ReportageHackers

Op de Universiteit Maastricht is na de cyberaanval weer ruimte voor een grapje

Maud Stragier, Dora Ramohita en Celina Oswald, studenten aan de Universiteit Maastricht, bereiden snel nog een tentamen voor.Beeld Roos Pierson

De hervatting van het onderwijs op de Universiteit Maastricht verloopt soepel. De cyberaanval waarmee op kerstavond de ICT-systemen van de universiteit werden geschonden, stelt veel studenten voor een probleem. Toch reageren zij rustig.

Het is voor Maud Stragier, Dora Ramohitaj en Celina Oswald flink aanpoten op de eerste dag na de kerstvakantie. De eerstejaars studenten Europese studies hebben om vijf uur een tentamen en grote delen van de stof kunnen ze pas dinsdag tot zich nemen. Twee weken lang hadden ze geen toegang tot documenten, omdat een hack met ransomware de ICT-systemen van de universiteit platlegde. In een lounge van de universiteitsbibliotheek proberen ze de verloren tijd in enkele uren te compenseren. “Nogal een nadeel”, noemt de Engelse Celina de situatie met gevoel voor understatement. Want eigenlijk is het haast niet te doen, zeggen ook haar studiegenoten uit België en Albanië.

De drie weten al dat ze aan het einde van de maand een herkansing krijgen. De universiteit heeft laten weten dat alle toetsen die deze week op het programma staan op korte termijn nogmaals worden afgenomen. Toch stelt dat de studenten niet gerust, zegt Celina. “Want in die periode moeten we twee essays schrijven. Als we die ook uitstellen, wordt het een domino en dan heeft dit invloed op ons hele jaar. De hack kwam op een heel ongelukkig moment.”

Een verdieping lager kunnen studenten bij de helpdesk terecht voor vragen en technische hulp. Ondanks de ellende is er ook ruimte voor een grapje. ‘These cookies won’t track you’ staat er bij een schaal met koekjes waarvan iedereen kan pakken.

De stormloop bleef uit

Jeroen Knipschild is een van de drie medewerkers die de studenten hier bijstaan. Hij zit er ontspannen bij. “Toen ik vanochtend opstond, stelde ik me een stormloop voor. Die is uitgebleven.” Halverwege de middag zijn er ruim honderd studenten langs geweest. Ze reageren haast zonder uitzondering begripvol. “Ze snappen de overmachtsituatie en willen weten wanneer alles weer operationeel is. Het studentenportaal is in elk geval weer toegankelijk.”

Dat laatste had topprioriteit, want daarop staan studiematerialen en lesroosters. En dinsdag werkt de e-mail weer. Dan worden 500.000 klaarstaande mails van de afgelopen twee weken verstuurd.

Fons Elbersen had zich de dag niet beter kunnen voorstellen. Als de woordvoerder van de universiteit rond twee uur even gaat zitten, is hij een tevreden man. “Het was spannend”, zegt hij. “De afgelopen dagen merkten we al dat de sfeer onder studenten en medewerkers goed was, maar het was de vraag of iedereen goed was voorbereid. We hebben veel gecommuniceerd via onze website en social media. Vandaag blijkt dat we daarmee veel mensen hebben bereikt. Alleen zijn we er nog niet. De systemen voor onze wetenschappers zijn bijvoorbeeld nog niet bereikbaar.”

De skivakantie komt in gevaar

Studenten kunnen weer doen wat ze moeten doen. In de bibliotheekruimten heerst een serene rust, veel bezoekers zijn geconcentreerd aan het werk. Als er al stress is, dan laten ze het nauwelijks merken. Dat geldt ook voor de Belgen Gaspard Etienne en Lazlo Lazone, hoewel vooral de eerste toch wat gefrustreerd blijkt. “Vrijdag hebben we een tentamen mathematics and statistics. Zeer belangrijk en erg moeilijk. Ik heb één kans om het te halen, want voor de week van de herkansing heb ik een skivakantie geboekt én betaald. Ik ben er bang voor, anders wordt het pas volgend jaar.”

Dan komt Simone Raeven een stuk vrolijker de bibliotheek uitgelopen. De studente accountancy & controlling is niet iemand die vaak vooruit werkt, maar juist voor de kerstvakantie had ze goede voornemens. Die hebben zich uitbetaald. “Ik heb deze week drie tentamens en de deadline voor een thesis. Ik had alle belangrijke documenten offline op mijn computer gezet, zodat ik onderweg van en naar mijn vriend in Alkmaar in de trein kon studeren. Dat is mijn geluk geweest. De rest van de vakantie kon ik ook gewoon werken.”

Coulancecommissie

Voor Simone’s vriend zijn het nog wel spannende dagen, zegt ze. “Hij heeft zijn thesis op het systeem van de universiteit staan, zonder een kopie op zijn eigen computer. We denken dat hij er nog bij zal kunnen, maar spannend is het wel.”

Mocht het werk verloren zijn gegaan, dan kan de in het leven geroepen coulancecommissie uitkomst bieden. Wie aantoonbaar is belemmerd door de cyberaanval, krijgt ruimere deadlines of herkansingen. Voor Simone geldt dat niet, lacht ze. Want haar ijver heeft een keerzijde. “Ik heb goed kunnen leren. Dus voor mij zijn er geen excuses.”

Lees ook:

Ransomware is toenemend gevaar voor bedrijven en organisaties

Twee dagen voor Kerst werd de Universiteit Maastricht getroffen door een cyberaanval, waarbij hackers het netwerk gijzelden met ransomware. Die kwaadaardige software geldt als een toenemend gevaar, waarschuwen experts.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden