ReportageOverlast

Op de Rijnkade in Arnhem botsen zomerkriebels op het coronabeleid. ‘Ja maar burgemeester, wij zijn depressief’

Avond op de Rijnkade. Beeld Koen Verheijden
Avond op de Rijnkade.Beeld Koen Verheijden

Nu de zomer aanbreekt en de meeste jongeren nog niet gevaccineerd zijn, stuit hun blijdschap dat ze elkaar weer buiten kunnen ontmoeten op onbegrip van de gemeente en politie. Die hebben een hoop werk aan de overlast. Een reportage vanuit Arnhem.

Het is zaterdagavond. Op een bankje aan de Rijnkade, een wodkafles en frisdrank binnen handbereik, zit de 23-jarige Amin samen met een vriend naar de ondergaande zon te kijken. “Jazeker”, knikt hij bevestigend van achter zijn gouden brilletje, dit is de plek waar Arnhemse jongeren voor de gezelligheid heenkomen, maar waar de gemeente vanwege overlast een eind aan maakt. Volgende week wordt de kade afgesloten: dan mag er alleen nog bestemmingsverkeer komen. Hij snapt het niet echt, zegt Amin. “Waar moeten we dan heen? Alles is dicht, man”.

‘Overlast is gigantisch toegenomen’

Het is, nu de zomer aanbreekt, voor jongeren weer makkelijker om samen te komen in de buitenlucht. Gemeenten en politiekorpsen willen, zolang jongeren niet gevaccineerd zijn, voorkomen dat zich al te grote groepen vormen en willen dat afstandsregels in acht genomen worden. Ze hebben er de handen vol aan. Dat is in elk geval in Arnhem zo, zegt burgemeester Ahmed Marcouch. “De overlastmeldingen zijn gigantisch toegenomen. En dat zal deze zomer nog wel even zo blijven.”

Vrijdagnacht was hij er nog laat door op. Rond middernacht hadden zo’n tweehonderd jongeren in het Sonsbeekpark een spontaan feest gevormd, met geluidsoverlast voor de buren tot gevolg. De burgemeester is hoogstpersoonlijk het knopje van een enorme speaker uit gaan zetten, vertelt hij. “Buurtbewoners daar werken in de zorg, en die moesten natuurlijk gewoon slapen.”

Amin op een bankje. Beeld Koen Verheijden
Amin op een bankje.Beeld Koen Verheijden

Stenen en bierblikjes

Met behulp van de politie heeft Marcouch ze naar huis gestuurd. Een paar jongens kwamen met nogal bijdehante grapjes, vertelt hij. “‘Ja maar burgemeester, wij zijn depressief’. Ik zeg: ‘Oh, moet je andere mensen dan ook depressief maken?’. Maar het ging er gemoedelijk aan toe, zeker vergeleken met Koningsdag, toen een ambulance met een steen is bekogeld, en politieagenten bierblikjes over zich heen kregen.”

Er zijn verschillende soorten overlast: waar het in het Sonsbeekpark ging om ‘nette jongeren die ontzag hebben voor de politie’, zegt Marcouch, waren het op Koningsdag coronademonstranten en voetbalsupporters. “Op de Rijnkade zijn het vooral jongeren met lachgas, vaak met een Turkse en Marokkaanse achtergrond, die daar tot diep in de nacht de buren tergen door met piepende banden en harde muziek rondjes te rijden.”

Autobotsing met bloembak

Hij geeft toe dat er soms weleens iets misgaat hier, zegt Amin, die stopte met een verpleegkundestudie en een kappersopleiding en nu tijdelijk bij een coronavaccinatiecentrum werkt. “Met deze man hier bijvoorbeeld”, zegt hij, terwijl hij zijn vriend lachend bij de schouders pakt. Hij zat vorige week bij iemand in de auto die tegen een bloembak aanreed, vertelt Amin. “Eindstand (‘uiteindelijk’ in straattaal, red.) had hij een bloedneus en was-ie knock-out.”

Maar dat er meteen zo’n strenge aanpak volgt, vindt hij niet oké. “Dat komt door alle vooroordelen over Marokkanen.” Met een verontwaardigd armgebaar vestigt hij de aandacht op een wit stelletje, dat een paar meter verderop ook met een drankje op de kademuur zit. “Als de politie hen ziet, is het: ‘fijne avond, geniet ervan hè’. Bij ons vragen ze meteen naar onze legitimatie.”

De nestors: Mohamed Morabet (links) en Zakaria Maghfour bij hun auto's. Beeld Koen Verheijden
De nestors: Mohamed Morabet (links) en Zakaria Maghfour bij hun auto's.Beeld Koen Verheijden

‘De politie stuurt ons hier zelf heen’

Het is niet dat hij zo vaak in aanraking komt met de politie, zegt Amin, maar ze hebben hem weleens juist naar de Rijnkade gestuurd, toen hij ergens in een andere buurt buiten zat. “En van vrienden heb ik dat al heel veel gehoord.”

Tegen tienen begint het langzaam drukker te worden. Rondom geparkeerde auto’s staan groepjes jongens te praten, veelal op anderhalve meter afstand. Er is ook een jongen bij die een met parelmoer ingelegde Afghaanse luit meegenomen heeft en daar rustig op tokkelt. Het ziet eruit als geheel coronaproof vermaak, op één detail na: de waterpijpen die rondgaan.

Saadullah Durrani zit op de kade en tokkelt op zijn rabab. Beeld Koen Verheijden
Saadullah Durrani zit op de kade en tokkelt op zijn rabab.Beeld Koen Verheijden

De motoren grommen

Om de vijf à tien minuten rijdt er een auto over de kade, met grommende motoren en bijbehorende snelheid. De vrienden Zakaria Maghfour (39) en Mohamed Morabet (31), die hun eigen prijzige Mercedessen geparkeerd hebben, slaan het tafereel met lichte bezorgdheid gade. Als nestors van deze plek (“Heel lang geleden rookte ik hier mijn eerste jointje”) zien ze ook wel dat er te hard gereden wordt. “Dat doen wij niet”, zegt Morabet. “Daarom is het zo jammer dat de burgemeester wel meteen de hele boel afsluit.”

Naarmate de avond vordert, worden de coronaregels wel minder in acht genomen, vertelt Maghfour. “Dan zie je hier dansende meisjes op straat, komen de lachgastanks tevoorschijn, en loopt ook de testosteron op.”

Geen anderhalve meter

Marcouch vreest dat het deze zomer alleen maar moeilijker zal worden om de maatregelen te handhaven. Amin snapt dat wel: niemand in de stad houdt nog afstand, ziet hij. Zelf zit hij netjes op anderhalve meter van zijn vriend – tussen hen in liggen hun schoudertasjes en drankvoorraad. Maar dat is niet expres, lacht hij. “Nee joh.” Hij gaat zich ook niet laten vaccineren, zegt hij. “Te risky.”

Zulke bezwaren hadden Maghfour en Morabit niet: de dertigers zijn al gevaccineerd. Maar als het gaat over de handhaving kan de politie beter een stapje terug doen, denken zij. “Wij worden bijna dagelijks aangehouden omdat ze denken dat we drugsdealers zijn”, zegt Morabit, die in de gehandicaptenzorg werkt.

“Ja”, zegt Maghfour. “Ik ben nota bene cum laude afgestudeerd op de universiteit, en heb een eigen onderneming.” Maar in zijn trainingspak wordt hij meteen anders benaderd, zegt hij. Om die reden wil hij ook niet op de foto. “Mijn klanten kennen me alleen in driedelig pak.”

De volledige naam van Amin is bij de redactie bekend.

Lees ook:

Meer jongeren zijn eenzaam of depressief door de lockdown. ‘Zo’n tien keer per week krijgen we een kind met suïcidale neigingen’

Iedereen baalt van de lockdown. Deze periode van verplichte sociale onthouding komt misschien wel het hardst aan bij kwetsbare kinderen. ‘Als je al problemen hebt, nemen ze in deze periode alleen maar verder toe.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden