ReportageThuisscholing

Onwerkelijk voor de juf, zo’n lege klas

Juf Marian van de 8e Montessorischool in Amsterdam werkt aan haar mail voor de ouders van groep 1-2. Samen met hun kinderen moeten zij thuis aan school werken.Beeld Werry Crone

Op de 8e Montessorischool in Amsterdam zetten ze alle zeilen bij om de kinderen op afstand les te geven. Een van de plannen: iedere dag een video opnemen met een leuke boodschap.

Kleuterleerkracht Marian Rozendaal had het even te kwaad toen ze op maandagochtend het klaslokaal inliep. De stoeltjes waar de kleuters normaal gesproken op zitten, zijn leeg en staan op tafel. Het emotioneert me, zegt Rozendaal. “De kinderen vinden het hier zo fijn. En nu zitten ze gedwongen thuis.”

Op een van de tafels staat Rozendaals laptop. Ze is bezig instructies op te stellen voor ouders die met hun kinderen thuis zitten, nu de scholen vanwege het coronavirus gesloten zijn. Het is geen uitgebreid digitaal programma. “Daar zijn de kleuters nog te klein voor.” Rozendaal adviseert: laat de kinderen buiten spelen zolang het nog kan, ze hutten bouwen van stoelen en oude lakens. En laat ze eventueel eventjes op Muiswerk, een digitaal programma voor rekenen en taal.

Instructies voor de ouders

De leerkrachten van de 8e Montessorischool in Amsterdam, een school met een diverse populatie, zijn deze maandagmorgen bij elkaar gekomen om het onderwijs op afstand zo goed mogelijk vorm te geven en de ouders van duidelijke instructies te voorzien. De laptops waar de kinderen op school op werken, zogenoemde Chromebooks, zijn in een rijtje opgesteld in de ruime hal. Aan de wand staan rijen met boeken, door de ruimte verspreid hangen kleurige tekeningen. Er is geen leerling te bekennen. Geen enkele ouder heeft gebruik gemaakt van de opvangfunctie, bedoeld om ouders te helpen die werken in vitale beroepen. Dinsdag komen wel drie leerlingen.

Om één uur druppelen de ouders, soms vergezeld van een leerling, binnen om de laptops voor hun kinderen op te halen. Jurriaan (11) moet even wennen aan de nieuwe situatie. “Ik vind het wel saai om drie weken thuis te zitten.” Hij heeft wel alternatieven bedacht. “Ik wil leren koken.” En hij is van plan om een musical te schrijven.

Het is een onwerkelijke situatie, zegt directeur Holga de Vries in haar werkkamer. Samen met haar team heeft ze net daarvoor een uitgebreide mail met instructies aan de ouders opgesteld. Met het Chromebook en via Cloudwise, een programma waarmee de kinderen allerlei leerstof kunnen oefenen, moeten ze een heel eind komen. Iedere dag tussen 10 en 12 uur is de leerkracht van de betreffende groep bereikbaar voor vragen. Het is de bedoeling dat de docenten volgende week ook gaan werken met classroom – een programma waarmee de leerlingen ook met elkaar kunnen chatten. Eén van de docenten oppert om iedere dag een video op te nemen om de kinderen een hart onder de riem te steken.

Bij een kuchje thuisblijven

“Het begon vrijdag al”, zegt De Vries. “Dat was een hele gekke dag.” De scholen waren toen nog open, maar het kabinet kwam wel met extra maatregelen: thuiswerken werd het devies en bij een kuchje moesten mensen thuisblijven. Van de 325 leerlingen werden er vervolgens 76 ziek gemeld. De Vries stuurde twee klassen naar huis vanwege zieke leerkrachten, en zegde een debatwedstrijd af. Toen wist ze al: deze situatie is niet vol te houden.

Nog voor de persconferentie van ministers Bruno Bruins (medische zorg) en Arie Slob (onderwijs) op zondagmiddag besloten de Amsterdamse basisscholen hun deuren te sluiten. “Drie weken geen onderwijs op school, het is wel lang hoor”, zegt De Vries. Veel is nog onduidelijk. Hoe gaat het bijvoorbeeld met de eindtoets voor de achtste groepers, vragen de leerkrachten zich af. Bij sommige leerlingen spant het erom: halen ze dat hogere niveau net wel of niet?

Ook is er de zorg voor leerlingen die extra aandacht nodig hebben. Juist zij zijn erg afhankelijk van hun leerkracht. Donderdag komen de Intern Begeleiders (IB) bijeen om een plan op te stellen voor deze leerlingen. De Vries: “Voor veel kinderen is school een veilige haven, ze vinden het fijn. Ze hebben er hun vriendjes en vriendinnetjes, het is een maatschappij in het klein. Ik denk dat ze het erg gaan missen.”

Thuisonderwijs

Op dit moment zitten 3,6 miljoen leerlingen en studenten van scholen, mbo-instellingen, universiteiten en andere onderwijsinstellingen thuis, aldus het Centraal Bureau voor de Statistiek. Verschillende educatieve uitgeverijen, zoals Deviant en ThiemeMeulenhoff, stellen lesmateriaal (deels) gratis beschikbaar om het digitale thuisonderwijs te optimaliseren. Hoe ziet de komende periode eruit?

• Kinderen van basisscholen doen in veel gevallen opdrachten thuis, zowel digitaal als op de computer. De leraar is per chat of mail bereikbaar voor vragen.

• Ook op middelbare scholen worden veel opdrachten online gemaakt, soms worden de lessen via een live-verbinding vorm gegeven.

• Op het mbo en op roc’s wordt eveneens digitaal lesgegeven. De meeste roc’s hopen de komende maand wel examens af te kunnen nemen. Hoe, dat is nog even de vraag.

• Universiteiten, en hogescholen kondigden eerder al aan grote hoorcolleges via een livestream aan te bieden. Dat gebeurt volop. Gisteren volgden 150 docenten van de Rijksuniversiteit Groningen een webinar over digitaal lesgeven.

Lees ook: Het openbare leven valt nu echt stil. ‘Nederlanders, let een beetje op elkaar’

De coronacrisis vraagt het uiterste van de Nederlandse bevolking. Nu gaan scholen en de horeca dicht. En de kans is groot dat nog meer ingrijpende maatregelen zullen volgen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden