep.”

Vera Groen denkt dat vooral lokale protesten buiten de grote steden zinvol zijn. “Hier heerst veel angst voor het virus. Dan is het belangrijk voor mensen om zich te realiseren dat ze niet alles wat de overheid zegt klakkeloos hoeven te accepteren.”

Lees ook: 

Toenemende onvrede over coronamaatregelen plaatst overheid in spagaat

Veiligheidsregio’s worstelen met de talrijke demonstraties tegen de ‘coronasamenleving’. Hoe moeten ze omgaan met de oplopende onvrede van deze groep? 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden