Racisme-onderzoek

Over discriminatie in het betaald voetbal kun je nog steeds niet praten, zeggen de spelers

Excelsior-speler Ahmad Mendes Moreira liep twee jaar geleden geëmotioneerd het veld af na racistische spreekkoren van supporters van FC Den Bosch.  Beeld Pro Shots / Mischa Keemink
Excelsior-speler Ahmad Mendes Moreira liep twee jaar geleden geëmotioneerd het veld af na racistische spreekkoren van supporters van FC Den Bosch.Beeld Pro Shots / Mischa Keemink

Racisme in de voetbalwereld is een bekend probleem. Maar het blijft lastig voor voetballers om het aan te kaarten, zo blijkt uit nieuw onderzoek.

Judith Harmsen

Mannelijke profvoetballers in Nederland krijgen nog altijd te maken met racisme en andere vormen van discriminatie op en rond het voetbalveld. Dat blijkt uit een onderzoek van het Mulier Instituut, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van volksgezondheid, welzijn en sport.

Van de 118 voor het onderzoek ondervraagde spelers zegt vier op de tien dat discriminatie regelmatig voorkomt, 14 procent krijgt er zelf mee te maken. Van de spelers met een migratieachtergrond zegt een kwart zelf weleens gediscrimineerd te worden.

Racistische grappen in de kleedkamer, en beledigende spreekkoren tijdens de wedstrijd zijn geen nieuwe fenomenen. Zo liep Excelsior-speler Ahmad Mendes Moreira twee jaar geleden geëmotioneerd het veld af, nadat hij racistisch was bejegend door supporters van FC Den Bosch.

Aanvalsplan van de KNVB

De gebeurtenis en de ophef die erop volgden waren aanleiding voor de KNVB om samen met de Rijksoverheid een aanvalsplan tegen discriminatie en racisme op te stellen. Dat plan bestaat uit twintig maatregelen, waaronder strenger straffen voor spelers en supporters die zich racistisch uitlaten en een app waarmee discriminatie op het veld of langs de lijn kan worden gemeld.

Toch blijft het lastig racisme en discriminatie bespreekbaar te maken, zo blijkt. Volgens een vijfde van profspelers die aan het onderzoek deelnamen heerst er nog altijd een taboe op het bespreken van vooroordelen en stereotypen op basis van huidskleur en herkomst. Ook het feit dat slechts 118 van de ruim duizend benaderde spelers de vragenlijst invulden, geeft volgens het Mulier Instituut de gevoeligheid van het onderwerp weer.

Meer trainers, coaches en bestuurders van kleur

Een deel van de spelers vindt het dan ook belangrijk dat de voetbalwereld diverser wordt, zegt onderzoeker Rens Cremers. “Het gaat bij discriminatie niet alleen om de grappen en de spreekkoren. Je ziet ook nog steeds dat de trainers, de coaches en de mensen in de bestuurskamers geen afspiegeling zijn van de diverse samenstelling die je op het veld ziet. Spelers kunnen zich daardoor gaan afvragen: heb ik wel dezelfde kansen om bijvoorbeeld trainer of coach te worden als mijn medespelers die wit zijn?”

Een derde van de spelers geeft in de enquête aan een voorstander te zijn van meer trainers, coaches en bestuurders van kleur. Onder spelers met een migratieachtergrond ligt dat percentage hoger, rond de 65 procent.

Hoewel de KNVB dus de afgelopen anderhalf jaar actief bezig is met het bestrijden van racisme en discriminatie, krijgt de aanpak van de bond van de spelers slechts een krappe voldoende (een 6,2). Spelers zijn over het algemeen positiever over het optreden van hun eigen club (gemiddeld een 7), van hun medespelers (een 7,4) en van zichzelf (een 8).

Gevraagd naar de reactie van de KNVB op de matige beoordeling van hun antidiscriminatieaanpak, legt woordvoerder Jaap Paulsen uit dat de voetbalbond bezig is met een rondgang langs de profclubs om met spelers over racisme en discriminatie te praten. “Dat heeft twee doelen”, legt hij uit. “Eén is om uit te leggen wat we doen. Want het kan ook heel goed zijn dat mensen niet precies weten wat we doen en wat mogelijk is op dit vlak. En het tweede doel is ook juist van de spelers te horen wat hun ervaringen en ideeën zijn.”

Indien nodig kan het aanvalsplan dus nog worden uitgebreid. “Het kan natuurlijk altijd zo zijn dat we dingen over het hoofd zien. Juist daarom willen we met de spelers praten.”

Lees ook:

Zwarte voetballers over racisme: ‘Ik voelde me klein en vernederd’

Racisme raakt mensen tot in de ziel. Amateur- en professionele voetballers vertellen over hun ervaringen. ‘Ik voelde me machteloos. De verslagenheid in mij was groot.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden