Een wespenbestrijder bezig met het verdelgen van een wespennest onder een dakgoot.

Reportage Wespenbestrijders

Op pad met de wespenbestrijders: ‘Geen last van het nest? Laat het gewoon zitten’

Een wespenbestrijder bezig met het verdelgen van een wespennest onder een dakgoot. Beeld Phil Nijhuis

Het wespenseizoen is in volle gang, en dat levert werk op voor verdelgers. ‘Het kan even duren voor de koningin dood is.’

Een melkachtige mist omringt de man in een wit imkerpak. Voorzichtig spuit Marco Nederpelt kalkpoeder in de spouwmuur van een Haags pand. Daar, in de regenpijp, zit een wespennest.

Nederpelt (50) werkt nu vier jaar als ongediertebestrijder. Daar hoort het verwijderen van wespennesten ook bij. “Het is best spannend. Je weet nooit wat je ter plaatse zal aantreffen.” Zijn klanten hoeven ook geen foto te sturen. “Vaak zie je toch niet veel, aangezien de meeste wespennesten in spouwmuren zitten.” Hij moet wel weten of er een plaats is waar wespen in- en uitvliegen – daar moet hij zijn.

Het wespenseizoen, dat midden juli begon, is nu in volle gang. De volgroeide larven verpoppen zich tot wespen en verlaten het nest. Ook de werksters die in de voorbije maanden druk in de weer waren om de larven van voedsel te voorzien, zijn nu actiever. Ze vliegen rond op zoek naar zoetigheid. In het voorjaar voedden ze zich met zoete afscheiding van de larven, maar nu moeten ze voedsel buiten het nest weten vinden. “Zie het maar als een soort midlifecrisis: werksters verliezen hun oorspronkelijke functie. Ze voeden de larven niet meer, hoeven het nest niet langer te verdedigen. Mannen kopen in die periode een motor, maar wat moet zo’n wesp doen? Ze zijn in de war.”

Het kan even duren voor de koningin dood is

Of er meer wespen zijn dan vorig jaar, kan Nederpelt niet bevestigen. Naar zijn gevoel is de situatie vergelijkbaar met vorig jaar. “Toen hadden we ook lang lekker weer. Wellicht werden er dus meer koninginnen geboren die vervolgens de winter hebben overleefd”.

Nederpelt buigt voorover om er zeker van te zijn dat hij genoeg kalk met insecticide in het nest krijgt. “Het gif tast het zenuwstelsel van de wespen aan, waardoor ze langzaam doodgaan.” Het kan even duren voor de koningin dood is – ze zit verscholen in het hart van het nest, tussen verschillende lagen van de sierlijke raatstructuur.

Hoewel Nederpelt beschermende kleding draagt, wordt hij regelmatig gestoken. “Ik ga soms te gemakkelijk te werk. De wespen kunnen nog steeds in de mouw kruipen als je het niet goed genoeg sluit.”

Mensen zijn snel geïrriteerd door wespen, is zijn indruk. “Als ze een nest in het huis ontdekken, willen ze er zich zo snel mogelijk van ontdoen. Maar dat is niet altijd noodzakelijk. Als een nest op een plek is waar je er geen last van hebt, ergens ver in de tuin – laat het gewoon zitten. Wespen zijn nuttige beesten. En in het najaar is de ‘plaag’ voorbij.”

Het aantal wespen neemt helemaal niet toe, zegt entomoloog Jan Smit. Onze intolerantie tegenover de natuur wél.

Hij duikt in zoete drankjes, snoept van de slagroom en is de verschrikking van menig zonaanbidder. In augustus is de aanwezigheid van de wesp op haar hoogtepunt en zorgt zij voor hoge gilletjes en maaiende armen.

Neemt het aantal wespen toe door de warmere zomers? Wespenbestrijders melden meer nesten dan vorig jaar, en De Bestrijdingsbrigade spreekt zelfs van een ‘explosieve’ groei. Ruim zesduizend Nederlanders maakten in juli melding van een wespennest, volgens het bedrijf een toename van bijna vijftig procent ten opzichte van vorig jaar. Het bedrijf haalt dagelijks zo’n tweehonderd nesten weg.

Maar dat wil niet zeggen dat het aantal wespen ook in absolute zin toeneemt, relativeert wespenexpert Jan Smit van de Nederlandse Entomologische Vereniging. Door klimaatverandering neemt naast de temperatuur ook de wisselvalligheid van het weer toe, en dat laatste vindt de wesp niet leuk.

“Ik ben veel in het veld en merk niet dat er nu veel wespen zijn”, zegt Smit. “Dat er meer meldingen van nesten worden gedaan, komt doordat onze tolerantie ten opzichte van de natuur vermindert. Bladeren mogen niet meer rondwaaien, er mogen geen muggen meer zijn, we hebben het over ‘horror-teken’. En hoeveel mensen hebben er nu écht last van die eikenprocessierups gehad? Ik sprak laatst een boswachter die wees op vijf nesten in de boom boven hem. Hij had nooit problemen.”

Laat nesten zitten

Het advies van Smit: laat nesten gewoon zitten. Wespen zijn nuttige beestjes die muggen en andere insecten vangen, dus het elimineren van een kolonie zorgt al snel voor andere ongemakken. Zelf had Smit al twee keer een nest in zijn tuin. Eén hoog in een conifeer, een tweede vlak naast het tuinpad. “Ik heb ze niet weggehaald, want ik wil geen gif in mijn tuin. Mijn vrouw is toen één keer gestoken in een jaar. Tja. Dat kan gebeuren.”

Hij betreurt het dat bijna alle bestrijders werken met gif, dat sporen nalaat en nadelige gevolgen heeft voor andere dieren en insecten. “Ik ken maar één bestrijder in Nederland die de wespen uitgraaft en weghaalt. Dat is beter, maar het kost tijd, moeite en geld. Daar hebben we geen zin in.”

Wie het toch te kwaad krijgt als wespen bij een feestje rond de appeltaart komen zoemen, kan als afleidingsmanoeuvre het best wat rottend fruit in een hoekje van de tuin leggen, zegt Smit. Daar zijn wespen dol op. “Verder moet je ze gewoon hun gang laten gaan.”

Lees ook:
Opgepast! Zonder insecten verdwijnt de mens 

Insecten hebben hun imago tegen, zegt entomoloog Anne Sverdrup-Thygeson. Met haar nieuwe boek wil ze laten zien dat juistinsecten de wereld draaiende houden. 

Bronstige stieren helpen bijen en wespen

Volwaardige natuur is de beste waarborg voor biodiversiteit. Zoals in de Ooijpolder, waar stieren zorgen voor een thuis voor insecten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden